των Διονύσιου Ι. Λευτάκη, Ανδρέα Ν. Καραλή*

Μετά από έναν απογοητευτικό Ιανουάριο, η Wall Street φάνηκε την περασμένη εβδομάδα να ανακτά μέρος της εμπιστοσύνης του επενδυτικού κοινού, αντιδρώντας ανοδικά.

Μιλώντας για εμπιστοσύνη πάντως, πρέπει να αναφέρουμε ότι αυτή των καταναλωτών υποχώρησε τον περασμένο μήνα, ενώ και οι επιχειρήσεις δεν φαίνεται να εμπιστεύονται ιδιαίτερα το νέο ανθρώπινο δυναμικό: διστάζουν να προσλάβουν.

Οι τιμές των μετοχών πάντως σημείωσαν άνοδο για δεύτερη συνεχόμενη εβδομάδα και ο S&P 500 σημείωσε την Δευτέρα υψηλό για το 2005.

Βέβαια δεν αποκλείουμε το ενδεχόμενο η άνοδος αυτή να ήταν απλώς μια αντίδραση σε μια πιο ισχυρή πτωτική τάση, ωστόσο δεν παύει να είναι ενθαρρυντικό το γεγονός ότι οι αγορές κινήθηκαν ανοδικά παρά τα απογοητευτικά μακροοικονομικά νέα.

Οι τρεις κυριότεροι δείκτες σημείωσαν υψηλό έτους την Δευτέρα, παρόλο που την προηγούμενη Παρασκευή οι ειδήσεις από την αγορά εργασίας ήταν απογοητευτικές. Από την άλλη πλευρά δεν αποτέλεσε έκπληξη η πτώση στην αγορά ομολόγων.

Τι ακριβώς δημοσιεύθηκε που ήταν τόσο απογοητευτικό; Η αμερικανική οικονομία δημιούργησε τον Ιανουάριο 1646 χιλιάδες θέσεις εργασίας, όταν οι προβλέψεις των οικονομολόγων έκαναν λόγο για πάνω από 200 χιλιάδες. Ιδιαίτερα απογοητευτική ήταν η κατά 25 χιλιάδες μείωση των θέσεων εργασίας στη μεταποίηση, γεγονός που ουσιαστικά διέγραψε όλη την αύξηση του 2004!

Επομένως γιατί οι επενδυτές αντέδρασαν θετικά σε αυτά τα νέα; (S&P 500 +1,1%). Πιθανώς διότι παρά την διάψευση των προσδοκιών των οικονομολόγων, τα νέα από την αγορά εργασίας σε τελική ανάλυση εξακολουθούν να παρουσιάζουν ισχυρότερη εικόνα. Σε τελική ανάλυση, η ανεργία βρίσκεται στο 5,2%, χαμηλό τριετίας.

Σε ένα βαθμό, οι επενδυτές στη Wall Street μπορεί να είναι χαρούμενοι με μια ουδέτερη εικόνα στην αγορά εργασίας και αυτό διότι μειώνονται οι πιθανότητες η FED να συνεχίσει επιθετικά την πολιτική αύξησης των επιτοκίων.

Την περασμένη εβδομάδα συνεδρίασε και η FOMC (Federal Open Markets Committee) της οποίας η απόφαση για μία ακόμα κατά 25 μονάδες βάσης αύξηση των επιτοκίων εθεωρείτο κάτι παραπάνω από δεδομένη. Το ερώτημα ήταν αν ο Γκρίνσπαν στην μετέπειτα δήλωσή του θα ανέφερε τη λέξη ”measured” –δηλαδή συγκρατημένη- σε ό,τι αφορά την πολιτική περαιτέρω αύξησης. Δεν το έκανε. Και τώρα οι επενδυτές ανησυχούν περισσότερο για τον πληθωρισμό και για τα αυξανόμενα επιτόκια παρά για το ενδεχόμενο επιβράδυνσης της αναπτυξιακής πορείας της οικονομίας.

Σε ό,τι αφορά το μέτωπο της κατανάλωσης, τα νέα είναι μάλλον δύσκολο να μεταφραστούν σε κάτι συγκεκριμένο. Σύμφωνα με το Πανεπιστήμιο του Michigan και το Conference Board, η καταναλωτική εμπιστοσύνη υποχώρησε τον Δεκέμβριο. Αλλά η πραγματική εικόνα της κατανάλωσης δεν δείχνει κάτι τέτοιο. Οι λιανικές πωλήσεις του Ιανουαρίου σημείωσαν αύξηση κατά 3,6% σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα πέρυσι.

Σε ό,τι αφορά το μέτωπο της παραγωγής, η εικόνα του 2004 δεν ήταν καλή. Συνολικά πέρυσι η ανάπτυξη της παραγωγικότητας ήταν η χαμηλότερη από το 2001. Αυτό σημαίνει ότι οι επιχειρήσεις πλησιάζουν τα όρια του πόσο μπορούν να αυξήσουν την παραγωγή τους χρησιμοποιώντας αμετάβλητους συντελεστές παραγωγής και εργασίας.

Επομένως, δεν αποκλείεται στο μέλλον να δούμε περαιτέρω αύξηση της απασχόλησης και της επιχειρηματικής κατανάλωσης.

Η κυβέρνηση Bush κατέθεσε τη Δευτέρα τον προϋπολογισμό, προβλέποντας κατά το ήμισυ περιορισμό του ελλείμματος (από 3,5% του ΑΕΠ το 2005 σε 1,7% έως το 2008) βασιζόμενος στις κάτωθι παραδοχές: Την τριετία 2005-2008 το ΑΕΠ θα αναπτυχθεί ετησίως κατά μέσο όρο 3,4%, ο πληθωρισμός θα κινηθεί στην περιοχή του 2-2,4% και το 10ετές ομόλογο θα έχει απόδοση 5,5% το 2008.

Και το χρηματιστήριο; Δεν θα μας εκπλήξει ένα ακόμα ανοδικό τίναγμα των αγορών μέσα στο πρώτο τρίμηνο του 2005, ειδικά μάλιστα την περίοδο κατά την οποία δημοσιεύονται αποτελέσματα εισηγμένων. Προς το παρών η εικόνα των κερδών παρουσιάζεται ισχυρή, χωρίς πάντως να εκπλήττει ή να ξεπερνά κατά πολύ το consensus. Παραμένουμε long σε DOW και S&P 500. Το 2005 δεν αποκλείεται να απειλήσουν τα ιστορικά τους υψηλά.

* O κ. Δ. Λευτάκης είναι Αντιπρόεδρος της Merit AXEΠΕΥ και ο κ. Ανδρ. Καραλής αναλυτής