Ένα εξάμηνο που ξεπέρασε τις δεσμεύσεις του Φεβρουαρίου και ένα σκηνικό επιτοκίων που αποδείχθηκε λιγότερο δυσμενές από το αναμενόμενο, οδήγησαν τη διοίκηση της Εθνικής Τράπεζας να αναβαθμίσει πέντε από τους στόχους της για τη χρήση 2026. Η ανάλυση της Beta Securities για το β' τρίμηνο της τράπεζας, με τίτλο «Capital in play», εστιάζει ακριβώς εκεί: στο ότι το αφήγημα της τράπεζας μετατοπίζεται σταδιακά από την κερδοφορία στη διαχείριση του πλεονάζοντος κεφαλαίου.
Τα μεγέθη
Τα καθαρά κέρδη προ έκτακτων αποτελεσμάτων διαμορφώθηκαν σε 661 εκατ. ευρώ στο εξάμηνο, με κέρδη ανά μετοχή 1,45 ευρώ (+3% σε ετήσια βάση) και εξομαλυμένη απόδοση ενσώματων ιδίων κεφαλαίων 15,5% — άνετα πάνω από το «περίπου 15%» της αρχικής καθοδήγησης. Προσαρμοσμένη για το πλεονάζον κεφάλαιο, η απόδοση ξεπερνά το 20%, νούμερο που η διοίκηση προβάλλει ως ένδειξη της ενσωματωμένης δυναμικής καθώς το κεφάλαιο θα αποδεσμεύεται.
Τα καθαρά έσοδα από τόκους ανήλθαν σε 1.096 εκατ. ευρώ (+1,5%), με το β' τρίμηνο να σηματοδοτεί την καμπή: 555 εκατ. ευρώ, αυξημένα 2,6% σε τριμηνιαία βάση, και καθαρό επιτοκιακό περιθώριο στις 273 μονάδες βάσης μετά τον πυθμένα του α' τριμήνου. Η βελτίωση ήρθε κυρίως από τους όγκους — τα εξυπηρετούμενα δάνεια αυξήθηκαν κατά 1,4 δισ. ευρώ μέσα στο τρίμηνο — ενώ η επίδραση των επιτοκίων, λόγω της υστέρησης στην αναπροσαρμογή του χαρτοφυλακίου, αναμένεται να φανεί εντονότερα στο β' εξάμηνο.
Η αναβάθμιση είναι υπόθεση επιτοκίων
Η Beta είναι σαφής ως προς την πηγή της αναβάθμισης: πρόκειται κατά κύριο λόγο για επιτοκιακή ιστορία. Η παραδοχή για το επιτόκιο αποδοχής καταθέσεων της ΕΚΤ που είναι ενσωματωμένη στην καθοδήγηση ανέβηκε από 2,00% σε 2,25%, με την ευαισθησία των εσόδων από τόκους να υπολογίζεται σε περίπου 35 εκατ. ευρώ ανά 25 μονάδες βάσης. Το τρίμηνο Euribor διαμορφώθηκε κατά μέσο όρο στις 225 μ.β. το β' τρίμηνο, από 205 μ.β. το πρώτο.
Έτσι, η καθοδήγηση για τα καθαρά έσοδα τόκων πέρασε από «χαμηλή μονοψήφια» σε «μεσαία μονοψήφια» αύξηση, το περιθώριο ανέβηκε σε περίπου 280 μ.β. από «άνω των 275», ο δείκτης κόστους προς έσοδα σφίχτηκε στο 36% από «κάτω του 37%», ενώ τα κέρδη ανά μετοχή και η απόδοση ιδίων κεφαλαίων πέρασαν σε «άνω του 1,4 ευρώ» και «άνω του 15%» αντίστοιχα. Η συμπίεση των spreads κατά 15–20 μ.β. παραμένει ωστόσο αντίβαρο για το σύνολο της χρονιάς.
Δάνεια και προμήθειες τρέχουν
Τα εξυπηρετούμενα δάνεια αυξήθηκαν κατά 2,1 δισ. ευρώ από την αρχή του έτους, στα 39,1 δισ. ευρώ (+13% ετησίως), με εκταμιεύσεις 5,5 δισ. ευρώ στο εξάμηνο, αυξημένες 30%. Η επιχειρηματική πίστη παρέμεινε ο βασικός μοχλός με εκταμιεύσεις +33%, συγκεντρωμένες σε ενέργεια, ναυτιλία, τουρισμό και υποδομές — εν μέρει επιταχυνόμενες από τις προθεσμίες του Ταμείου Ανάκαμψης.
Οι προμήθειες ήταν η πιο δυναμική γραμμή: 243 εκατ. ευρώ στο εξάμηνο (+10%), με το β' τρίμηνο στα 129 εκατ. ευρώ (+12% τριμηνιαία). Καταλύτης, τα επενδυτικά προϊόντα με άνοδο σχεδόν 50%, καθώς οι πελάτες μετακινούνται από προθεσμιακές καταθέσεις σε αμοιβαία κεφάλαια. Τα υπό διαχείριση κεφάλαια λιανικής έφτασαν τα 10,6 δισ. ευρώ, αυξημένα 14% από την αρχή του έτους, με κέρδη μεριδίου αγοράς περίπου 50 μ.β. στα αμοιβαία.
Στο σκέλος του κόστους, τα λειτουργικά έξοδα αυξήθηκαν 8,4% στα 489 εκατ. ευρώ — εντός στόχου — αλλά υποχώρησαν 1% σε τριμηνιαία βάση. Ο δείκτης κόστους προς έσοδα διαμορφώθηκε στο 34,7% εξομαλυμένα.
Η ποιότητα ενεργητικού παρέμεινε αμετάβλητη: δείκτης μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων στο 2,4% για τρίτο συνεχόμενο τρίμηνο, κόστος κινδύνου στις 38 μ.β. και κάλυψη 105%, από τις υψηλότερες στην Ευρώπη.
Το κεφάλαιο ως διαφοροποιητικό στοιχείο
Ο δείκτης CET1 στο 17,3% παραμένει το ισχυρότερο χαρτί της τράπεζας, όμως το επίπεδο κρύβει μια σημαντική κίνηση: από 18,8% στο τέλος του 2025, ο δείκτης έχει υποχωρήσει 150 μ.β. Η κερδοφορία της περιόδου πρόσθεσε περίπου 160 μ.β., αλλά αντισταθμίστηκε από περίπου 90 μ.β. αύξησης σταθμισμένου ενεργητικού, 100 μ.β. πρόβλεψης διανομής και 90 μ.β. για την ειδική επαναγορά μετοχών 300 εκατ. ευρώ μαζί με την επιταχυνόμενη απόσβεση αναβαλλόμενης φορολογίας. Η έκδοση AT1 ύψους 500 εκατ. ευρώ στις +332 μ.β. συνεισφέρει 1,2 ποσοστιαίες μονάδες και κρατά τον συνολικό δείκτη στο 21,0%.
Η διοίκηση παρουσιάζει την ανάλωση ως συνειδητή αξιοποίηση, με καθοδήγηση για CET1 κάτω του 16% έως το 2028 έναντι εσωτερικού στόχου περίπου 13%. Η απόφαση για προμέρισμα αναμένεται εντός του δ' τριμήνου, μετά τις σχετικές συζητήσεις με τον επόπτη.
Allianz και Dromeus
Οι δύο στρατηγικές συνεργασίες — η αποκλειστική bancassurance συμφωνία με την Allianz και η νέα συνεργασία με την Dromeus Capital στα ακίνητα — κοστίζουν συνδυαστικά λιγότερο από 20 μ.β. κεφαλαίου και αναμένεται να αποφέρουν περίπου 80 εκατ. ευρώ κερδοφορίας το 2027 και άνω των 100 εκατ. ευρώ το 2028.
Για τη Dromeus, η δομή προβλέπει αρχική επένδυση περίπου 0,4 δισ. ευρώ σε χαρτοφυλάκιο ακινήτων με φιλοδοξία ανάπτυξης στα 700–800 εκατ. ευρώ, επταετή αρχική διάρκεια και αποκλειστική εστίαση σε εμπορικά κτίρια της Αθήνας. Οι αναφερόμενες οικονομικές επιδράσεις από το 2027 περιλαμβάνουν 3 ποσοστιαίες μονάδες επιπλέον στον μέσο ετήσιο ρυθμό αύξησης των προμηθειών, άνω της 1 μονάδας ενίσχυση των κερδών ανά μετοχή και άνω των 20 μ.β. στην απόδοση ιδίων κεφαλαίων.
Τα δύο ερωτηματικά
Η Beta σημειώνει δύο σημεία που χρήζουν προσοχής. Το πρώτο αφορά τη διατήρηση της καθοδήγησης για καθαρή πιστωτική επέκταση «λίγο πάνω από 3 δισ. ευρώ»: με 2,1 δισ. ευρώ ήδη στο εξάμηνο, ο στόχος υπονοεί περίπου 1 δισ. ευρώ στο β' εξάμηνο. Η διοίκηση αποδίδει τη συντηρητικότητα στη μεταβλητότητα των μεγάλων επιχειρηματικών συναλλαγών, όμως ανταγωνιστές αναβάθμισαν τους αντίστοιχους στόχους τους — γεγονός που αφήνει περιθώριο θετικής έκπληξης.
Το δεύτερο αφορά τη διαφάνεια της συμφωνίας με τη Dromeus: η γνωστοποίηση δεν διαχωρίζει πόσο από το εισόδημα προέρχεται από τα ακίνητα και πόσο από προμήθειες διαχείρισης, κάτι που η χρηματιστηριακή θεωρεί ότι αξίζει διευκρίνισης.