Γιατί όσοι συζητούν για το μέλλον του πλανήτη συναντιούνται πάντα στις ομορφότερες τοποθεσίες; Ένα άσχημο περιβάλλον θα έδειχνε ότι οι ανάγκες είναι πιο επιτακτικές.
Πάντως, οι κεντρικοί τραπεζίτες των ΗΠΑ, καθώς και ορισμένοι επικεφαλής ξένων κεντρικών τραπεζών, θα συγκεντρωθούν από σήμερα Πέμπτη και αύριο Παρασκευή στο μαγευτικό Jackson Hole για το ετήσιο συνέδριο της Fed.
Και θα πρέπει να βρουν κάπου να εκτονώσουν την ενέργειά τους, δεδομένου μάλιστα ότι η εποχή δεν είναι κατάλληλη για σκι.
Μπορούν, βέβαια, να δουν τι θα κάνουν αν η οικονομία χτυπήσει διπλή ύφεση, δεδομένου ότι τα επιτόκια σε πολλές χώρες κινούνται ήδη σε μηδενικά επίπεδα.
Τα πολύ αρνητικά μεγέθη για την αγορά ακινήτων μέσα στην εβδομάδα δεν είναι θέμα ακαδημαϊκής συζήτησης. Ούτε θα είναι και η πρώτη φορά που θα μελετηθεί στο συμπόσιο το πρόβλημα. Πέρυσι, ο κ. Carl Walsh του University of California παρουσίασε εργασία γι' αυτό ακριβώς το ζήτημα. Σε γενικές γραμμές, οι επικεφαλής των κεντρικών τραπεζών των Ηνωμένων Πολιτειών έδειξαν να ακούνε. Συνέχισαν όμως να αγνοούν μία από τις πιο αυστηρές προειδοποιήσεις του κ. Walsh.
Με δυο λόγια, το οικονομικό μοντέλο που παρουσίασε δείχνει ότι, ακόμη και με μηδενικά επιτόκια, οι ρυθμιστές μπορούν ακόμη να στηρίξουν την οικονομική δραστηριότητα, χαμηλώνοντας τις μελλοντικές προσδοκίες για τα επιτόκια. Για να το κάνουν αυτό, όμως, θα πρέπει να αυξήσουν τις προσδοκίες για τον πληθωρισμό.
Με άλλα λόγια, τα στελέχη της Federal Reserve θα πρέπει να πείσουν τους πάντες ότι τα επιτόκια θα παραμείνουν χαμηλά για περισσότερο διάστημα και ότι, όταν χτυπήσει ο πληθωρισμός, δεν θα τον πατάξουν αμέσως.
Η φράση-κλειδί είναι «να πείσουν». Η Federal Reserve, για παράδειγμα, έχει δηλώσει καθαρά ότι δεν προτίθεται να αυξήσει σύντομα τα επιτόκια. Πολύ καλά μέχρι εδώ. Αλλά το δύσκολο είναι να πείσει τον κόσμο να περιμένει πληθωρισμό.
Το μεγάλο πρόβλημα είναι ότι η συγκράτηση του πληθωρισμού κυλάει στο αίμα των κεντρικών τραπεζιτών επί τόσο μεγάλο διάστημα, που κανένας δεν πιστεύει ότι θα αντέξουν να αφήσουν τις τιμές να ανέβουν. Πράγματι, η διπλή εντολή που αναλαμβάνει κάθε κεντρική τράπεζα είναι να στηρίξει την ανάπτυξη συγκρατώντας τις τιμές και για να γίνει αυτό χρειάζεται η ακριβώς αντίθετη προσέγγιση.
Η ποσοτική χαλάρωση είναι ένας τρόπος για να αποφευχθεί αυτή η ασυμβατότητα. Αλλά καθώς ο κίνδυνος άλλης μιας διεθνούς επιβράδυνσης αυξάνεται, οι κεντρικοί τραπεζίτες πρέπει επειγόντως, μέσα στο έτος, να αντιμετωπίσουν αυτό το μεγάλο πρόβλημα.