Σε εφαρμογή τίθεται από αύριο 1η Ιουλίου ο νέος εισαγωγικός δασμός των 3 ευρώ στις ηλεκτρονικές αγορές έως 150 ευρώ από χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, με αποτέλεσμα να γίνονται ακριβότερα τα «πακέτα» που έρχονται από την Κίνα, τις Ηνωμένες Πολιτείες, το Ηνωμένο Βασίλειο και άλλες χώρες εκτός της Κοινότητας.
Μάλιστα, ουσιαστικά πρόκειται για πολλαπλές χρεώσεις των 3 ευρώ, καθώς η επιβάρυνση δεν θα υπολογίζεται στο σύνολο του δέματος ανεξαρτήτως περιεχομένου, αλλά σε κάθε διαφορετική κατηγορία προϊόντος που περιλαμβάνεται σε αυτό. Δηλαδή ακόμα και μια ενιαία παραγγελία μπορεί να «σπάει» τελωνειακά σε περισσότερα είδη, ανεβάζοντας κατακόρυφα το κόστος.
Για παράδειγμα, σε περίπτωση που ένα δέμα περιλαμβάνει δύο προϊόντα διαφορετικής κατηγορίας, όπως μία μπλούζα και ένα ζευγάρι παπούτσια, η συνολική επιβάρυνση διαμορφώνεται στα 6 ευρώ. Αντίστοιχα, όσο αυξάνονται τα διαφορετικά είδη στην ίδια αποστολή, τόσο ανεβαίνει και το τελικό ποσό του δασμού, στα 9 ή 12 ευρώ και ούτω καθεξής.
Το πλήγμα
Η ρύθμιση αναμένεται να επηρεάσει σημαντικά το κόστος, ιδίως στις ηλεκτρονικές αγορές μικρής αξίας από ασιατικές κυρίως πλατφόρμες, οι οποίες τα τελευταία χρόνια έχουν μεγάλη ζήτηση, λόγω των ιδιαίτερα χαμηλών τιμών και της μεγάλης ποικιλίας προϊόντων που προσφέρουν.
Το πρόσθετο κόστος ανά προϊόν, εκτιμάται ότι θα οδηγήσει μέρος των καταναλωτών σε αναθεώρηση των αγοραστικών τους συνηθειών, καθώς ακόμα και μικρές παραγγελίες θα επιβαρύνονται σημαντικά.
Παράγοντες της αγοράς σημειώνουν ότι με την εφαρμογή του νέου μέτρου δεν αποκλείεται να ενισχυθεί η τάση για αγορές εντός Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπου δεν εφαρμόζεται αντίστοιχο «καπέλο», με αποτέλεσμα τα ευρωπαϊκά ηλεκτρονικά καταστήματα να αποκτούν συγκριτικό πλεονέκτημα ως προς τη συνολική τελική τιμή.
Οι οδηγίες
Σύμφωνα με την εγκύκλιο της ΑΑΔΕ με την οποία παρέχονται οδηγίες για την εφαρμογή του νέου μέτρου:
1. Από 1η Ιουλίου 2026 τίθενται σε εφαρμογή σε όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, νέοι δασμολογικοί κανόνες για τις ηλεκτρονικές αγορές αγαθών αξίας έως 150 ευρώ από χώρες εκτός ΕΕ, που αφορούν αποκλειστικά ηλεκτρονικές αγορές ιδιωτών καταναλωτών μέσω ηλεκτρονικών πλατφορμών (e-commerce).
2. Επιβάλλεται νέος εισαγωγικός ειδικός δασμός ύψους 3 ευρώ για κάθε διακριτό είδος αγαθού που εισάγεται από τρίτες χώρες μέσω ηλεκτρονικού εμπορίου.
3. Ο νέος δασμός αποτελεί μεταβατικό μέτρο και θα ισχύσει έως τις 30 Ιουνίου 2028. Από την 1η Ιουλίου 2028 θα εφαρμοστεί το κανονικό δασμολογικό καθεστώς, με τον εισαγωγικό δασμό να υπολογίζεται βάσει της δασμολογικής κατηγορίας κάθε προϊόντος, ανεξάρτητα από την αξία του ή τον τρόπο αγοράς και αποστολής.
4. Υπολογισμός. Η επιβάρυνση των 3 ευρώ υπολογίζεται ανά διαφορετικό είδος προϊόντος και όχι ανά δέμα.Παράδειγμα: Αν ένα δέμα περιέχει ένα βιβλίο, ένα σημειωματάριο και ένα στυλό, πρόκειται για τρία διαφορετικά είδη. Στην περίπτωση αυτή επιβάλλεται δασμός 9 ευρώ συνολικά (3 ευρώ ανά είδος), στον οποίο προστίθεται ο αναλογών ΦΠΑ και τυχόν λοιπές επιβαρύνσεις. Αν ένα δέμα περιλαμβάνει δύο πανομοιότυπα σημειωματάρια με τα ίδια χαρακτηριστικά, αυτά θεωρούνται ένα είδος και επιβάλλεται συνολικός δασμός 3 ευρώ.
5. Πληρωμή. Ο ειδικός εισαγωγικός δασμός καταβάλλεται στις τελωνειακές αρχές από τον διασαφιστή της εισαγωγής, δηλαδή από την ηλεκτρονική πλατφόρμα, τον πωλητή, τη μεταφορική εταιρεία ή τους εξουσιοδοτημένους αντιπροσώπους τους, ανάλογα με το μοντέλο διαχείρισης της αποστολής.
6. Επιστροφές. Σε περίπτωση απλής επιστροφής προϊόντος λόγω υπαναχώρησης ή αλλαγής γνώμης του καταναλωτή, ο δασμός που καταβλήθηκε κατά την εισαγωγή δεν επιστρέφεται. Αντίθετα, στις περιπτώσεις που προβλέπονται από την τελωνειακή νομοθεσία, όπως όταν τα προϊόντα αποδειχθούν ελαττωματικά ή δεν ανταποκρίνονται στους όρους της σύμβασης, είναι δυνατή η επιστροφή του καταβληθέντος δασμού, σύμφωνα με τις προβλεπόμενες τελωνειακές διαδικασίες.
7. Η εφαρμογή του νέου δασμού δεν επηρεάζει τις ισχύουσες διαδικασίες απόδοσης του ΦΠΑ στις εξ αποστάσεως πωλήσεις εισαγόμενων αγαθών. Ο ΦΠΑ εξακολουθεί να καταβάλλεται:
- Κατά την αγορά του προϊόντος μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας, όταν χρησιμοποιείται το σύστημα Import One Stop Shop (IOSS).
- Κατά τον τελωνισμό του προϊόντος από τον καταναλωτή, όταν εφαρμόζονται οι Ειδικές Ρυθμίσεις (Special Arrangements) ή το κανονικό καθεστώς ΦΠΑ.
Επισημαίνεται ότι οι νέες ρυθμίσεις δεν επηρεάζουν τις διαδικασίες αγοράς και αποστολής αγαθών που πραγματοποιούνται εντός της Ελλάδας ή μεταξύ κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Υπενθυμίζεται ότι η απόφαση της Ε.Ε για τον εισαγωγικό δασμό των 3 ευρώ, από χώρες εκτός Ε.Ε., εφαρμόζεται σε όλα τα κράτη-μέλη, με στόχο να περιοριστεί ο αθέμιτος ανταγωνισμός, κυρίως, από μεγάλες ασιατικές πλατφόρμες (π.χ. Temu, Shein κ.αλ.).