Έλληνες επενδυτές τοποθετούν 70 εκατ. δολάρια στο Fund V του Endeavor Catalyst, του επενδυτικού βραχίονα της Endeavor. Είναι το πέμπτο και μεγαλύτερο ταμείο του, ύψους 320 εκατ. δολαρίων, και ανεβάζει τα κεφάλαια που διαχειρίζεται το Endeavor Catalyst σε πάνω από 850 εκατ. δολάρια. Η ζήτηση ξεπέρασε τον αρχικό στόχο των 300 εκ. δολαρίων, και από τις περισσότερες από 40 αγορές που συμμετέχουν στο επενδυτικό ταμείο, η Ελλάδα επένδυσε περισσότερο από όλες, με περίπου το 22% του συνόλου.
Ανάμεσα στους 17 Έλληνες επενδυτές είναι και οι τέσσερις συστημικές τράπεζες της χώρας: η Alpha Bank, η Eurobank, η Εθνική Τράπεζα και η Τράπεζα Πειραιώς. Παράλληλα, τα χρήματα προς επένδυση μεγαλώνουν σε κάθε fund, από 5 εκατ. δολάρια στο Fund III το 2019 και 24 εκατ. στο Fund IV το 2022, φτάνει σήμερα τα 70 εκατ., σχεδόν τριπλάσια. Συνολικά, Έλληνες επενδυτές έχουν τοποθετήσει περίπου 100 εκατ. δολάρια στο Endeavor Catalyst.
Μέσα από το Fund V, ελληνικά κεφάλαια επενδύονται πλέον σε κορυφαίες εταιρείες ανά τον κόσμο, από την Ουκρανία και την Ιορδανία μέχρι τη Νιγηρία και την Ισπανία, ανάμεσά τους και εταιρείες με Έλληνες ιδρυτές. Έτσι, η ελληνική επενδυτική κοινότητα συνδέεται με ανερχόμενες εταιρείες και με μερικά από τα πιο δυναμικά οικοσυστήματα καινοτομίας στον κόσμο.
«Η συμμετοχή αυτή δείχνει ότι υπάρχει πλέον μια πραγματική διάθεση να συνδεθούμε με τον κόσμο», δήλωσε ο Παναγιώτης Καραμπίνης, Διευθύνων Σύμβουλος της Endeavor Greece και Περιφερειακός Διευθυντής (Regional Managing Director) για τα ευρωπαϊκά γραφεία της Endeavor. «Το ελληνικό οικοσύστημα γίνεται πιο εξωστρεφές και πιο φιλόδοξο από ό,τι ήταν παλιότερα. Βλέπει ευκαιρίες σε όλο τον κόσμο, όχι μόνο στην Ελλάδα, και αναγνωρίζει ότι οι ιστορίες επιτυχίας μπορούν να γεννηθούν παντού.»
Πώς λειτουργεί το Endeavor Catalyst
Η Endeavor, είναι μη κερδοσκοπικός οργανισμός που επιλέγει και στηρίζει high-impact επιχειρηματίες, τους Endeavor Entrepreneurs, σε περισσότερες από 50 χώρες. Το Endeavor Catalyst επενδύει μόνο στις εταιρείες τους, με απλούς κανόνες. Όταν μία από αυτές αντλεί κεφάλαια σε γύρο με επικεφαλή έναν θεσμικό επενδυτή, το Catalyst μπορεί να συμμετέχει με τους ίδιους όρους, συνήθως με 1 έως 3 εκατ. δολάρια, δίπλα σε funds όπως τα Sequoia Capital, Founders Fund και General Atlantic.
Το Fund V σχεδιάζει 40 έως 50 επενδύσεις τον χρόνο. Κάνει δηλαδή περίπου μία επένδυση την εβδομάδα, κυρίως σε ιδρυτές που προέρχονται από αγορές έξω από τα μεγάλα κέντρα του Silicon Valley και της Κίνας, σε όλες αυτές που η Endeavor αποκαλεί «Elsewhere».
Από το 2012, όταν ξεκίνησε με ένα πρώτο ταμείο 32 εκατ. δολαρίων, το Endeavor Catalyst έχει δεκαπλασιαστεί σε μέγεθος. Μέσα από τα πέντε ταμεία του έχει επενδύσει σε 437 εταιρείες σε 44 αγορές, από τις οποίες οι 83 αποτιμώνται σε 1 δισ. δολάρια ή περισσότερο, όπως η Bending Spoons και η ElevenLabs, ενώ μετρά 39 εξόδους (exits) και 11 εισηγμένες εταιρείες.
Στο χαρτοφυλάκιο της Endeavor Greece, το Endeavor Catalyst έχει επενδύσει συνολικά 25 εκατ. δολάρια σε 15 εταιρείες με ιδρυτές ελληνικής καταγωγής από το 2012.
Το Fund V έχει ήδη επενδύσει πάνω από 55 εκατ. δολάρια σε 30 εταιρείες, ανάμεσά τους η Replit, η Preply, η Cashea και η HappyRobot, και μέχρι το τέλος του 2026 σχεδιάζει να επενδύσει άλλα 25 έως 30 εκατ. δολάρια.
Έλληνες ιδρυτές στην τεχνητή νοημοσύνη
Το ελληνικό στοιχείο είναι εξίσου δυνατό στις εταιρείες στις οποίες επενδύει το ταμείο. Η ελληνική διασπορά χτίζει σήμερα εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης με ρυθμό που ξεχωρίζει μέσα σε όλο το δίκτυο της Endeavor. Τρεις από αυτές, που επιλέχθηκαν στο δίκτυο μέσω της Endeavor Greece, είναι ήδη στο χαρτοφυλάκιο του Endeavor Catalyst.
Η Reflection AI, με συνιδρυτή τον Ιωάννη Αντώνογλου, αναπτύσσει προηγμένα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης (frontier AI models) με ανοιχτά βάρη (open-weight), έχοντας παρουσιάσει πρόσφατα το Beam, ένα μοντέλο που ειδικεύεται στον προγραμματισμό, τη σύνθετη συλλογιστική και την αυτόνομη εκτέλεση εργασιών μέσω AI agents. Η Runway, με συνιδρυτή τον Αναστάση Γερμανίδη, πρωτοπορεί στη δημιουργία βίντεο με τεχνητή νοημοσύνη και πλέον αναπτύσσει world models, μοντέλα AI που προσομοιώνουν διαδραστικούς κόσμους σε πραγματικό χρόνο, με εφαρμογές από την ψυχαγωγία έως τη ρομποτική. Και η Arena, με συνιδρυτή τον Αναστάσιο Αγγελόπουλο, έχει δημιουργήσει μια κορυφαία πλατφόρμα αξιολόγησης και κατάταξης μοντέλων AI, βασισμένη σε πραγματικές συγκρίσεις και προτιμήσεις χρηστών, ενώ πλέον επεκτείνεται και στην αξιολόγηση AI agents σε σύνθετες εργασίες.
Μόνο το 2025, η Reflection AI και η Runway άντλησαν συνολικά 2,3 δισ. δολάρια, ενώ στις αρχές Οκτωβρίου η Arena ολοκλήρωσε γύρο χρηματοδότησης Series B ύψους 200 εκατ. δολαρίων, με αποτίμηση 3,1 δισ. δολαρίων και με τη συμμετοχή και του Endeavor Catalyst Fund V.
Σήμερα, η Reflection AI αποτιμάται σε 25 δισ. δολάρια, περίπου δύο χρόνια μετά την ίδρυσή της, και η Runway σε πάνω από 5 δισ. δολάρια, ενώ η αποτίμηση της Arena σχεδόν διπλασιάστηκε μέσα σε περίπου δέκα μήνες. Και ακολουθούν κι άλλοι Έλληνες ιδρυτές στην τεχνητή νοημοσύνη.
«Για γενιές, το ελληνικό σπίτι έσπρωχνε τα παιδιά του στα μαθηματικά, στη φυσική, στη χημεία. Τώρα που η τεχνολογία έγινε πιο βαθιά και πιο ερευνητική, οι Έλληνες εκτοξεύονται με ρυθμό που δεν έχουμε δει αλλού», πρόσθεσε ο κ. Καραμπίνης.
Οι περισσότερες από αυτές τις εταιρείες θα μεγαλώσουν, για την ώρα, στο εξωτερικό, εκεί όπου συγκεντρώνεται σήμερα η τεχνητή νοημοσύνη. Όπως σημείωσε ο κ. Καραμπίνης, το ερώτημα όμως δεν είναι αν οι ιδρυτές τους θα έρθουν στην Ελλάδα, αλλά αν θέλουν να συνδεθούν μαζί της και να έχουν αντίκτυπο εδώ. Και η απάντηση είναι ένα μεγάλο ναι. Η δουλειά της Endeavor Greece είναι να κάνει αυτή τη σύνδεση.
Η σύνδεση λειτουργεί και αντίστροφα. Εταιρείες του Catalyst από άλλες αγορές, όπως η ICEYE, η Open Cosmos και η EnduroSat, έχουν πλέον παρουσία στην Ελλάδα, με την Endeavor Greece να τις βοηθά να βρουν ταλέντο, πελάτες, χώρους, ενώ η ElevenLabs έχει συνεργαστεί με την ελληνική κυβέρνηση.
Greece 2030 και Greek Innovation Campus
Οι αποδόσεις του Endeavor Catalyst Fund επιστρέφουν στους επενδυτές, και ταυτόχρονα, ένα μέρος τους χρηματοδοτεί τη μη κερδοσκοπική δουλειά της Endeavor σε όλο τον κόσμο, μαζί και στην Ελλάδα. Με αυτόν τον ορίζοντα, η Endeavor Greece παρουσίασε το πλάνο της Greece 2030, με πέντε προτεραιότητες: την κοινότητα των high-impact Ελλήνων ιδρυτών, όπου κι αν ζουν, τον ρόλο της Ελλάδας και της Αθήνας στην Ευρώπη, την πρωτοβουλία AI and Culture, την εκπαίδευση και το Greek Innovation Campus.
Το Campus φιλοδοξεί να είναι ένα μόνιμο σπίτι στην Αθήνα για ιδρυτές, επενδυτές, ερευνητές και διεθνείς εταιρείες, αλλά και για όσους έρχονται να κάνουν τα πρώτα τους βήματα στη χώρα. Οι συνεργάτες και η τοποθεσία του θα ανακοινωθούν το επόμενο διάστημα.
«Αυτό που λείπει περισσότερο από το οικοσύστημα σήμερα είναι ένας φυσικός χώρος όπου όλοι μπορούν να βρεθούν μαζί», σημείωσε ο κ. Καραμπίνης. «Θέλουμε να δεσμεύσουμε σε αυτόν κυρίως, τα κεφάλαια που θα επιστρέψουν στην Endeavor Greece από το Endeavor Catalyst. Έτσι, κάθε επένδυση Ελλήνων στο ταμείο συμβάλλει στο Ελληνικό οικοσύστημα καινοτομίας.»