Η χώρα πρέπει ή να αλλάξει ή να βουλιάξει. Ήρθε η ώρα για ένα νέο κοινωνικό συμβόλαιο. Πρέπει να επιβάλουμε σπαρτιάτικη λιτότητα. Ωραία λόγια, που ειπώθηκαν στο οικονομικό αντίστοιχο των Θερμοπυλών. Ωστόσο, η ομιλία του Έλληνα πρωθυπουργού κ. Γιώργου Παπανδρέου δεν είχε θετική απήχηση ούτε στο εσωτερικό -με πανελλαδική απεργία στα σκαριά αυτήν την εβδομάδα- ούτε στο εξωτερικό. Οι επενδυτές συνεχίζουν να πουλάνε τα ομόλογα και τις μετοχές της χώρας.
Η επιθυμία των στόχων του -μείωση του ελλείμματος του ελληνικού προϋπολογισμού από το 12% και πλέον του ΑΕΠ σε λιγότερο από 3%- είναι προφανής. Το πρόβλημα είναι πώς θα επιτευχθεί. Από το 1981 το ελληνικό έλλειμμα μειώθηκε σε τόσο χαμηλό επίπεδο μόνο μια φορά, το 2006. Είναι γεγονός ότι την περασμένη δεκαετία το έλλειμμα πράγματι συρρικνώθηκε από το 15% του ΑΕΠ στο σχεδόν 3%. Αλλά πέρασαν εννέα χρόνια για να γίνει αυτό. Ο κ. Παπανδρέου σήμερα προτείνει ανάλογη μείωση στον μισό χρόνο. Και δεν θα το καταφέρει μειώνοντας τους μισθούς του Δημοσίου και φορολογώντας τα μπόνους των τραπεζιτών.
Αυτό δεν σημαίνει όμως ότι η Ελλάδα είναι η επόμενη Lehman. Όταν η Lehman Brothers τέθηκε υπό καθεστώς χρεοκοπίας, χρωστούσε πάνω από 600 δισ. δολάρια. Το συνολικό χρέος του ελληνικού δημοσίου σήμερα ανέρχεται στα 250 δισ. δολάρια. Το πιο σημαντικό στοιχείο, εξάλλου, είναι ότι οι αξιωματούχοι της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχουν δηλώσει πως οι Βρυξέλλες θα βοηθήσουν τις κυβερνήσεις των μελών της ευρωζώνης που θα πέσουν σε προβλήματα. Και δεν έχουν ανακαλέσει αυτές τις δηλώσεις.
Η ευρωπαϊκή αλληλεγγύη δεν αποτελεί πάντως λευκή επιταγή. Εάν ήταν, τα ελληνικά ομόλογα θα συναλλάσσονταν ευθυγραμμισμένα με τα γερμανικά. Ούτε θα κάνει κάποια κίνηση βοήθειας η Ε.Ε. από φιλανθρωπία. Τα υπόλοιπα μέλη της ευρωζώνης προτιμούν να συγκρατηθούν τα ελληνικά προβλήματα παρά να "μολύνουν" τις αγορές τους - κι έτσι να ανεβάσουν το δικό τους κόστος δανεισμού.
Το μέγεθος της όποιας βοήθειας δεν θα είναι απαγορευτικό. Η Ελλάδα αντιστοιχεί στο 3% και λιγότερο της οικονομίας της ευρωζώνης. Υπάρχει και προηγούμενο. Η Ουγγαρία, η Λετονία και η Ρουμανία έχουν εξασφαλίσει ήδη τη στήριξη της Ε.Ε. και του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, έστω και υπό σκληρές προϋποθέσεις. Κοντολογίς, η Ελλάδα θα "πονέσει" (είτε σήμερα είτε αργότερα), αλλά ο κίνδυνος στάσης πληρωμών παραμένει μακρινός.