Η Ελλάδα κατέγραψε το 2023 τη δεύτερη υψηλότερη πραγματική φορολογική επιβάρυνση της εργασίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, σύμφωνα με το νέο Policy Brief του ΚΕΦΙΜ με τίτλο «Η πραγματική φορολόγηση στην κατανάλωση και την εργασία». Η ανάλυση βασίζεται στα πιο πρόσφατα διαθέσιμα στοιχεία της Eurostat και εξετάζει τη διαχρονική εξέλιξη της πραγματικής φορολόγησης στην Ελλάδα σε σύγκριση με τις υπόλοιπες χώρες της Ε.Ε.
Σύμφωνα με τα ευρήματα της μελέτης, ο πραγματικός φορολογικός συντελεστής στην εργασία το 2023 για την Ελλάδα διαμορφώνεται στο 40,5%, σχεδόν ίδιος με τα επίπεδα του 2019 και ελαφρώς χαμηλότερος από την κορύφωση του 2022 (41,5%). Σε σύγκριση με το 2009, η μεταβολή ανέρχεται στις +5,5 μονάδες. Το 2023, η Ε.Ε. βρισκόταν στο 37%, οπότε η απόκλιση της Ελλάδας φτάνει τις +3,5 μονάδες.
Η επίδοση αυτή φέρνει την Ελλάδα στη 2η θέση ανάμεσα στις 27 χώρες της Ε.Ε. με την υψηλότερη φορολογική επιβάρυνση της εργασίας. Την πρώτη θέση καταλαμβάνει η Ιταλία.
Αντίστοιχα, ο πραγματικός φορολογικός συντελεστής στην κατανάλωση το 2023 για την Ελλάδα διαμορφώνεται στο 17,8%, στο ίδιο επίπεδο με το 2019 και 2,4 ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερα από τον μέσο όρο της Ε.Ε. Σε σύγκριση με το 2009, ο συντελεστής στην Ελλάδα το 2023 έχει αυξηθεί κατά 4,5 μονάδες. Ενώ το 2009 η Ελλάδα ήταν 2,7 ποσοστιαίες μονάδες χαμηλότερα από τον μέσο όρο της Ε.Ε., το 2023 βρίσκεται 1,4 ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερα.
Η επίδοση αυτή φέρνει την Ελλάδα στη 14η θέση ανάμεσα στις 27 χώρες της Ε.Ε. με την υψηλότερη φορολογική επιβάρυνση της κατανάλωσης.
Συνολικά, τα δεδομένα δείχνουν ότι η Ελλάδα έχει μετακινηθεί από μια χώρα με χαμηλότερη φορολόγηση της εργασίας πριν από την κρίση, σε μια χώρα όπου η εργασία σταθερά και διαχρονικά φορολογείται βαρύτερα από τον μέσο όρο της Ε.Ε. Ως προς την κατανάλωση, η Ελλάδα έχει μετακινηθεί από μια χώρα χαμηλής φορολόγησης της κατανάλωσης πριν την κρίση, σε μια χώρα με σαφώς υψηλότερη επιβάρυνση από τον μέσο όρο της ΕΕ, με την αύξηση να παγιώνεται μετά το 2019.
Το Policy Brief αναδεικνύει ότι, παρά τις μειώσεις ονομαστικών φορολογικών συντελεστών και ασφαλιστικών εισφορών μετά το 2019, η συνολική πραγματική φορολογική επιβάρυνση της εργασίας παραμένει υψηλή. Βασικοί παράγοντες είναι ο πληθωρισμός, η μη τιμαριθμοποίηση της φορολογικής κλίμακας και το φαινόμενο της δημοσιονομικής ολίσθησης (fiscal drag), που μετακινεί φορολογούμενους σε υψηλότερα φορολογικά κλιμάκια χωρίς αντίστοιχη αύξηση της αγοραστικής τους δύναμης.
*Δείτε την ανάλυση του ΚΕΦΙΜ δεξιά στη στήλη Συνοδευτικό Υλικό.