Τη τράπουλα στο παιχνίδι των ελληνικών υδρογονανθράκων ξαναμοιράζει η απόφαση της κοινοπραξίας ExxonMobil -Helleniq Energy να επιστρέψει στο Δημόσιο το μπλοκ “Δυτικά της Κρήτης”, το οποίο πιθανότατα θα ξαναβγεί σε διαγωνισμό, ίσως μαζί με άλλα οικόπεδα τα οποία στο παρελθόν δεν είχαν προσελκύσει ενδιαφέρον.
“Το οικόπεδο της Δυτικής Κρήτης δεν θα επιδιωχθεί περαιτέρω (σ.σ.: να αναπτυχθεί), καθώς η έμφαση δίνεται πλέον στο Ιόνιο και σε νέα οικόπεδα”, αποκάλυψε η Helleniq Energy στη προ ημερών παρουσίαση των αποτελεσμάτων προς τους αναλυτές, κάνοντας και επισήμως γνωστή την απόφαση να επιστραφεί το μπλοκ στην Ελληνική Διαχειριστική Εταιρεία Υδρογονανθράκων και Ενεργειακών Πόρων (ΕΔΕΥΕΠ).
Η εξέλιξη ήταν αναμενόμενη εδώ και καιρό, καθώς η πλευρά της ExxonMobil δεν προέβη ποτέ σε υψηλής ανάλυσης 3D σεισμικών στο συγκεκριμένο μπλοκ, τμήμα του οποίου βρίσκεται σε βαθιά νερά, είναι τεχνικά περίπλοκο και λιγότερο υποσχόμενο σε σχέση με το γειτονικό του, αυτό “Νοτιοδυτικά της Κρήτης”, που επίσης έχει παραχωρηθεί στο σχήμα.
Στη πράξη αυτά σημαίνουν ότι μετά και το πέρας της δεύτερης συνεχόμενης παράτασης (έληξε 6 Απριλίου 2026) που είχε δοθεί στη κοινοπραξία για τη πρώτη φάση των ερευνών, το συγκεκριμένο οικόπεδο θα επιστρέψει στα χέρια της ΕΔΕΥΕΠ.
Αυτό με τη σειρά του ανοίγει στη τελευταία το δρόμο να το επαναχαράξει και αφού πρώτα προκηρύξει διαγωνισμό για νέες σεισμικές έρευνες, να το “επαναλανσάρει” μόνο του ή πιθανότατα μαζί με άλλα μπλοκ που στο παρελθόν δεν είχαν προσελκύσει ενδιαφέρον. Το σενάριο της επαναχάραξης συνδέεται με το γεγονός ότι τμήμα του μπορεί να έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και επειδή αφορά βαθιά νερά, το όποιο ενδιαφέρον θα προέλθει από μεγάλο παίκτη.
«Σύντομα η ΕΔΕΥΕΠ θα προκηρύξει διαγωνισμό για τη διενέργεια νέων σεισμικών ερευνών σε θαλάσσιες περιοχές», είπε προ ημερών ο επικεφαλής της ΕΔΕΥΕΠ Αρης Στεφάτος από το βήμα του 62nd Continental Europe Energy Council (CEEC) που έγινε στην Αθήνα.
Στη κατηγορία των μπλοκ που συζητείται να "ξαναβγούν" στην αγορά μπορεί να ενταχθούν οικόπεδα παλαιότερων γύρων παραχωρήσεων, της δεκαετίας του 2010, που κάθε ένα για τους δικούς του λόγους ουδέποτε προχώρησε, από τα “ΒΔ Πελοπόννησος” και “Δ. Πατραϊκός” μέχρι τη “Δυτική Κρήτη”.
«Τραβήξαμε τη προσοχή της αγοράς και τώρα υπάρχουν περιοχές που θέλουμε να τις ξαναδούμε, κάτι που ήδη κάνουμε και είμαστε στη διαδικασία της αξιολόγησης. Στο Κάιρο (σσ: Egypes 2026) συναντηθήκαμε με εξειδικευμένες εταιρείες που ασχολούνται με την ωρίμανση περιοχών ώστε να τις κάνουμε ενδεχομένως πιο ελκυστικές», είχε πει επίσης προ μηνός από το 7ο Power & Gas Forum ο κ. Στεφάτος.
Στη πραγματικότητα, οι περιοχές όπου αναφέρεται ο επικεφαλής της εταιρείας είναι οι λεγόμενες εγκαταλελειμμένες («relinquished areas», όπως αποκαλούνται στη γλώσσα του χώρου) και στις οποίες συγκαταλέγονται και οι χερσαίες «Αιτωλοακαρνανία», «Άρτα – Πρέβεζα» και «Ιωάννινα».
Οι παραχωρησιούχοι (π.χ. Repsol, Helleniq Energy, Energean) τις επέστρεψαν πίσω στο Δημόσιο, είτε επειδή δεν εντόπισαν βιώσιμα κοιτάσματα, είτε γιατί δεν κατάφεραν να φέρουν σε πέρας το ερευνητικό τους έργο λόγω γραφειοκρατίας, τοπικών αντιδράσεων και άλλων εμποδίων.
Στόχος είναι να μπουν στο παιχνίδι και mid-cap εταιρείες, αφού μπορεί οι παραπάνω να μην είναι "world class στόχοι", όπως αποκαλούνται τα κοιτάσματα που θεωρούνται ότι μπορούν να αποφέρουν μεγάλες ποσότητες, αλλά εκτιμάται ότι μπορεί να είναι επίσης οικονομικά ενδιαφέροντες.
Τα σενάρια για ένα νέο open door
Συνοψίζοντας υπάρχει μια σειρά οικοπέδων για τα οποία η πολιτεία, εφόσον διακρίνει κινητικότητα, θα μπορούσε να προκηρύξει ένα νέο "open door", όπως λέγεται. Δηλαδή μια ανοικτή πρόσκληση ενδιαφέροντος που σημαίνει ότι η περιοχή είναι διαθέσιμη σε μόνιμη βάση. Το ίδιο ισχύει όταν η προηγούμενη διαδικασία αδειοδότησης που αφορούσε την εν λόγω περιοχή έχει αποβεί άκαρπη.
Ταυτόχρονα και επειδή εδώ και κάμποσο διάστημα "όλοι μιλούν με όλους", όπως λέει άνθρωπος του χώρου, δεν αποκλείεται να δούμε νέες περιπτώσεις farm in, όπως δηλαδή έκανε η ExxonMobil μπαίνοντας στο "μπλοκ 2" και αγοράζοντας ποσοστά από τους υφιστάμενους μισθωτές.
Τέτοια έχει ακουστεί ότι θα μπορούσε να είναι το "μπλοκ 10" στον Κυπαρισσιακό Κόλπο, όπου εδώ και καιρό λέγεται ότι ο παραχωρησιούχος Helleniq Upstream έχει ξεκινήσει συζητήσεις με τη Chevron.