Στην πλήρη ψηφιοποίηση των διαδικασιών αυτόματου καταλογισμού προστίμων σε όσους υποβάλλουν εκπρόθεσμες φορολογικές δηλώσεις προχωρά εντός των επόμενων μηνών η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ).
Ενεργοποιώντας τη σχετική διάταξη του ισχύοντος Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας (ΚΦΔ), τα πρόστιμα που προβλέπονται σε περιπτώσεις εκπρόθεσμων υποβολών αρχικών ή τροποποιητικών δηλώσεων φόρου εισοδήματος, ΦΠΑ και παρακρατούμενων φόρων θα καταλογίζονται αυτόματα, χωρίς καμία παρέμβαση της Φορολογικής Διοίκησης, αμέσως μόλις ολοκληρώνεται η υποβολή των εκπρόθεσμων δηλώσεων φυσικών και νομικών προσώπων.
Το νέο πλαίσιο για τα αυτόματα πρόστιμα περιγράφεται στο Επιχειρησιακό Σχέδιο της ΑΑΔΕ για το 2026.
Αυτόματη βεβαίωση
Οπως αναφέρεται:
- Σε όσα φυσικά και νομικά πρόσωπα δεν υποβάλλουν τις δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος (Ε1 ή Ν) για τις οποίες έχουν σχετική υποχρέωση, η ΑΑΔΕ θα αποστέλλει –με ανάρτηση στους λογαριασμούς που διατηρούν στην ψηφιακή πύλη myAADE (πρώην TAXISnet)– εκκαθαριστικά σημειώματα στα οποία:
- Τα φορολογητέα εισοδήματα θα είναι προσδιορισμένα με βάση στοιχεία για το επίπεδο διαβίωσης και τις οικονομικές δραστηριότητες των εν λόγω φορολογουμένων, τα οποία θα έχει συλλέξει η ΑΑΔΕ από τα δικά της ψηφιακά αρχεία και εφαρμογές (δηλώσεις φόρου εισοδήματος, ΦΠΑ προηγουμένων ετών, πλατφόρμα myData κ.λπ.), καθώς και από τρίτους φορείς (εργοδότες, τράπεζες, εταιρείες παροχής υπηρεσιών κοινής ωφέλειας κ.λπ.).
- Οι πληρωτέοι φόροι θα προκύπτουν βάσει των προσδιορισμένων από την ΑΑΔΕ φορολογητέων εισοδημάτων και θα είναι προσαυξημένοι με τα αναλογούντα ποσά προστίμων, λόγω μη υποβολής δήλωσης, τα οποία θα ανέρχονται σε ποσοστά 10% έως 50% επί των ποσών των πληρωτέων φόρων.
Εφόσον προβλέπεται η επιβολή προστίμων, καθώς υπάρχουν και περιπτώσεις εκπρόθεσμων δηλώσεων που εξαιρούνται από την επιβολή προστίμων, οι «καμπάνες» θα βεβαιώνονται άμεσα από το πληροφοριακό σύστημα TAXIS και θα κοινοποιούνται ηλεκτρονικά στους φορολογούμενους στην πύλη myAADE, από τη στιγμή που αυτοί θα ολοκληρώνουν την ηλεκτρονική υποβολή των εκπρόθεσμων δηλώσεων φόρου εισοδήματος φυσικών και νομικών προσώπων, δηλώσεων ΦΠΑ, ανακεφαλαιωτικών πινάκων, δηλώσεων παρακρατούμενων φόρων κ.ά.
Για παράδειγμα, αμέσως μόλις ο φορολογούμενος οριστικοποιήσει και υποβάλει μια εκπρόθεσμη δήλωση φορολογίας εισοδήματος με χρεωστικό υπόλοιπο επιπλέον φόρου άνω των 100 ευρώ (είτε αρχική είτε τροποποιητική), κάνοντας κλικ στην ένδειξη «Υποβολή», μαζί με τον επιπλέον φόρο που θα προκύπτει από την εκκαθάριση της εκπρόθεσμης δήλωσης θα βεβαιώνεται αυτόματα και το αυτοτελές πρόστιμο για την εκπρόθεσμη υποβολή της δήλωσης.
Νέος χάρτης
Σύμφωνα με τις νέες διατάξεις που ψηφίστηκαν τον περασμένο μήνα, τα πρόστιμα για εκπρόθεσμες δηλώσεις ξεκινούν από 100 ευρώ και φτάνουν έως 500 ευρώ ανάλογα με την κατηγορία των τηρούμενων βιβλίων, ενώ ελέγχεται εάν από την εκπρόθεσμη δήλωση προκύπτει ή όχι φόρος για πληρωμή.
Πιο συγκεκριμένα, διαμορφώνονται ως εξής:
- Εκπρόθεσμη δήλωση ΦΠΑ, πιστωτική ή μηδενική: 100 ευρώ ανεξάρτητα από την κατηγορία των τηρούμενων βιβλίων (απλογραφικών ή διπλογραφικών).
- Εκπρόθεσμη τροποποιητική ΦΠΑ ή παρακρατούμενου φόρου, εφόσον η αρχική ήταν εμπρόθεσμη: Δεν επιβάλλεται πρόστιμο.
- Εκπρόθεσμη τροποποιητική ή αρχική δήλωση φόρου εισοδήματος, φυσικού προσώπου ή νομικού προσώπου ή νομικής οντότητας με ποσό φόρου έως 100 ευρώ: Δεν επιβάλλεται πρόστιμο.
- Εκπρόθεσμη αρχική ή τροποποιητική δήλωση παρακρατούμενου φόρου (ΦΜΥ, φόρου επιχειρηματικής δραστηριότητας, φόρου μερισμάτων, φόρου εργολάβων κ.λπ.) πλην τυχερών παιγνίων, με ποσό έως 100 ευρώ: Δεν επιβάλλεται πρόστιμο.
- Εκπρόθεσμη αρχική ή τροποποιητική δήλωση έμμεσων φόρων (π.χ. Ψηφιακού Τέλους Συναλλαγής, τέλους ανθεκτικότητας στην κλιματική κρίση κ.λπ.) πλην των δηλώσεων ΦΠΑ και ΦΜΑ, τελών, εισφορών και ειδικών φορολογιών (π.χ. ψηφιακό τέλος συναλλαγής, φόρος συγκέντρωσης κεφαλαίων, τέλος συνδρομητών κινητής και σταθερής τηλεφωνίας/συνδρομητικής τηλεόρασης κ.λπ.) από τις οποίες προκύπτει φόρος έως 100 ευρώ: Δεν επιβάλλεται πρόστιμο.
- Εκπρόθεσμη υποβολή οποιασδήποτε δήλωσης για λογαριασμό ανηλίκου ή δήλωσης εισοδήματος γονέα για εισοδήματα ανήλικων τέκνων: Δεν επιβάλλεται πρόστιμο.
- Μη υποβολή ή εκπρόθεσμη υποβολή φορολογικών δηλώσεων και δηλώσεων πληροφοριακού χαρακτήρα από τις οποίες δεν προκύπτει υποχρέωση καταβολής φόρου ή δεν ανταποκρίνονται σε αίτημα της Φορολογικής Διοίκησης για παροχή πληροφοριών ή στοιχείων: Πρόστιμο 100 ευρώ για κάθε παράβαση.
- Παράλειψη υποβολής ή εκπρόθεσμη υποβολή δήλωσης στοιχείων ακινήτων (Ε9): Πρόστιμο 100 ευρώ. Σε περίπτωση υποβολής Ε9 για περισσότερα του ενός έτη, επιβάλλεται ένα μόνο πρόστιμο, εφόσον στις δηλώσεις αυτές επαναλαμβάνονται οι ίδιες μεταβολές.
- Μη υποβολή ή εκπρόθεσμη υποβολή φορολογικής δήλωσης ή δήλωσης παρακρατούμενου φόρου, με εξαίρεση τις δηλώσεις που υποβάλλονται στη φορολογία κεφαλαίου και τις δηλώσεις πληροφοριακού χαρακτήρα από τις οποίες προκύπτει ποσό φόρου για καταβολή: Πρόστιμο 250 ευρώ ανά παράβαση για όσους τηρούν απλογραφικό λογιστικό σύστημα και 500 ευρώ ανά παράβαση για όσους τηρούν διπλογραφικό λογιστικό σύστημα.
- Μη υποβολή ή εκπρόθεσμη υποβολή δήλωσης παρακράτησης φόρου ή δήλωσης ΦΠΑ, από την οποία προκύπτει ποσό φόρου προς καταβολή: Πρόστιμο 250 ευρώ ανά παράβαση για όσους τηρούν απλογραφικό λογιστικό σύστημα και 500 ευρώ ανά παράβαση για όσους τηρούν διπλογραφικό λογιστικό σύστημα.
Στο περίμενε
Σήμερα, στις περιπτώσεις υποβολής εκπρόθεσμων δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος ή παρακρατούμενων φόρων ή ΦΠΑ, στις οποίες προβλέπεται η επιβολή προστίμων, οι φορολογούμενοι χρειάζεται να περιμένουν για πολλούς μήνες ή ακόμη και για ένα έως δύο έτη τις αρμόδιες φορολογικές υπηρεσίες (τα Ελεγκτικά Κέντρα και τις ΔΟΥ) να ελέγξουν και να εντοπίσουν τις περιπτώσεις αυτές και, τελικά, να εκδώσουν τις σχετικές πράξεις επιβολής προστίμων.
Το αποτέλεσμα είναι τα ποσά των εν λόγω προστίμων να βεβαιώνονται με μεγάλη καθυστέρηση και μάλιστα προσαυξημένα κατά ποσοστά που φθάνουν μέχρι και το 2,5%, λόγω της συσσώρευσης τόκων εκπρόθεσμης καταβολής από την ημερομηνία που θα έπρεπε να είχε υποβληθεί η δήλωση μέχρι και την ημερομηνία της καθυστερημένης βεβαίωσης.