Ο κ. Herman Van Rompuy, πρόεδρος της Ε.Ε., θεωρεί ότι η ισχυρή άνοδος του ευρώ τα τελευταία χρόνια ουσιαστικά «έκρυψε» τα δημοσιονομικά προβλήματα της ευρωζώνης.
Επίσης άσκησε κριτική κατά των αγορών, οι οποίες θεωρεί ότι αντέδρασαν υπερβολικά ενάντια στις οικονομικές δυσκολίες κάποιων οικονομιών και επηρεάστηκαν αναίτια από «φήμες και προλήψεις».
Ο ίδιος τόνισε: «Οι αγορές ήταν επιεικής στην αρχή της δεκαετίας και τώρα υπερβάλλουν στις αντιδράσεις τους και μάλιστα για ασήμαντη αφορμή. Δεν είναι άσχημο αυτό που συνέβη φέτος. Άσχημο είναι αυτό που συνέβη κατά τη διάρκεια των 11 χρόνων ζωής της ευρωζώνης. Σε ορισμένα σημεία υπήρξαμε θύματα της ίδιας της επιτυχίας μας.
Το ευρώ μετατράπηκε σε ένα ισχυρό νόμισμα με εξαιρετικά χαμηλά επιτοκιακά spreads (στα κρατικά ομόλογα). Έμοιαζε με υπνωτικό, με φάρμακο. Κανείς δεν φαίνεται να είχε καταλάβει τα προβλήματα».
Στη συνέντευξή του στους «Financial Times» ο κ. Van Rompuy παραδέχτηκε ότι η ευρωζώνη βρέθηκε λίγο πριν από τη διάλυση τον περασμένο μήνα, ενδεχόμενο το οποίο θα μπορούσε να οδηγήσει σε παγκόσμια κρίση. Όμως, οι ηγέτες της Ευρώπης κατανόησαν ότι θα έπρεπε να προχωρήσουν στην εφαρμογή μη δημοφιλών οικονομικών μεταρρυθμίσεων, όπως το «άνοιγμα» της αγοράς εργασίας και η αύξηση του ορίου συνταξιοδότησης.
Ο κ. Van Rompuy θα προεδρεύσει στη Σύνοδο Κορυφής που πραγματοποιείται την Πέμπτη στις Βρυξέλλες, κατά την οποία θα εγκριθεί το 10ετές πρόγραμμα οικονομικών μεταρρυθμίσεων.
Παραδέχεται ότι οι αγορές διαδραμάτισαν θετικό ρόλο από το ξέσπασμα της ελληνικής κρίσης, τουλάχιστον σε ό,τι αφορά το γεγονός ότι υπέδειξαν την αδυναμία του τρόπου διακυβέρνησης της ευρωζώνης.
Όμως, είναι υπέρ της επιβολής νέων, σκληρών εποπτικών ελέγχων, ιδιαίτερα για τους οίκους αξιολόγησης και τις αγορές παραγώγων, δύο θέματα που προωθεί η Ε.Ε.
«Οι περισσότεροι από εμάς δεν είμαστε ευτυχείς με κάποιες δραστηριότητες στις αγορές. Πάντως, εάν το δεις με πιο "ανοιχτό" μυαλό, κατανοείς ότι οι αγορές τιμωρούν τις κακές πολιτικές που εφαρμόζονται, αν και ορισμένες φορές υπερβάλλουν, καθώς στηρίζονται μόνο σε φήμες και προλήψεις», υπογράμμισε.
Ερωτώμενος εάν θα χαρακτήριζε τις αγορές «αγέλη λύκων» -μία έκφραση που χρησιμοποίησε ο υπουργός Οικονομικών της Σουηδίας κ. Anders Borg- ξεκαθάρισε: «Δεν είναι στον χαρακτήρα μου να χρησιμοποιώ τέτοιες εκφράσεις».
Ο κ. Van Rompuy υποστήριξε ότι οι αγορές συνέβαλαν στην ευρωπαϊκή κρίση καθώς ήταν ιδιαίτερα επιεικής για αρκετά χρόνια απέναντι σε κάποιες κυβερνήσεις που ακολουθούσαν λανθασμένες πολιτικές.
Άσκησε κριτική στις κυβερνήσεις της Γερμανίας και της Γαλλίας, οι οποίες απαίτησαν και πέτυχαν χαλάρωση των κανόνων του Συμφώνου Σταθερότητας το 2005. «Αυτή η κίνηση έστειλε λάθος μήνυμα», υποστήριξε.
Κατά τον 62χρονο κ. Van Rompuy, η μεγαλύτερη πρόκληση για την Ε.Ε. είναι να εφαρμόσει πολιτικές που θα στηρίξουν διψήφιο ρυθμό ανάπτυξης και ταυτόχρονα δεν θα καταστρέψουν το οικονομικό μοντέλο. «Το δυσκολότερο όλων αυτήν τη στιγμή είναι να υπάρξουν μεταρρυθμίσεις σε επίπεδο προϋπολογισμών και οικονομίας. Στήριξη της ανταγωνιστικότητας, μεταρρύθμιση στην αγορά εργασίας και στην ηλικία συνταξιοδότησης», πρόσθεσε.
«Σαφώς θα είναι δύσκολο. Θα υπάρξουν κοινωνικές αναταραχές και πολιτικές αντιθέσεις για το όλο θέμα. Όμως, γνωρίζω τους περισσότερους ηγέτες. Έχουν προετοιμαστεί να αναλάβουν το μεγάλο ρίσκο, καθώς γνωρίζουν ότι "παίζεται" το μέλλον της ευρωζώνης», κατέληξε ο πρόεδρος της Ε.Ε.