Τη μεγαλύτερη εποχική διακύμανση της αεροπορικής κίνησης στην Ευρώπη εμφανίζει η Ελλάδα, αποτυπώνοντας και σε επίπεδο πτήσεων τη μεγάλη συγκέντρωση της ταξιδιωτικής ζήτησης στους θερινούς μήνες.
Σύμφωνα με νέα ανάλυση του Eurocontrol, του Ευρωπαϊκού Οργανισμού για την Ασφάλεια της Αεροναυτιλίας, η οποία βασίζεται στα στοιχεία αεροπορικής κίνησης του 2025, η Ελλάδα βρίσκεται στην πρώτη θέση μεταξύ των ευρωπαϊκών αγορών με δείκτη εποχικότητας (Seasonality Index - SI) 88, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη απόσταση μεταξύ του μήνα με τη χαμηλότερη κίνηση και εκείνου με την υψηλότερη.
Πιο αναλυτικά, το εύρος της εποχικότητας αποτυπώνεται στη διαφορά μεταξύ Αυγούστου και Ιανουαρίου. Τον Αύγουστο, τον μήνα αιχμή της τουριστικής ζήτησης, η μέση ημερήσια κίνηση είναι 47% υψηλότερη από τον μέσο όρο του έτους, ενώ τον Ιανουάριο 41% χαμηλότερη. Η διαφορά αυτή των 88 μονάδων δίνει στην Ελλάδα τον υψηλότερο δείκτη εποχικότητας στην Ευρώπη.
Σημειώνεται ότι πρόκειται για σύγκριση με τον ετήσιο μέσο όρο και όχι για απευθείας ποσοστιαία μεταβολή του Αυγούστου προς τον Ιανουάριο.
Η εικόνα στα Βαλκάνια
Η Ελλάδα δεν αποτελεί πάντως μεμονωμένη περίπτωση, καθώς, σύμφωνα με τη σχετική ανάλυση, οι μεγαλύτερες εποχικές διακυμάνσεις συγκεντρώνονται κυρίως στα Βαλκάνια και σε αγορές όπου η ζήτηση για ταξίδια αναψυχής κορυφώνεται το καλοκαίρι.
Ως εκ τούτου, στη δεύτερη θέση μετά την Ελλάδα βρίσκεται η Βόρεια Μακεδονία με δείκτη 83, ενώ ακολουθούν η Αλβανία με 79 και η Κροατία με 74. Υψηλές επιδόσεις στον δείκτη καταγράφουν επίσης η Σλοβακία και η Σλοβενία με 69, η Σερβία/Μαυροβούνιο με 68 και η Βοσνία-Ερζεγοβίνη με 65. Τέλος, η Ιταλία ακολουθεί με 59.
Το Eurocontrol αποδίδει αυτή την εικόνα στην υψηλή συγκέντρωση της κίνησης που συνδέεται με ταξίδια αναψυχής κατά τη θερινή περίοδο. Η ζήτηση ενισχύεται όλο και περισσότερο όσο πλησιάζει το «θερμό» δίμηνο Ιουλίου - Αυγούστου και στη συνέχεια, μετά το τέλος του καλοκαιριού, υποχωρεί αισθητά.
Ενδιαφέρον έχει και η θέση άλλων μεγάλων τουριστικών αγορών. Η ηπειρωτική Ισπανία εμφανίζει δείκτη 42, η Τουρκία 44, η Γαλλία επίσης 44, ενώ η ηπειρωτική Πορτογαλία βρίσκεται αρκετά χαμηλότερα, στο 23. Η Μάλτα βρίσκεται στο 37 και η Κύπρος στο 40.
Η σύγκριση δείχνει ότι η ένταση της θερινής ζήτησης δεν αρκεί από μόνο της για να εξηγήσει την έντονη εποχικότητα. Τη διαφορά κάνει κυρίως η κίνηση εκτός της υψηλής περιόδου, η οποία στην περίπτωση της Ελλάδας υποχωρεί αισθητά τους χειμερινούς μήνες.
Ποιοι έχουν μικρότερη ψαλίδα
Στην άλλη άκρη της κατάταξης βρίσκεται η Φινλανδία, η οποία εμφανίζει τον χαμηλότερο δείκτη εποχικότητας, μόλις 13. Το Eurocontrol επισημαίνει ότι η θερινή δραστηριότητα της χώρας εξισορροπείται από την ισχυρή χειμερινή κίνηση, ιδιαίτερα προς τη βόρεια Φινλανδία και τη Λαπωνία.
Χαμηλή εποχικότητα εμφανίζουν επίσης το Μαρόκο με δείκτη 17 και τα Κανάρια Νησιά με 19. Στις δύο αυτές περιπτώσεις, το κλίμα επιτρέπει την ανάπτυξη σημαντικής τουριστικής ζήτησης καθ' όλη τη διάρκεια του έτους, περιορίζοντας τη διαφορά μεταξύ υψηλής και χαμηλής περιόδου.
Στις χαμηλότερες θέσεις βρίσκονται ακόμη το Αζερμπαϊτζάν με 19, η Ολλανδία με 26 και η Νορβηγία με 27. Αντίστοιχα, πιο περιορισμένες εποχικές διακυμάνσεις εμφανίζουν η Γερμανία με 37 και το Ηνωμένο Βασίλειο με 38.
Τι ακριβώς μετρά ο δείκτης
Για τον υπολογισμό του δείκτη, το Eurocontrol χρησιμοποίησε το σύνολο των πτήσεων του 2025 και συνέκρινε τη μέση ημερήσια κίνηση κάθε μήνα με τη μέση ημερήσια κίνηση ολόκληρου του έτους.
Ως βάση ορίζεται το 100 και ο δείκτης εποχικότητας προκύπτει από τη διαφορά μεταξύ του μήνα με την υψηλότερη επίδοση και εκείνου με τη χαμηλότερη. Όσο μεγαλύτερη είναι η απόσταση μεταξύ των δύο, τόσο εντονότερη είναι η εποχικότητα. Από την ανάλυση εξαιρούνται η Ουκρανία, η Μολδαβία και το Ισραήλ.
Η μεγάλη διακύμανση της κίνησης μέσα στη χρονιά έχει και επιχειρησιακή διάσταση. Για το Eurocontrol, η έγκαιρη αποτύπωση των περιόδων με την υψηλότερη εποχικότητα είναι σημαντική, καθώς επιτρέπει να προβλέπονται οι πιέσεις στη χωρητικότητα και οι μεταβολές της αεροπορικής ζήτησης από περιοχή σε περιοχή.