Η μετάβαση στη μεταλιγνιτική εποχή δεν αφορά μόνο την ενέργεια και τις επενδύσεις. Αφορά κυρίως τους ανθρώπους που καλούνται να προσαρμοστούν σε ένα νέο παραγωγικό μοντέλο σε περιοχές που για δεκαετίες εξαρτήθηκαν από τον λιγνίτη.
Με αυτό το σκεπτικό, η διαχειριστική αρχή του Προγράμματος Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης ενεργοποιεί πρόγραμμα ύψους 27,57 εκατ. ευρώ για 3.000 ανέργους ηλικίας 18 έως 30 ετών, επιχειρώντας να αντιμετωπίσει ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα των περιοχών αυτών. Την ανεργία των νέων και τη φυγή ανθρώπινου κεφαλαίου.
Η δράση αφορά τις περιφερειακές ενότητες Κοζάνης, Φλώρινας και Γρεβενών, τον Δήμο Καστοριάς, τη Μεγαλόπολη και γειτονικούς δήμους της Πελοποννήσου, καθώς και δεκάδες μικρά νησιά του Βορείου και Νοτίου Αιγαίου και την Κρήτη που εντάσσονται στα εδαφικά σχέδια Δίκαιης Μετάβασης.
Οι ωφελούμενοι θα τοποθετηθούν για 7 μήνες πλήρους απασχόλησης σε επιχειρήσεις των περιοχών αυτών. Η μηνιαία αποζημίωση αντιστοιχεί στον κατώτατο μισθό, ενώ καλύπτονται επίσης δώρα, επίδομα αδείας και το σύνολο των ασφαλιστικών εισφορών. Το συνολικό κόστος ανά θέση υπολογίζεται σήμερα σε 9.191 ευρώ, ή 1.313 ευρώ μηνιαίως.
Σε αντίθεση με τα κλασικά προγράμματα επιδότησης εργασίας, οι επιχειρήσεις που θα απασχολήσουν τους νέους δεν λαμβάνουν καμία οικονομική ενίσχυση. Η χρηματοδότηση κατευθύνεται αποκλειστικά στους ωφελούμενους μέσω της ΔΥΠΑ. Παράλληλα, οι επιχειρήσεις υποχρεούνται να διατηρήσουν το προσωπικό τους και δεν μπορούν να υποκαταστήσουν υφιστάμενες θέσεις εργασίας με συμμετέχοντες του προγράμματος.
Η κατανομή των πόρων αποτυπώνει τη βαρύτητα της απολιγνιτοποίησης στη Δυτική Μακεδονία, η οποία απορροφά το 60% του συνολικού προϋπολογισμού, ενώ η Μεγαλόπολη λαμβάνει το 20% και οι νησιωτικές περιοχές του Αιγαίου και της Κρήτης το υπόλοιπο 20%.
Η παρέμβαση έρχεται ως απάντηση στα υψηλά ποσοστά ανεργίας των νέων στις περιοχές μετάβασης. Σύμφωνα με τα στοιχεία της πρόσκλησης, η ανεργία των νέων 15-29 ετών στη Δυτική Μακεδονία φθάνει το 13,5%, σημαντικά υψηλότερα από τον εθνικό μέσο όρο του 9,8%. Ο επίσημος στόχος του προγράμματος είναι τουλάχιστον 2.000 από τους 3.000 συμμετέχοντες να βρίσκονται σε απασχόληση αμέσως μετά την ολοκλήρωσή του.
Οι προτάσεις συμμετοχής στη δράση θα πρέπει να υποβάλλονται μέσω του ΟΠΣ στην ηλεκτρονική διεύθυνση http://logon.ops.gr από την 30/06/2026 (ημερομηνία έναρξης υποβολής προτάσεων, έως, αποκλειστικά, την 14/08/2026 που είναι η ημερομηνία λήξης υποβολής προτάσεων).