Αύξηση των φορολογικών εσόδων από τις γονικές παροχές, δωρεές και κληρονομιές και μείωση από τις μεταβιβάσεις ακινήτων, κατέγραψε ο περυσινός προϋπολογισμός, εξέλιξη η οποία αποτυπώνει την κόπωση που σημειώθηκε στις αγοραπωλησίες και την τόνωση του ενδιαφέροντος για τις γονικές παροχές, λόγω και του αυξημένου αφορολόγητου ορίου των 800.000 ευρώ για τους συγγενείς πρώτου βαθμού.
Η επιβράδυνση που καταγράφεται αποδίδεται από παράγοντες της αγοράς ακινήτων, στην «κούρσα» των τιμών αλλά και στο αυξημένο κόστος κατασκευής και ανακαίνισης, το οποίο σε συνδυασμό με τη μείωση της αγοραστικής δύναμης των νοικοκυριών, δυσκολεύουν τις νέες αγορές ακινήτων. Επίσης μεγάλος αριθμός συναλλαγών αφορά στην αγορά πρώτης κατοικίας η οποία απαλλάσσεται από τον φόρο μεταβίβασης για ποσά έως 200.000 ευρώ (άγαμοι) ή 250.000 ευρώ (έγγαμοι), με προσαύξηση 25.000 ευρώ ανά παιδί.
Οι δύο όψεις της κτηματαγοράς, αποτυπώνονται απόλυτα στα συγκεντρωτικά στοιχεία της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) για την εξέλιξη και τη διακύμανση των εσόδων από τη φορολογία στα ακίνητα.
Ειδικότερα:
- Τα έσοδα από μεταβιβάσεις ακινήτων διαμορφώθηκαν σε 607,93 εκατ. ευρώ, έναντι 656,49 εκατ. ευρώ το 2024, καταγράφοντας μείωση κατά 48,56 εκατομμύρια ευρώ ή 7,4%. Στις οικοδομές τα έσοδα από το φόρος μεταβίβασης μειώθηκαν κατά 6,3% στα 503,45 εκατ. ευρώ από 537,29 εκατ. ευρώ ενώ μεγαλύτερη ήταν η πτώση σε οικόπεδα και αγροκτήματα με τα έσοδα να υποχωρούν στα 104,48 εκατ. ευρώ από 119,2 εκατ. ευρώ η κατά 12,35%.
- Στον αντίποδα, με υψηλούς ρυθμούς κινήθηκαν τα έσοδα από τους φόρους στις γονικές παροχές, δωρεές και κληρονομιές καθώς στα κρατικά ταμεία εισέρευσαν 266,03 εκατ. από 235,09 εκατ. ευρώ πέρυσι σημειώνοντας αύξηση της τάξης του 13%.
Σωρευτικά πάντως, τα έσοδα του Δημοσίου από τη φορολογία ακινήτων παραμένουν σε ικανοποιητικά επίπεδα, καθώς η πτώση των εισπράξεων από τις αγοραπωλησίες αντισταθμίστηκε από την αύξηση στις γονικές παροχές και κληρονομιές.
Ο φετινός προϋπολογισμός προβλέπει αυξημένα έσοδα από μεταβιβάσεις και κληρονομιές ακινήτων, που συνολικά αγγίζουν τα 900 εκατ. ευρώ. Για το τρέχον έτος ο κρατικός προϋπολογισμός προβλέπει ότι από τις αγοραπωλησίες θα εισπραχθούν φόροι 653 εκατ. ευρώ, ενώ άλλα 246 εκατ. ευρώ υπολογίζεται ότι θα εισρεύσουν στα κρατικά ταμεία από γονικές παροχές, δωρεές και κληρονομιές.
Οι κρίσιμοι αριθμοί
Το 2025 μέσω της πλατφόρμας myProperty της ΑΑΔΕ υποβλήθηκαν περισσότερες από 223.000 δηλώσεις φόρου μεταβίβασης που αφορούν αγοραπωλησίες ακινήτων ενώ με βάση τα συμβόλαια που έχουν αναρτηθεί στο Μητρώο Αξιών Μεταβιβάσεων Ακινήτων, άλλαξαν χέρια 41.743 ακίνητα συνολικής αξίας που υπερβαίνει τα 4,2 δισ. ευρώ.
Οι ακριβότερες αγοραπωλησίες ακινήτων έλαβαν χώρα σε: Γλυφάδα, Βουλιαγμένη, Ελληνικό, Αλιμο, Κολωνάκι, Φιλοθέη, Σπέτσες και Κέα.
Ο Δήμος Αθηναίων βρέθηκε στην πρώτη θέση με 5.816 αγοραπωλησίες ακινήτων. Η συνολική αξία τους αγγίζει τα 626 εκατ. ευρώ. Η μέση αξία των 41.743 ακινήτων που μεταβιβάστηκαν το 2025 ανέρχεται 100.770 ευρώ. Όσον αφορά στο είδος των ακινήτων, τα συμβόλαια που έχουν υπογραφεί και αναρτηθεί στο Μητρώο δείχνουν ότι:
- 21.354 είναι διαμερίσματα συνολικής αξίας 2,25 δισ. ευρώ
- 4.278 μονοκατοικίες συνολικής αξίας 451,11 εκατ. ευρώ
- 6.566 οικόπεδα συνολικής αξίας 729,5 εκατ. ευρώ
- 3.394 είναι ακίνητα επαγγελματικής στέγης αξίας 589,37 εκατ. ευρώ, και:
- 1.958 είναι θέσεις στάθμευσης αξίας 23,8 εκατ. ευρώ.
Συνεχίζεται η άνοδος
Όσον αφορά στις τιμές, η Τράπεζα της Ελλάδος εκτιμά ότι η άνοδος θα συνεχιστεί φέτος αλλά με βραδύτερους ρυθμούς σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια. Σημειώνεται ότι το εννεάμηνο του 2025 οι τιμές των διαμερισμάτων αυξήθηκαν σε ονομαστικούς όρους κατά 7,5%, έναντι 9,7% το αντίστοιχο διάστημα του 2024.
Με κριτήριο τη παλαιότητα τη μεγαλύτερη αύξηση κατέγραψαν τα παλαιά διαμερίσματα, ηλικίας άνω των πέντε ετών με άνοδο 7,7%, έναντι 7,3% για τα νέα. Σε γεωγραφικό επίπεδο υψηλότερους ρυθμούς αύξησης σε σχέση με τον μέσο όρο της χώρας εμφάνισαν η Θεσσαλονίκη, οι άλλες μεγάλες πόλεις και οι υπόλοιπες περιοχές της Ελλάδας με 9,7%, 8,5% και 8,9% ενώ οι τιμές στην Αθήνα έτρεξαν με μέσο ετήσιο ρυθμό 6,1%.