To «κρυφό» μήνυμα του κοινωνικού μερίσματος

Η απόφαση της κυβέρνησης να διανείμει κοινωνικό μέρισμα πέρυσι τον Δεκέμβριο προκάλεσε σοβαρή κρίση στις σχέσεις με τους δανειστές. Χθες, ο κ. Τσίπρας ανακοίνωσε τη διανομή υπερδιπλάσιου μερίσματος για φέτος. Δεν είναι τυχαίο.

To «κρυφό» μήνυμα του κοινωνικού μερίσματος
H ατυχής έμπνευση ορισμένων κυβερνητικών στελεχών να διανεμηθεί κοινωνικό μέρισμα 600 εκατ. ευρώ και πλέον, χωρίς τη σύμφωνη γνώμη των δανειστών, προκάλεσε ένταση και κρίση στις σχέσεις των δύο πλευρών.

Κοινοτικοί παράγοντες όπως ο πρόεδρος του EuroWorking Group Τόμας Βίζερ επέκριναν την ελληνική πρωτοβουλία δημοσίως και παρά την απολογητική επιστολή Τσακαλώτου, κλονίστηκε η εμπιστοσύνη των πιστωτών προς την Αθήνα.

Τα αποτέλεσμα δεν άργησε να φανεί καθώς συνέβαλε στην παράταση της δεύτερης αξιολόγησης του προγράμματος, ψαλιδίζοντας τον ρυθμό ανάπτυξης, σύμφωνα με την Κομισιόν.

Φυσικά, συμβολή στην καθυστέρηση της ίδιας αξιολόγησης είχαν κι άλλοι παράγοντες, όπως οι εσωτερικές διαφωνίες μεταξύ του ΔΝΤ και των ευρωπαϊκών θεσμών στο θέμα του χρέους, αλλά και οι χειρισμοί της Αθήνας για πολιτικούς λόγους.

Ένα χρόνο μετά, η κατάσταση έχει αλλάξει.

Ο πρωθυπουργός κ. Τσίπρας ανακοινώνει τη διανομή υπερδιπλάσιου κοινωνικού μερίσματος 1,4 δισ. ευρώ, χωρίς αντιδράσεις από τους δανειστές, που ήταν προφανώς ενήμεροι και είχαν συγκατανεύσει.

Δεν θα μπορούσε να γίνει διαφορετικά, όμως, παρ’ όλα αυτά, το γεγονός επιβεβαιώνει κάποια πράγματα.

Πρώτον, τη διαφορετική προσέγγιση της Αθήνας, που δείχνει να έχει αντιληφθεί το περυσινό λάθος και επιδιώκει να έχει καλές σχέσεις με τους δανειστές καθώς αντιλαμβάνεται ότι διαφορετικά ο στόχος για έξοδο από το μνημόνιο τον Αύγουστο του 2018 μπορεί να μην επιτευχθεί, ή να επιτευχθεί με πολύ μεγαλύτερο πολιτικό και κοινωνικό κόστος.

Δεύτερον, η αποδοχή από μέρους των δανειστών όπως η διανομή του μερίσματος γίνει τον Δεκέμβριο του 2017 και όχι π.χ. τον Μάιο του 2018, αφού προηγουμένως έχει πιστοποιηθεί το πρωτογενές πλεόνασμα της φετινής χρονιάς από τη Eurostat, δείχνει καλή διάθεση.

Οι πιστωτές θα μπορούσαν, αν ήθελαν, να διαφωνήσουν με τη διανομή, επικαλούμενοι τυπικά την πιστοποίηση του πρωτογενούς πλεονάσματος και τη συμφωνία με την ελληνική πλευρά όπως έκαναν το 2014.

Αυτό το γεγονός επιβεβαιώνει επίσης τις πληροφορίες/εικόνα που υπάρχει ότι οι Ευρωπαίοι πιστωτές είναι σε γενικές γραμμές ικανοποιημένοι με την υλοποίηση του προγράμματος από την κυβέρνηση, παρά τα επιμέρους εκκρεμή θέματα, π.χ. πλειστηριασμοί, Ελληνικό κ.τ.λ.

Αυτό εξηγεί επίσης την αρνητική θέση που έχουν πάρει δημοσίως κάποιοι από αυτούς, π.χ. Ντάισελμπλουμ, στο ζήτημα των πρόωρων εκλογών.

Αυτή είναι φυσικά μια πάγια θέση των δανειστών, αφού δεν τους αρέσει η αβεβαιότητα των πρόωρων εκλογών. Όμως, στην προκειμένη περίπτωση διαπιστώνουν επίσης ότι έχουν να κάνουν με μια κυβέρνηση που υλοποιεί δύσκολα μέτρα, χωρίς κοινωνικές αντιδράσεις.  

Δεν είναι τυχαίο επίσης ότι ορισμένοι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι επικρίνουν τον αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης, γιατί θεωρούν ότι δεν στηρίζει(!!!) την κυβέρνηση στην υλοποίηση των μνημονιακών δεσμεύσεων της χώρας.

Τρίτον, η προκαταβολική διανομή κοινωνικού μερίσματος 1,4 δισ. ευρώ ή 0,8% του ΑΕΠ περίπου, όταν ο στόχος για το πρωτογενές πλεόνασμα είναι 1,75% του ΑΕΠ και η επίσημη εκτίμηση στο 2,8% του ΑΕΠ, δείχνει ότι οι πιστωτές εκτιμούν πως το πλεόνασμα θα διαμορφωθεί σε πολύ υψηλότερα επίπεδα το 2017.

Ιδίως, αν κάποιος αναλογισθεί ότι το κοινωνικό μέρισμα δεν περιλαμβάνει λεφτά για τη μείωση των ληξιπρόθεσμων οφειλών του κράτους προς ιδιώτες  ή/και κάποιο ποσό που θα προστεθεί στο απόθεμα ρευστότητας  για την έξοδο της χώρας στις αγορές μετά την προγραμματισμένη λήξη του μνημονίου.

Πολύ χονδρικά, αυτά μας δείχνουν ότι το πρωτογενές πλεόνασμα μπορεί να εκτιμάται πως θα διαμορφωθεί πάνω από το 4% του ΑΕΠ πριν τη διανομή του κοινωνικού μερίσματος.

Φυσικά, κάτι τέτοιο μπορεί να θεωρείται επιτυχία από τους δανειστές, που θέλουν να πάρουν τα λεφτά τους πίσω.

Όμως, αν επιβεβαιωθεί μια τόσο μεγάλη απόκλιση από τον στόχο του 1,75% του ΑΕΠ και ο ρυθμός ανάπτυξης είναι στα επίπεδα του 1,6%, το υπερπλεόνασμα δείχνει ότι κάτι είναι λάθος με την ασκούμενη οικονομική πολιτική.

Dr Money

ΣΧΟΛΙΑ ΧΡΗΣΤΩΝ

blog comments powered by Disqus