Ο ρυθμός οικονομικής ανάπτυξης της Ελλάδας αναμένεται να επιβραδυνθεί στο 1,8% το 2026, καθώς το ενεργειακό σοκ στις τιμές περιορίζει το πραγματικό εισόδημα των νοικοκυριών και συγκρατεί την αύξηση της κατανάλωσης, επισημαίνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις φθινοπωρινές προβλέψεις για την οικονομία.
Οι επενδύσεις, ωστόσο, αναμένεται να παραμείνουν ισχυρές, ενισχυόμενες από την απορρόφηση των κονδυλίων της ΕΕ. Η αύξηση του ΑΕΠ προβλέπεται να επιβραδυνθεί περαιτέρω, περίπου στο 1,5% το 2027 και το 2028, καθώς ολοκληρώνεται σταδιακά η υλοποίηση του Ταμείου Ανάκαμψης (RRF).
Υπό την επίδραση της απότομης ανόδου των τιμών της ενέργειας, ο πληθωρισμός αναμένεται να αυξηθεί στο 4,1% το 2026 και στη συνέχεια να υποχωρήσει σταδιακά στο 2,4% έως το 2028. Η ανεργία προβλέπεται να συνεχίσει να μειώνεται, αν και με βραδύτερο ρυθμό σε σχέση με το παρελθόν, φθάνοντας στο 7,7% το 2028.
Η δημοσιονομική θέση της Ελλάδας εκτιμάται ότι θα εξακολουθήσει να χαρακτηρίζεται από σημαντικά πρωτογενή πλεονάσματα, αν και τα συνεχιζόμενα επεκτατικά μέτρα αναμένεται να περιορίσουν σταδιακά το ύψος τους κατά την περίοδο των προβλέψεων. Ο λόγος του δημόσιου χρέους προς το ΑΕΠ αναμένεται να διατηρήσει την πτωτική του πορεία, υποχωρώντας στο 126,6% έως το τέλος του 2028.
Η εικόνα το 2026
Κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026, η ελληνική οικονομία αναπτύχθηκε με ετήσιο ρυθμό 1,9%, χάρη στην ευρείας βάσης αύξηση της εγχώριας ζήτησης. Η επενδυτική δραστηριότητα αναμένεται να παραμείνει ισχυρή κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2026, στηριζόμενη στις εισροές κονδυλίων από την ΕΕ μέσω του RRF, οι οποίες αναμένεται να καταγράψουν ιστορικό υψηλό. Ωστόσο, η άνοδος των τιμών της ενέργειας αναμένεται να επιβαρύνει την κατανάλωση των νοικοκυριών, αν και οι επιπτώσεις της θα μετριαστούν από τα πρόσφατα μέτρα ενεργειακής στήριξης και τη μείωση της φορολογικής επιβάρυνσης στην εργασία, που θεσπίστηκαν το 2026 και έχουν προγραμματιστεί για το 2027.
Παρότι η Ελλάδα εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις εισαγωγές ενέργειας, το εμπορικό ισοζύγιο ενισχύεται από τις εξαγωγές διυλισμένων πετρελαϊκών προϊόντων και τη διεύρυνση της διαφοράς τιμής μεταξύ των διυλισμένων προϊόντων πετρελαίου και του αργού πετρελαίου (crack spread).
Η εξέλιξη αυτή αυξάνει τον αποπληθωριστή του ΑΕΠ το 2026, σημειώνει. Πέραν του 2026, το αυξημένο ενεργειακό κόστος, οι αυστηρότερες συνθήκες χρηματοδότησης και η σταδιακή ολοκλήρωση του RRF αναμένεται να επιβραδύνουν τις επενδύσεις.
Συνολικά, η αύξηση του ΑΕΠ προβλέπεται να επιβραδυνθεί περίπου στο 1,8% το 2026 και στο 1,5% τόσο το 2027 όσο και το 2028, με αποτέλεσμα ο ρυθμός ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας να προσεγγίσει τον μέσο όρο της ευρωζώνης.
Η ανεργία εξακολουθεί να ακολουθεί πτωτική πορεία
Η αγορά εργασίας συνέχισε να αναπτύσσεται στις αρχές του 2026, με το ποσοστό ανεργίας να υποχωρεί στο 8,3% κατά το δεύτερο τρίμηνο. Το ποσοστό μακροχρόνιας ανεργίας μειώθηκε επίσης στο 4,3%, παρέμεινε ωστόσο το υψηλότερο στην ΕΕ.
Τα ποσοστά κενών θέσεων εργασίας παρέμειναν υψηλά, υποδηλώνοντας συνθήκες στενότητας στην αγορά εργασίας, ιδίως στον τουρισμό. Η απασχόληση αναμένεται να αυξηθεί, αν και με συγκρατημένο ρυθμό, λόγω διαρθρωτικών εμποδίων, όπως οι αναντιστοιχίες δεξιοτήτων και η περιορισμένη πρόσβαση σε υπηρεσίες φροντίδας παιδιών και ηλικιωμένων, καθώς και της επιβράδυνσης της οικονομικής δραστηριότητας.
Το ποσοστό ανεργίας προβλέπεται να υποχωρήσει περαιτέρω, στο 7,7% έως το 2028. Ο ρυθμός αύξησης των μισθών αναμένεται να μετριαστεί κατά την περίοδο των προβλέψεων, καθώς εξασθενεί το πληθωριστικό σοκ.
Το ενεργειακό σοκ καθορίζει τις πληθωριστικές εξελίξεις
Η ενεργειακή κρίση πυροδότησε αύξηση του πληθωρισμού, ο οποίος διαμορφώθηκε κατά μέσο όρο στο 3,8% το τρίτο τρίμηνο του 2026. Σε συνθήκες ισχυρής ζήτησης και στενότητας στην αγορά εργασίας, η άνοδος των τιμών της ενέργειας αναμένεται να μετακυλιστεί στις τιμές των μη ενεργειακών αγαθών και υπηρεσιών, διατηρώντας τον πληθωρισμό σε υψηλά επίπεδα το 2027.
Ως αποτέλεσμα, ο πληθωρισμός προβλέπεται να αυξηθεί στο 4,1% το 2026 και στη συνέχεια να μετριαστεί στο 3,2% το 2027. Το 2028 αναμένεται να υποχωρήσει περαιτέρω στο 2,4%, καθώς εξασθενεί σταδιακά η επίδραση των ενεργειακών σοκ στις τιμές και μετριάζεται η εγχώρια ζήτηση.
Τα δημοσιονομικά πλεονάσματα περιορίζονται εν μέσω επεκτατικών μέτρων
Το πλεόνασμα της γενικής κυβέρνησης προβλέπεται να μειωθεί από το 2,0% του ΑΕΠ το 2025 στο 0,9% το 2026, ενώ το πρωτογενές πλεόνασμα αναμένεται να υποχωρήσει από το 5,1% στο 4,1% του ΑΕΠ.
Η μείωση του συνολικού δημοσιονομικού πλεονάσματος αντανακλά την επίδραση των επεκτατικών δημοσιονομικών μέτρων, η οποία αντισταθμίζεται εν μέρει από τη συνεχιζόμενη ισχυρή αύξηση των εσόδων, γράφει η Κομισιόν.
Τα δημοσιονομικά μέτρα, εξαιρουμένης της ενεργειακής στήριξης, αναμένεται να έχουν πρόσθετο δημοσιονομικό κόστος περίπου 0,8% του ΑΕΠ το 2026. Σε αυτά περιλαμβάνονται κυρίως μειώσεις του φόρου εισοδήματος φυσικών προσώπων, αυξήσεις των μισθών στον δημόσιο τομέα και ενισχυμένη στήριξη των συνταξιούχων και των ατόμων με αναπηρία.
Τα μέτρα ενεργειακής στήριξης για τον μετριασμό των επιπτώσεων των υψηλών τιμών ενέργειας στα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις ανέρχονται στο 0,3% του ΑΕΠ το 2026, ενώ εκτιμάται ότι τα περισσότερα θα καταργηθούν το 2027.
Το 2027, το πλεόνασμα της γενικής κυβέρνησης προβλέπεται να υποχωρήσει στο 0,7% του ΑΕΠ, ενώ το πρωτογενές πλεόνασμα αναμένεται να μειωθεί στο 3,7% του ΑΕΠ. Τα δημοσιονομικά μέτρα εκτιμάται ότι θα έχουν πρόσθετο καθαρό δημοσιονομικό κόστος περίπου 0,6% του ΑΕΠ.
Σε αυτά περιλαμβάνονται περαιτέρω αυξήσεις των αποδοχών στον δημόσιο τομέα, χριστουγεννιάτικη παροχή 500 ευρώ για τους εργαζομένους στο Δημόσιο και μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,5 ποσοστιαίες μονάδες.
Πρόσθετο κόστος προκύπτει από φορολογικές ελαφρύνσεις για πολύτεκνες οικογένειες, αγρότες και αυτοαπασχολουμένους, καθώς και από τη μείωση του τέλους επιτηδεύματος για τα νομικά πρόσωπα.
Η πρόβλεψη περιλαμβάνει επίσης επιδότηση ύψους 95 εκατ. ευρώ προς τον μεταποιητικό τομέα, για την κάλυψη της αύξησης του κόστους ηλεκτρικής ενέργειας το 2026. Οι επιπτώσεις αυτές αναμένεται να αντισταθμιστούν εν μέρει από τις ευνοϊκές εξελίξεις στα έσοδα, μεταξύ άλλων από τα πρόσθετα έσοδα που θα προκύψουν από την επέκταση της ψηφιακής κάρτας εργασίας σε νέους κλάδους και από άλλα μικρότερης κλίμακας μέτρα αύξησης των εσόδων.
Το 2028, το συνολικό πλεόνασμα προβλέπεται να περιοριστεί περαιτέρω στο 0,2% του ΑΕΠ, ενώ το πρωτογενές πλεόνασμα αναμένεται να υποχωρήσει στο 3,4%. Τα δημοσιονομικά μέτρα εκτιμάται ότι θα έχουν πρόσθετο καθαρό κόστος περίπου 0,1% του ΑΕΠ, αντανακλώντας κυρίως την πλήρη ετήσια επίδραση των μέτρων που έχουν ήδη υιοθετηθεί, ενώ οι δαπάνες για τόκους αναμένεται να αυξηθούν κατά 0,2% του ΑΕΠ.
Το χρέος της γενικής κυβέρνησης υποχώρησε στο 140,8% του ΑΕΠ έως τον Ιούνιο του 2026, σχεδόν 50 ποσοστιαίες μονάδες χαμηλότερα από το προ πανδημίας υψηλό του 2018. Ο λόγος χρέους προς ΑΕΠ αναμένεται να μειωθεί περαιτέρω, στο 126,6% έως το 2028, με τη στήριξη της ισχυρής ονομαστικής αύξησης του ΑΕΠ, των δημοσιονομικών πλεονασμάτων και της αξιοποίησης των ταμειακών διαθεσίμων για την αποπληρωμή χρέους.