Τιμές αντλίας στα επίπεδα των 1,85 ευρώ για τη βενζίνη και 1,75 ευρώ για το ντίζελ, εφόσον δεν υπάρξουν νέες αναταράξεις στο Περσικό, θα δουν ενδεχομένως μέσα στην εβδομάδα οι οδηγοί, με βάση το κυβερνητικό σχέδιο για μειώσεις στα καύσιμα έως τα τέλη καλοκαιριού.
Στο καλό σενάριο, αν ΗΠΑ και Ιράν καθίσουν εκ νέου στο τραπέζι των συνομιλιών, πιθανόν παρόμοιες τιμές, με τις όποιες διακυμάνσεις φέρνει η ζήτηση λόγω τουριστικής σεζόν και η ελλειμματική παραγωγή λόγω των ζημιών στα διυλιστήρια του Κόλπου, να επικρατήσουν και μέχρι και τα τέλη Αυγούστου, όσο και η διάρκεια ισχύος του μέτρου.
Στο κακό σενάριο, αν η κατάσταση κλιμακωθεί, η κυβέρνηση εγγυάται ότι σε κάθε περίπτωση, οι καταναλωτές θα πληρώνουν τιμή χαμηλότερη κατά 10 λεπτά στη βενζίνη και 5 λεπτά στο ντίζελ μέσω της συγκεκριμένης παρέμβασης, που εξήγγειλε χθες ο Πρωθυπουργός από τη Βουλή και η οποία έγινε σε συνεννόηση με τα διυλιστήρια. Τα τελευταία συμφώνησαν να καταβάλλουν συνολικά 40 εκατ ευρώ, 50% η Helleniq Energy και 50% η Motor Oil.
Στο κρίσιμο ερώτημα, πάνω σε ποιες τιμές θα “πατήσει” η μείωση των 10 και 5 λεπτών αντίστοιχα, η απάντηση είναι ότι θα λάβει υπόψη αυτές που ίσχυαν χθες Παρασκευή, ανά τύπο καυσίμου σε κάθε έναν από τους 51 Νομούς, με το μέσο πανελλαδικό όρο να “παίζει” στα 1,965 ευρώ για τη βενζίνη και στα 1,80 ευρώ για το ντίζελ.
Από εκεί και πέρα μένει να διευκρινιστούν μια σειρά από στοιχεία:
- Το πρώτο αφορά άμεσα τους καταναλωτές και είναι το κατά πόσο μια τυχόν νέα αύξηση στις διεθνείς τιμές, θα επηρεάσει αρνητικά την οριζόντια αυτή μείωση στα δύο βασικά καύσιμα ή αν το όφελος θα παραμείνει σταθερό για όλο το καλοκαίρι, ανεξαρτήτως των όποιων γεωπολιτικών ή άλλων εξελίξεων.
- Το δεύτερο αφορά όλη την αλυσίδα της αγοράς καυσίμων, και συγκεκριμένα το πώς θα περνά η μείωση των τιμών στην αντλία, με πιθανότερη φόρμουλα τη μετακύλιση της έκπτωσης από τα διυλιστήρια προς τις εταιρείες εμπορίας και από εκεί στα πρατήρια.
- Και το τρίτο ερώτημα αφορά το τι θα συμβεί μετά τη λήξη ισχύος του μέτρου, από το Σεπτέμβριο και μετά, με τη λογική ότι κάποιες από τις συνθήκες που επέβαλαν τη παρέμβαση, εν προκειμένω η ζήτηση λόγω τουριστικής σεζόν και η ελλειμματική παραγωγή στα διυλιστήρια του Κόλπου λόγω των ζημιών, θα συνεχίζουν να ισχύουν. Η απάντηση είναι ότι η κυβέρνηση θα συνυπολογίσει τότε τις εξελίξεις και θα αποφασίσει αναλόγως των συνθηκών.
Αν και οι τελικές ανακοινώσεις θα γίνουν από εβδομάδα καθώς μένει να διευκρινιστούν ακόμη κάποια τεχνικά θέματα, ο Αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης έκανε χθες μια πρώτη εξειδίκευση του μέτρου, θυμίζοντας ότι οι τιμές λιανικής μεταβάλλονται καθημερινά, ανάλογα με τη διακύμανση των διεθνών τιμών των αντίστοιχων προϊόντων (βενζίνης και ντίζελ) και της συναλλαγματικής ισοτιμίας
“Αυτό σημαίνει ότι αν οι διεθνείς τιμές αυξηθούν μέχρι την εφαρμογή του μέτρου, την ερχόμενη εβδομάδα, η διαφορά από τις σημερινές τιμές θα είναι αντίστοιχα περιορισμένη. Αντίθετα αν οι διεθνείς τιμές μειωθούν, η μείωση θα είναι μεγαλύτερη και οι καταναλωτές θα έχουν πρόσθετο όφελος”, ανέφερε χαρακτηριστικά.
Εφαρμογή πιθανώς και από Δευτέρα
Το αποτέλεσμα μ’ άλλα λόγια θα εξαρτηθεί και από την πορεία των διεθνών τιμών έως την ενεργοποίηση του μέτρου. Και ακριβώς γι' αυτό το λόγο, προκειμένου να αποφευχθούν τυχόν δυσάρεστες εκπλήξεις από τη Μ. Ανατολή μέσα στο Σαββατοκύριακο, με επιπτώσεις στις αγορές την επόμενη εβδομάδα, οι πληροφορίες λένε ότι το υπ. Οικονομικών επιχειρεί από κοινού με τα διυλιστήρια να επιλύσουν και τα τελευταία τεχνικά θέματα, προκειμένου το μέτρο να εφαρμοστεί ει δυνατόν από Δευτέρα.
«Σε κάθε περίπτωση οι καταναλωτές πρέπει να γνωρίζουν ότι θα πληρώνουν τιμή χαμηλότερη κατά 10 λεπτά στη βενζίνη και 5 λεπτά στο ντίζελ από εκείνη που θα πλήρωναν αν δεν γινόταν η παρέμβαση της κυβέρνησης σε συνεργασία με τα διυλιστήρια», ανέφερε ο κ. Χατζηδάκης.
Το καλό σενάριο και τι επέβαλε τη παρέμβαση
Στο καλό σενάριο, όπως λένε παράγοντες της αγοράς, οι οδηγοί θα δουν τιμές καυσίμων που είχαν να δουν από τις αρχές Μαρτίου. Η τελευταία φορά που είδαμε αμόλυβδη κάτω από το 1,90 ευρώ ήταν η 12η Μαρτίου (1,88 ευρώ). Στο βαθμό που δεν υπάρξουν απρόοπτα και απότομη κλιμάκωση στο Περσικό, η τιμή της βενζίνης θα επανέλθει σε αυτά τα επίπεδα. Πριν το πόλεμο πάντως κινούνταν στα 1,75 ευρώ.
Ανάλογη είναι η εικόνα και στο πετρέλαιο κίνησης. Πριν το πόλεμο έπαιζε στα 1,56 ευρώ και στις 6 Μαρτίου, οπότε και ξεκίνησε η άνοδος, έπιασε τα 1,71 ευρώ.
Στην απόφαση της κυβέρνησης συνέβαλαν όχι μόνο οι αυξημένοι γεωπολιτικοί κίνδυνοι στη Μέση Ανατολή, αλλά και μια σειρά από παράγοντες που ούτως ή άλλως ευνοούν τις υψηλές τιμές στην Ελλάδα και την ευρύτερη γειτονιά.
Τις ανοδικές πιέσεις συντηρούν όχι μόνο η αυξημένη κατανάλωση λόγω τουριστικής σεζόν, οι περιορισμοί στις εξαγωγές ρωσικού ντίζελ, αλλά και τα προβλήματα λειτουργίας (χαμηλό capacity) που εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν λόγω των ζημιών του πολέμου πολλά μεγάλα διυλιστήρια στη Μέση Ανατολή, αλλά και η ανάκαμψη της ζήτησης από την Ασία.
Το ίδιο ισχύει και για την ανάγκη αναπλήρωσης στρατηγικών αποθεμάτων από τις μεγάλες οικονομίες, παράγοντες που αρκούν για να κρατήσουν σχετικά υψηλά τις τιμές, ακόμη και χωρίς νέα αναζωπύρωση στο Περσικό.
Αντανακλώνται και στη μέχρι τώρα συγκρατημένη διόρθωση των διεθνών τιμών Platts της βενζίνης και του ντίζελ, κατ' επέκταση και στις αντλίες της ελληνικής αγοράς, η οποία σημειωτέον έχει και την ιδιαιτερότητα με τα λιγοστά και μικρά πρατήρια στις πολλές νησιωτικές και απομακρυσμένες περιοχές που δεν εφοδιάζονται συχνά.
Με ό,τι αυτό σημαίνει για τη ταχύτητα με την οποία ανεβαίνουν οι τιμές όταν αυξάνονται τα παράγωγα προϊόντα του πετρελαίου, και την υστέρηση στο πόσο γρήγορα μετακυλίεται στην αντλία η πτώση των διεθνών τιμών.