Πράσινο φως για τη μείωση του χρόνου απονομής των επικουρικών συντάξεων ανάβει διάταξη που περιλαμβάνεται στο πολυνομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών με φορολογικές και άλλες διατάξεις, και αφορά τις περιπτώσεις διαδοχικής ασφάλισης.
Με άλλη διάταξη, δίνεται για δύο ακόμη χρόνια παράταση του «παγώματος» επιτοκίων στις οφειλές προς τον ΕΦΚΑ και το ΚΕΑΟ, κλειδώνοντας στην πράξη, το επιτόκιο στα επίπεδα που ίσχυαν στις 13 Σεπτεμβρίου του 2022.
Αναλυτικά, σε μια περίοδο αυξημένων επιτοκίων στην ευρωζώνη, το οικονομικό επιτελείο επέλεξε να “προστατεύει” τις επιχειρήσεις αλλά και τους ελεύθερους επαγγελματίες από επιβαρύνσεις που θα μπορούσαν να καταστήσουν μη βιώσιμες τις ρυθμίσεις οφειλών τους.
Έτσι, με το άρθρο 109 του σχεδίου νόμου που βρίσκεται σε διαβούλευση, προβλέπεται αναστολή της αύξησης των επιτοκίων για ληξιπρόθεσμες οφειλές προς τους φορείς κοινωνικής ασφάλισης έως τις 12 Σεπτεμβρίου 2027, αντί της 12ης Σεπτεμβρίου 2025 που ίσχυε μέχρι σήμερα.
Αυτό σημαίνει ότι για οφειλές που έχουν ενταχθεί σε ρυθμίσεις ή βρίσκονται σε καθυστέρηση, το επιτόκιο παραμένει «κλειδωμένο» στα επίπεδα που ίσχυαν στις 13 Σεπτεμβρίου 2022, ήτοι ώσπου να μπουν σε ρύθμιση στο 8,5% και μετά την ένταξή τους σε ρύθμιση, 5,5%.
Προβλέπεται βέβαια ότι το επιτόκιο θα αναπροσαρμοστεί μόνο αν υπάρξει σωρευτική μεταβολή κατά πέντε ποσοστιαίες μονάδες στο βασικό επιτόκιο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας σε σχέση με τα επίπεδα του 2014.
Ιδιαίτερη πρόβλεψη υπάρχει και για όσους έχουν ήδη καταβάλει ποσά με υψηλότερα επιτόκια πριν την έναρξη ισχύος της νέας ρύθμισης, καθώς δίνεται η δυνατότητα αναζήτησης των υπερβάλλοντων ποσών. Η διάταξη αυτή ενισχύει την αρχή της ίσης μεταχείρισης και διορθώνει στρεβλώσεις του παρελθόντος.
Η επικουρική στη διαδοχική ασφάλιση
Στο άρθρο 110 επιχειρείται η απλοποίηση μιας από τις πλέον σύνθετες διαδικασίες του ασφαλιστικού συστήματος: της απονομής επικουρικής σύνταξης σε περιπτώσεις διαδοχικής ασφάλισης. Πλέον, ορίζεται ρητά ότι αρμόδιος για την έκδοση της σύνταξης είναι ο φορέας στον οποίο υποβάλλεται η αίτηση, ακόμη και αν ο ασφαλισμένος έχει διανύσει χρόνο ασφάλισης σε περισσότερους φορείς εντός του κλάδου επικουρικής ασφάλισης του e-ΕΦΚΑ.
Το σύνολο του χρόνου ασφάλισης θα υπολογίζεται από τον ίδιο φορέα, τόσο για τη θεμελίωση του δικαιώματος όσο και για τον υπολογισμό του ποσού της σύνταξης.
Η ρύθμιση εκτιμάται ότι θα μειώσει σημαντικά τις καθυστερήσεις στην απονομή επικουρικών συντάξεων, ένα χρόνιο πρόβλημα που ταλαιπωρεί χιλιάδες ασφαλισμένους. Να σημειωθεί ότι, η διάταξη δεν στοχεύει στην αλλαγή του υπολογισμού του ποσού της σύνταξης, αλλά στην επιτάχυνση της έκδοσής της, καθώς οι επικουρικές αποτελούν σήμερα το βασικό «αγκάθι» στο σύστημα απονομής.
Είναι ενδεικτικό, ότι σήμερα υπάρχουν περιπτώσεις κατά τις οποίες η έκδοση μιας επικουρικής σύνταξης μπορεί να καθυστερήσει δύο ή και περισσότερα χρόνια. Με την προωθούμενη διάταξη εκτιμάται ότι θα εκδίδεται άμεσα, ακόμη και μέσα σε ένα μήνα με τη fast track διαδικασία, αφότου βέβαια εκδοθεί η κύρια σύνταξη, με αποκλειστικό αρμόδιο για την έκδοση το τελευταίο Ταμείο.
Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει και άλλες παρεμβάσεις, όπως η επέκταση ευνοϊκών συνταξιοδοτικών διατάξεων σε άτομα με σοβαρές παθήσεις (άρθρο 111), η ενίσχυση της ευελιξίας στη διαχείριση των ταμειακών διαθεσίμων του ΤΕΚΑ (άρθρο 112), καθώς και ρυθμίσεις για τη χορήγηση ασφαλιστικής ενημερότητας και τη διαχείριση οφειλών προς το ίδιο ταμείο (άρθρο 113).
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η διάταξη του άρθρου 114, η οποία εισάγει μηχανισμό συμψηφισμού επενδυτικών δαπανών με μισθώματα σε ακίνητα του e-ΕΦΚΑ, δίνοντας κίνητρα για αξιοποίηση της ακίνητης περιουσίας του φορέα.