O διχασμός του ΔΝΤ για την ελληνική διάσωση

Σπάνια εκδηλώνεται δημόσια η διαφωνία μελών του ΔΝΤ για ένα θέμα. Αυτό όμως έγινε στην περίπτωση της Ελλάδας. Τα θολά σημεία στο ελληνικό πρόγραμμα και οι πολιτικές προκλήσεις για την Λαγκάρντ.

O διχασμός του ΔΝΤ για την ελληνική διάσωση
του Shawn Donnan

Η σύγκρουση με τις ευρωπαϊκές αρχές επάνω στους όρους και στο μέλλον της ελληνικής διάσωσης έχει οδηγήσει σε έναν σπάνιο δημόσιο διχασμό στους κόλπους του συμβουλίου του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, εν μέσω αυξανόμενων ερωτημάτων σχετικά με τη συμμετοχή του.

Οι ευρωπαϊκοί θεσμοί και το ΔΝΤ βρίσκονται εδώ και πάνω από έναν χρόνο σε αντιπαράθεση σχετικά με τους, σύμφωνα με το Ταμείο, υπερβολικά αυστηρούς δημοσιονομικούς στόχους που απαιτούν από την Αθήνα οι Ευρωπαίοι πιστωτές της, καθώς και σχετικά με τις εκκλήσεις του προσωπικού του ΔΝΤ, ώστε η Ελλάδα να λάβει περισσότερη μακροπρόθεσμη ελάφρυνση χρέους.

Η μάχη έχει εγείρει ερωτήματα γύρω από την οικονομική ανάμειξη του ΔΝΤ στην τρέχουσα διάσωση των 86 δισ. ευρώ, με Γερμανούς αξιωματούχους να επαναλαμβάνουν τη Δευτέρα ότι χωρίς τη συμμετοχή του Ταμείου, το πρόγραμμα διάσωσης θα λάβει τέλος, πιθανώς προκαλώντας νέα χρηματοδοτική κρίση για την κυβέρνηση στην Αθήνα.

Σε μία μέχρι στιγμής μη δημοσιευμένη έκθεση για την ελληνική οικονομία, το προσωπικό του ΔΝΤ επιχειρηματολογεί πως τα χρέη της Ελλάδας είναι μη βιώσιμα και βρίσκονται σε «εκρηκτική» πορεία προς το να ανέλθουν σχεδόν τρεις φορές όσο η ετήσια οικονομική παραγωγή της χώρας, μέχρι το 2060.

Αλλά αυτή η έκθεση, την οποία εξέτασαν οι Financial Times, έχει χαρακτηριστεί από Ευρωπαίους αξιωματούχους ως υπερβολικά ζοφερή. Επιπλέον, έπειτα από συνάντηση για να συζητηθεί το θέμα τη Δευτέρα, το ΔΝΤ εξέδωσε μια ασυνήθιστη ανακοίνωση με την οποία παραδέχθηκε πως το συμβούλιό του έχει διχαστεί με τα ευρήματά του.

«Τα περισσότερα» από τα 24 μέλη του συμβουλίου «συμφωνούν με την κεντρική ιδέα της εκτίμησης του προσωπικού» που περιλαμβάνεται στην τυπική αξιολόγηση (άρθρο 4) της ελληνικής οικονομίας, επεσήμανε το ΔΝΤ. Αλλά «κάποιοι (…) είχαν διαφορετικές απόψεις για τη δημοσιονομική πορεία και τη βιωσιμότητα του χρέους».

Το συμβούλιο του ΔΝΤ συνήθως λειτουργεί βάσει μιας γενικής συναίνεσης, με τις διαβουλεύσεις του να πραγματοποιούνται κεκλεισμένων των θυρών. Σπανίως κοινοποιεί διαφωνίες στη δημόσια σφαίρα.

Το Ταμείο δεν αποκάλυψε ποια μέλη του συμβουλίου εκφράζουν αντιρρήσεις. Αλλά η ανακοίνωση αποτυπώνει την ευπάθεια που περιβάλλει το ελληνικό πρόγραμμα διάσωσης που βρίσκεται σε εξέλιξη. Στρέφει επίσης την προσοχή σε μία από τις κύριες πολιτικές προκλήσεις που αντιμετωπίζει η επικεφαλής του ΔΝΤ Κριστίν Λαγκάρντ, η οποία συγκρούεται με τους Ευρωπαίους ηγέτες επάνω στο θέμα του ελληνικού χρέους εδώ και σχεδόν δύο χρόνια.

Το ΔΝΤ έχει γίνει στόχος επικρίσεων από τη στιγμή που ενεπλάκη για πρώτη φορά στη διάσωση της Ελλάδας από την ΕΕ το 2010, ιδιαίτερα λόγω των αυστηρών δημοσιονομικών στόχων που θέσπισε στην αρχή. Οι οικονομολόγοι έχουν επίσης επιρρίψει ευθύνες στο ΔΝΤ και στους Ευρωπαίους εταίρους, επιχειρηματολογώντας πως δεν κάνουν αρκετά για να μειώσουν το μακροπρόθεσμο βάρος χρέους της Ελλάδας.

Αλλά το ΔΝΤ έχει επιμείνει τα τελευταία δύο χρόνια πως η Γερμανία και άλλα μέλη της ευρωζώνης χρειάζεται να κάνουν περισσότερα για να περιορίσουν το χρέος. Χαρακτηρίζοντας το δημόσιο χρέος της Ελλάδας μη βιώσιμο, έχει επιπλέον κάνει την ίδια τη δική του οικονομική συνδρομή στη διάσωση αδύνατη στο πλαίσιο των δικών του κανόνων, εκτός και αν το χρέος της Αθήνας είτε αναδιαρθρωθεί, είτε διαγραφεί κατά ένα μέρος.

Κάνοντας αναφορά στη διαμάχη με την Ευρώπη, το ΔΝΤ τόνισε ότι τα «περισσότερα» μέλη του συμβουλίου «συμφωνούν ότι η Ελλάδα δεν χρειάζεται περαιτέρω δημοσιονομική εξυγίανση αυτή τη στιγμή, δεδομένης της εντυπωσιακής προσαρμογής της μέχρι στιγμής, η οποία αναμένεται να οδηγήσει το μεσοπρόθεσμο πρωτογενές πλεόνασμα περίπου στο 1,5% του ΑΕΠ».

Αλλά, πρόσθεσε, «κάποια μέλη προτιμούν πλεόνασμα 3,5% του ΑΕΠ μέχρι το 2018», όπως απαιτείται στο πλαίσιο των όρων της τρέχουσας διάσωσης των 86 δισ. ευρώ, της οποίας η διαπραγμάτευση έγινε εν μέσω της πολιτικής κρίσης του 2015.

Τα «περισσότερα μέλη» υποστήριξαν επίσης την ιδέα ότι, «παρά τις τεράστιες θυσίες της Ελλάδας και της γενναιόδωρης στήριξης από τους Ευρωπαίους εταίρους, περαιτέρω ελάφρυνση μπορεί κάλλιστα να απαιτηθεί για να αποκατασταθεί η βιωσιμότητα του χρέους», υπογράμμισε το ΔΝΤ.

Με ένα εμφανές «καρφί» προς Ευρωπαίους εταίρους του, το Ταμείο ανέφερε ότι αυτά τα μέλη επίσης «τόνισαν την ανάγκη να υπολογιστεί αυτή η ελάφρυνση βάσει ρεαλιστικών συμπερασμάτων για την ικανότητα της Ελλάδας να παράγει βιώσιμα πλεονάσματα και μακροπρόθεσμη ανάπτυξη».

Το ΔΝΤ επεσήμανε τη Δευτέρα ότι η Ελλάδα έχει σημειώσει «σημαντική πρόοδο» από όταν ξεκίνησε η κρίση στα τέλη του 2009, αν και «η εκτεταμένη δημοσιονομική εξυγίανση και η εσωτερική υποτίμηση είχαν μεγάλο τίμημα για την κοινωνία».

Η οικονομία επέστρεψε στη «μέτρια ανάπτυξη» του 0,4% το 2016 και αναμένεται να επιταχυνθεί, με την παραγωγή της χώρας να προβλέπεται να αναπτυχθεί κατά 2,7% φέτος, σύμφωνα με το ΔΝΤ.

ΣΧΟΛΙΑ ΧΡΗΣΤΩΝ

blog comments powered by Disqus