Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή (Ο.Κ.Ε.) διατύπωσε τις προτάσεις της επί του Σχεδίου Νόμου «Για την Προστασία των Δασών και των Δασικών Εκτάσεων του Νομού Αττικής που επλήγησαν από τις Πυρκαγιές του Αυγούστου 2009 και λοιπές διατάξεις» του Υπουργείου Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής.
H Ο.Κ.Ε. έχει εκπονήσει τρεις Γνώμες Πρωτοβουλίας, οι οποίες εγκρίθηκαν από την Ολομέλεια κατά τη διάρκεια του 2008, με σκοπό να παρέμβει σε σημαντικούς τομείς που σχετίζονται με το περιβάλλον και τη βιώσιμη ανάπτυξη.
Οι Γνώμες αυτές αφορούν α) στην Κλιματική Αλλαγή, β) στο χωροταξικό σχεδιασμό ως εργαλείο υλοποίησης των περιβαλλοντικών πολιτικών και γ) στην προστασία του φυσικού περιβάλλοντος τόσο ως προς το σκέλος των προστατευόμενων περιοχών, όσο και από τη σκοπιά της διαχείρισης πόρων και αποβλήτων. Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας των γνωμοδοτήσεων, η Ο.Κ.Ε. διοργάνωσε ισάριθμες εκδηλώσεις στη Θεσσαλονίκη, στην Πάτρα και τέλος στην Αθήνα το Μάρτιο του 2008.
Το συγκεκριμένο χρονικό διάστημα καταμετρούνταν ακόμη οι φυσικές κοινωνικές και οικονομικές συνέπειες των καταστροφικών πυρκαγιών στην Πελοπόννησο. Η Ο.Κ.Ε. στο πλαίσιο της προαναφερόμενης πρωτοβουλίας της, είχε αναλυτικά προσεγγίσει το ζήτημα των δασικών πυρκαγιών και είχε αναπτύξει συγκεκριμένες προτάσεις για την αντιμετώπιση της υποβάθμισης των δασών.
Το Σχέδιο Νόμου κινείται προς την κατεύθυνση αποτροπής οιασδήποτε οικονομικής εκμετάλλευσης των καμένων από τις πρόσφατες πυρκαγιές εκτάσεων.
Στην κατεύθυνση αυτή οι ενέργειες αναστολής οιασδήποτε εργασίας πριν την κύρωση των σχετικών δασικών χαρτών, όπως επίσης και σύστασης Ειδικής Υπηρεσίας Κατεδαφίσεων κρίνονται κατ’ αρχή ως θετικές. Βασική βέβαια θέση της Ο.Κ.Ε., όπως αυτή έχει εκφρασθεί και στη προαναφερόμενη πρωτοβουλία της για το περιβάλλον, αποτελεί το ότι δεν είναι δυνατόν να ρυθμίζονται τόσο σημαντικά θέματα με αποσπασματικά και κατά περίπτωση Νομοσχέδια.
Οι ρυθμίσεις θα πρέπει να έχουν γενική ισχύ και οι ελεγκτικοί μηχανισμοί και οι μηχανισμοί καταστολής να έχουν ουσιαστικές και αποφασιστικές αρμοδιότητες.
Και εδώ βέβαια δημιουργούνται από το συγκεκριμένο Σχέδιο Νόμου ορισμένα βασικά ερωτήματα, τα οποία θα πρέπει να απαντηθούν άμεσα όπως:
α) Οι συγκεκριμένες νομοθετικές ρυθμίσεις αναφέρονται, όπως δηλώνεται ρητά και από τον τίτλο του Σχεδίου Νόμου, στις πυρκαγιές του Αυγούστου του 2009. Οι καμένες εκτάσεις των πυρκαγιών του καλοκαιριού του 2007 εξαιρούνται επειδή θεωρείται ότι δεν υπάρχει πρόβλημα, η επειδή θα συμπεριληφθούν σε ένα νέο Σχέδιο Νόμου;
β) Αν το νομοθετικό πλαίσιο που ρυθμίζει μέχρι σήμερα παρόμοια ζητήματα παρουσιάζει κενά (και όντως έχει σημαντικά) και δημιουργείται η ανάγκη για πρόσθετες ρυθμίσεις καθώς και για πρόσθετες υπηρεσίες ελέγχου, όπως η Ειδική Επιτροπή Ελέγχου, γιατί οι ρυθμίσεις αλλά και οι υπηρεσίες αυτές δεν έχουν γενική ισχύ δηλαδή δεν θεσμοθετούνται σε όλες τις Περιφέρειες για ανάλογες περιπτώσεις;
Η Ο.Κ.Ε., όπως έχει εκφράσει και στην τριλογία των Γνωμών για το Περιβάλλον, θεωρεί ότι το ζήτημα της περιβαλλοντικής αναβάθμισης χρήζει μίας συνολικής και ολοκληρωμένης αντιμετώπισης με στόχο όχι απλώς την προστασία και διατήρηση του περιβάλλοντος, αλλά και τη βέλτιστη αξιοποίηση της δομής και λειτουργίας του προς όφελος του ανθρώπου. Στην οπτική αυτή έχει εκφράσει και συγκεκριμένες προτάσεις οριζόντιου χαρακτήρα - που αφορούν δηλαδή περισσότερες της μίας συνιστώσες της πολιτικής προστασίας της φύσης όπως:
* το δραστικό περιορισμό του καθεστώτος της νόμιμης εκτός σχεδίου δόμησης,
* τη δημιουργία ενός αποτελεσματικού μηχανισμού αντιμετώπισης (παρακολούθησης, πρόληψης, καταστολής) της αυθαίρετης δόμησης,
* την προώθηση του σχεδιασμού χρήσεων γης στον εξωαστικό χώρο,
* τη λειτουργία παρατηρητηρίου Περιβάλλοντος με την ολοκλήρωση των διαφόρων (επιμέρους) συστημάτων περιβαλλοντικών πληροφοριών και τη δημιουργία μηχανισμού συνεχούς ενημέρωσης,
* την ενσωμάτωση στην ελληνική πολιτική γης οικονομικών περιβαλλοντικών εργαλείων.
Ειδικότερα για τα δάση και την πρόληψη των δασικών πυρκαγιών η Ο.Κ.Ε. είχε προτείνει ότι θα πρέπει να ενισχυθεί η δασική υπηρεσία με ανθρώπινο δυναμικό και τεχνικά μέσα, να εξοπλισθεί κατάλληλα η Πυροσβεστική Υπηρεσία και να υπάρξει ενιαία ευθύνη (πρόληψη και καταστολή) για την πυροπροστασία. Επίσης, μεταξύ των προτεραιοτήτων συγκαταλέγεται και η σύνταξη Δασολογίου και ο έλεγχος και περιορισμός της ελεύθερης βοσκής.
Οι αναλυτικότερες προτάσεις της επικεντρώνονται στα ακόλουθα:
* Να δημιουργηθεί ανεξάρτητη διοικητική δομή που θα έχει υπό την εποπτεία της την προστασία των δασικών οικοσυστημάτων (π.χ. μια αυτοτελής διοικητικά και οικονομικά Γενική Γραμματεία Δασών και Φυσικού Περιβάλλοντος για όλη τη χώρα).
* Να εξασφαλισθούν άμεσα κονδύλια για τη σύσταση των δασικών χαρτών και να δημιουργηθεί κατά τα πρότυπα του κτηματολογίου ένας οργανισμός για τη σύνταξη του δασολογίου.
* Να συσταθεί άμεσα ένα δασικό σώμα που θα εδρεύει μέσα στα δάση για τον έλεγχο των παραβάσεων της δασικής νομοθεσίας (λαθροθηρία, λαθροϋλοτομία, παράνομες εκχερσώσεις, παράνομη βόσκηση κ.ά.).
* Να εξοπλισθεί το δασικό σώμα με τα κατάλληλα μέσα για έργα πρόληψης κατά τη χειμερινή περίοδο (καθαρισμός των δασών).
* Να εξοπλισθεί η Πυροσβεστική Υπηρεσία με ευέλικτα οχήματα πυρόσβεσης που θα μπορούν να κινηθούν μέσα στα δασικά συμπλέγματα για την άμεση αντιμετώπιση του φαινομένου των πυρκαγιών κατά την αντιπυρική περίοδο και να αξιοποιηθούν όλες οι διεθνώς υπάρχουσες μέθοδοι δασοπυρόσβεσης.