Μέχρι πριν λίγα χρόνια, κανένας δε θα μπορούσε να διανοηθεί ότι αντί να σπρώχνει ένα καρότσι στους διαδρόμους του σούπερ μάρκετ θα έκανε τις αγορές του από την οθόνη του ηλεκτρονικού του υπολογιστή ή του κινητού του. Ζούμε όμως σε μια εποχή όπου συμβαίνουν σημαντικές αλλαγές με ταχύτατο ρυθμό. Θα δούμε παρακάτω πώς το ηλεκτρονικό εμπόριο επηρέασε τόσο τη συμπεριφορά των καταναλωτών όσο και τις στρατηγικές μάρκετινγκ των σούπερ μάρκετ.
Το ηλεκτρονικό εμπόριο (e-commerce), αποτελεί πλέον μέρος της καθημερινότητας της πλειοψηφίας των κατοίκων της χώρας μας. Οι καταναλωτές έχουν πλέον αλλάξει συνήθειες, αλλά και οι έμποροι, στην περίπτωσή μας οι αλυσίδες σούπερ μάρκετ αναπροσαρμόζουν τις στρατηγικές μάρκετινγκ τους και εστιάζουν σε έναν πιο ολιστικό τρόπο προσέγγισης των πελατών.
Πώς επηρεάζει το ηλεκτρονικό εμπόριο τη συμπεριφορά των καταναλωτών;
Η εξέλιξη του ηλεκτρονικού εμπορίου έχει αλλάξει δραματικά τη συμπεριφορά των καταναλωτών τα τελευταία χρόνια. Καταλυτική σημασία είχε η περίοδος της πανδημίας, όπου τα αλλεπάλληλα lockdown και οι περιορισμοί στις μετακινήσεις ανάγκασαν την πλειοψηφία των Ελλήνων να γνωρίσουν αυτόν τον τρόπο αγορών. Σε σύγκριση με το παραδοσιακό εμπόριο και τα καταστήματα με φυσική παρουσία το e-commerce παρέχει στους καταναλωτές:
- Ευκολία: Τα ψώνια μπορούν να γίνουν από οπουδήποτε και ανά πάσα στιγμή. Οι καταναλωτές μπορούν να ψάξουν, να συγκρίνουν τιμές και να αγοράσουν προϊόντα από τον χώρο τους και στον χρόνο που τους βολεύει.
- Αυξημένη ποικιλία και διαθεσιμότητα: Οι ηλεκτρονικές αγορές έχουν ανοίξει την πρόσβαση σε μια ευρύτερη ποικιλία προϊόντων και εμπορικών σημάτων που ενδέχεται να μην είναι διαθέσιμα σε τοπικό επίπεδο. Αυτό έδωσε στους καταναλωτές περισσότερες επιλογές και διευκόλυνε την εύρεση προϊόντων που ταιριάζουν στις συγκεκριμένες ανάγκες τους.
- Σύγκριση τιμών: Το ηλεκτρονικό εμπόριο διευκολύνει τους καταναλωτές να συγκρίνουν τις τιμές σε διαφορετικές επιχειρήσεις. Αυτό έχει δημιουργήσει μια πιο ανταγωνιστική αγορά, όπου οι πελάτες μπορούν εύκολα να βρουν τις καλύτερες διαθέσιμες προσφορές και εκπτώσεις.
Πώς προσαρμόζουν τα σούπερ μάρκετ τη στρατηγική μάρκετινγκ τους;
Η ραγδαία ανάπτυξη του ηλεκτρονικού εμπορίου ανάγκασε τις αλυσίδες σούπερ μάρκετ να προσαρμόσουν τις στρατηγικές μάρκετινγκ τους για να ανταποκριθούν στις μεταβαλλόμενες ανάγκες των καταναλωτών. Οι κύριοι άξονες αυτής της προσαρμογής συνοψίζονται ως εξής:
- Εστίαση στο ηλεκτρονικό εμπόριο: Αυτό περιλαμβάνει την ανάπτυξη διαδικτυακών πλατφορμών αγορών, τη βελτιστοποίηση των ιστοσελίδων για κινητές συσκευές και τη δημιουργία στοχευμένων εκστρατειών ψηφιακού μάρκετινγκ.
- Αυξημένος ανταγωνισμός: Η ανάπτυξη των ηλεκτρονικών αγορών έχει αυξήσει τον ανταγωνισμό μεταξύ των αλυσίδων σούπερ μάρκετ, αλλά και με διαδικτυακούς λιανοπωλητές και άλλου τύπου αγορές, όπως οι ιστοσελίδες με προσφορές ή κουπόνια.
- Πολυκαναλικό (omnichannel) μάρκετινγκ: Οι αλυσίδες σούπερ μάρκετ έπρεπε να υιοθετήσουν μια omnichannel στρατηγική μάρκετινγκ, η οποία χρησιμοποιεί έναν συνδυασμό online και offline καναλιών για να προσεγγίσει τους καταναλωτές. Αυτό μπορεί να περιλαμβάνει στοχευμένες διαφημίσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, εκστρατείες μάρκετινγκ μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και προωθητικές ενέργειες εντός του καταστήματος.
- Διαδικτυακό φυλλάδιο: Πολλές αλυσίδες σούπερ μάρκετ έχουν αντικαταστήσει το εβδομαδιαίο έντυπο φυλλάδιο προσφορών που μοιράζεται πόρτα – πόρτα με μια διαδικτυακή έκδοση. Πολλές φορές αυτό το online φυλλάδιο συνδυάζεται με εκπτωτικά κουπόνια της εταιρείας. Υπάρχουν πολλές ιστοσελίδες και εφαρμογές που συγκεντρώνουν τα φυλλάδια των σούπερ μάρκετ και επιτρέπουν στους καταναλωτές να αναζητούν προσφορές ανά κατηγορία ή ανά κατάστημα.
- Εξατομίκευση: Με τη χρήση της ανάλυσης δεδομένων, οι αλυσίδες σούπερ μάρκετ μπορούν να εξατομικεύσουν τις εκστρατείες μάρκετινγκ για μεμονωμένους καταναλωτές. Αυτό μπορεί να περιλαμβάνει εξειδικευμένες προτάσεις, στοχευμένες προσφορές και προσαρμοσμένη τιμολόγηση.
- Βελτιωμένη εμπειρία πελατών: Για να παραμείνουν ανταγωνιστικές, οι εταιρείες πρέπει να παρέχουν μια βελτιωμένη εμπειρία για τους πελάτες τους. Αυτό περιλαμβάνει την προσφορά γρήγορων και αξιόπιστων επιλογών παράδοσης, εύκολες επιστροφές και ανταλλαγές και άριστη εξυπηρέτηση πελατών.
Είδαμε πώς η άνοδος του εμπορίου μέσω διαδικτύου οδήγησε τις αλυσίδες σούπερ μάρκετ να προσαρμόσουν τις στρατηγικές μάρκετινγκ τους για να ανταποκριθούν στις μεταβαλλόμενες ανάγκες των καταναλωτών. Πρέπει να σημειωθεί όμως ότι το τελευταίο διάστημα ο ρυθμός ανάπτυξης των πωλήσεων μέσω διαδικτύου έχει μειωθεί σε όγκο, παρά την αύξηση του τζίρου που οφείλεται στον πληθωρισμό. Όμως αυτό δεν αναιρεί το γεγονός ότι η δυναμική μετάβαση στις online αγορές είναι μια τάση που έχει πλέον παγιωθεί και πλέον είναι ξεκάθαρο πως πολλές αλλαγές ήρθαν για να μείνουν.