Υπόθεση όλων η σωτηρία της Ε.Ε.

Τα προβλήματα που απαιτούν παγκόσμιες λύσεις πολλαπλασιάζονται. Περιβάλλον, χρηματοοικονομική κρίση, μετανάστευση... Και η Ε.Ε. είναι το πιο προηγμένο μοντέλο διακρατικής συνεργασίας, τονίζει το Editorial των FT.

Δημοσιεύθηκε: 3 Ιανουαρίου 2012 - 13:20

Editorial

Πρέπει να παλέψουμε για να διατηρήσουμε το ευρωπαϊκό ιδεώδες και όχι μόνο για χάρη της Ευρώπης, υποστηρίζουν οι Financial Times με σημερινό τους Editorial. Τονίζουν ότι αν καταρρεύσει, καταρρέει το πλέον φιλόδοξο σχέδιο διεθνούς συνεργασίας.

Είναι ευρέως γνωστό ότι η ευρωπαϊκή κρίση χρέους έχει επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία. Αυτό που δεν έχει αναγνωριστεί, όμως, είναι πως ενδεχόμενη σοβαρή κρίση στην Ευρωπαϊκή Ένωση θα έχει επίσης σοβαρό αντίκτυπο στη διεθνή πολιτική.

Η Ε.Ε. είναι το πιο προηγμένο πείραμα διακρατικής συνεργασίας και συγκέντρωσης εθνικής κυριαρχίας. Εάν καταρρεύσει, τότε καταρρέει το πιο φιλόδοξο σχέδιο διεθνούς συνεργασίας. Το μέλλον του ευρωπαϊκού πολιτικού μοντέλου έχει τεράστια σημασία επειδή η παγκοσμιοποίηση δημιούργησε κάποια θέματα ζωτικής σημασίας που δεν μπορούν να λυθούν από ένα κράτος, όσο μεγάλο κι αν είναι.

Επί παραδείγματι, δεν μπορούν πια να υπάρξουν εθνικές λύσεις για την αλλαγή του περιβάλλοντος, για την εξάπλωση των πυρηνικών, για τη διεθνή χρηματοοικονομική κρίση, για την αστάθεια στην αγορά συναλλάγματος ή για τη μαζική παράνομη μετανάστευση. Όλα αυτά απαιτούν διεθνή συνεργασία και η Ε.Ε. -παρά τα ελαττώματά της- έχει πείρα 50 ετών στο δύσκολο έργο της συνεργασίας εθνικών κυβερνήσεων για έναν κοινό σκοπό.

Από τα πρώτα βήματα της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, οι φιλόδοξοι ηγέτες ήλπιζαν ότι το μοντέλο θα μπορούσε να αποκτήσει παγκόσμιες διαστάσεις. Ο Jean Monnet, ο Γάλλος πολιτικός και ένας από τους ιδρυτές της σύγχρονης Ευρώπης, υποστήριξε ότι η ευρωπαϊκή συνεργασία «δεν είναι αυτοσκοπός, αλλά ένα βήμα στον δρόμο για τον οργανωμένο κόσμο του μέλλοντος». Δεν πρόκειται για ευρωπαϊκή ματαιοδοξία. Και Αμερικανοί πολιτικοί έκριναν θετικά την Ε.Ε. ως ένα επιτυχημένο μοντέλο, που οδήγησε σε ειρήνη και σε αύξηση της ευημερίας σε μία κατεστραμμένη από τους πολέμους ήπειρο.

Όταν ξέσπασε η χρηματοοικονομική κρίση, πολλοί πίστεψαν ότι ήρθε η ώρα της Ευρώπης. Σε εκείνη τη συνάντηση του G20 βρέθηκαν οι μεγαλύτερες χώρες και οικονομίες του πλανήτη αναζητώντας κοινές λύσεις γι' αυτήν. Κατά ορισμένους ήταν η απαρχή της παγκόσμιας εκδοχής της Ε.Ε. σε εμβρυακό στάδιο.

Έκτοτε, ωστόσο, η Ε.Ε. έχει καταποντιστεί από τη δική της κρίση χρέους και το γόητρο του ευρωπαϊκού μοντέλου έχει βουλιάξει. Εάν οι Ευρωπαίοι δεν μπορούν να συνεργαστούν για να λύσουν τα δικά τους προβλήματα, πώς είναι δυνατόν να αποτελέσουν παγκόσμιο πρότυπο συνεργασίας; Η πιο πρόσφατη σύνοδος του G20 στις Κάννες -με την οποία ο Γάλλος πρόεδρος Nicolas Sarkozy ήλπιζε να καταπλήξει την υφήλιο- αποδείχθηκε πυροτέχνημα, που επισκιάστηκε από την ευρωπαϊκή χρηματοοικονομική κρίση.

Παρ' όλα αυτά, η Ευρώπη ίσως μπορεί ακόμη να διαδραματίσει κρίσιμο ρόλο στην ανάπτυξη διεθνούς συνεργασίας και παγκόσμιας διακυβέρνησης.

Η επιμονή της ευρωπαϊκής αποστολής ήταν αυτό που τελικά παρακίνησε τους συμμετέχοντες σε ένα διεθνές συνέδριο να συμφωνήσουν σε κάτι που την τελευταία δεκαετία έμοιαζε αδύνατο: στη δέσμευση των μεγαλύτερων οικονομιών του πλανήτη να μειώσουν την εκπομπή αερίων στο πλαίσιο μιας διεθνούς συμφωνίας με «νομική ισχύ». Η τελική συμφωνία, όμως, θα οριστικοποιηθεί το 2015 και θα τεθεί σε ισχύ το 2020. Κάλλιστα μπορεί να διαλυθεί μέχρι τότε.

Η συμφωνία του Ντέρμπαν είναι το τέλειο παράδειγμα για τα πλεονεκτήματα αλλά και τους περιορισμούς του ευρωπαϊκού μοντέλου διακυβέρνησης. Η μανιώδης δέσμευση για διαπραγματεύσεις κατά τις διεθνείς συμφωνίες, παρά τις τεχνικές πολυπλοκότητες και τις πολιτικές ευαισθησίες, είναι χαρακτηριστικό της Ε.Ε. Δυστυχώς, χαρακτηριστικό της Ε.Ε. είναι επίσης το γεγονός ότι οι τελικές συμφωνίες είθισται να βρίθουν νομικών κενών και ασαφειών - αυτές στη συνέχεια δίνουν τη δυνατότητα σε πολλές κυβερνήσεις να ακυρώσουν τα συμφωνηθέντα από τη στιγμή όπου θα βγουν από την αίθουσα συνεδριάσεων και θα επιστρέψουν στην πατρίδα τους.

Είναι πολύ εύκολο να χλευάσει κανείς αυτόν τον υπερεθνικισμό. Η εναλλακτική, όμως, είναι να αφήσουμε τα παγκόσμια προβλήματα απλώς να κακοφορμίσουν σε τέτοιο σημείο ώστε να αποτελέσουν αιτία διακρατικών συγκρούσεων. Πρέπει να παλέψουμε για να διατηρήσουμε το ευρωπαϊκό ιδεώδες και όχι μόνο για χάρη της Ευρώπης.

© The Financial Times Limited 2012. All rights reserved.
FT and Financial Times are trademarks of the Financial Times Ltd.
Not to be redistributed, copied or modified in any way.
Euro2day.gr is solely responsible for providing this translation and the Financial Times Limited does not accept any liability for the accuracy or quality of the translation