Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέδωσε αναθεωρημένες κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις για την προώθηση των επενδύσεων χρηματοδότησης επιχειρηματικού κινδύνου («Κατευθυντήριες γραμμές για τη χρηματοδότηση επιχειρηματικού κινδύνου»). Οι αναθεωρημένες κατευθυντήριες γραμμές θα εφαρμόζονται από την 1η Ιανουαρίου 2022. Αποσαφηνίζουν και απλουστεύουν τους κανόνες βάσει των οποίων τα κράτη μέλη μπορούν να στηρίζουν και να διευκολύνουν την πρόσβαση ευρωπαϊκών νεοφυών επιχειρήσεων, μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων («ΜΜΕ») και επιχειρήσεων μεσαίας κεφαλαιοποίησης σε χρηματοδότηση, διασφαλίζοντας παράλληλα ισότιμους όρους ανταγωνισμού στην ενιαία αγορά.
Η Εκτελεστική Αντιπρόεδρος, Μαργκρέιτε Βέστεϊγιερ, αρμόδια για την πολιτική ανταγωνισμού, δήλωσε: «Οι νεοφυείς και οι μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις βρίσκονται στο επίκεντρο της οικονομικής ανάκαμψης της Ευρώπης. Η διασφάλιση της πρόσβασης των εν λόγω επιχειρήσεων σε χρηματοδότηση είναι απαραίτητη για την αξιοποίηση του αναπτυξιακού δυναμικού τους και της πράσινης και ψηφιακής μετάβασης. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο, μετά από εκτενή διαδικασία διαβούλευσης, πραγματοποιήσαμε στοχευμένες αλλαγές και απλουστεύσαμε περαιτέρω τους υφιστάμενους κανόνες μας για τις κρατικές ενισχύσεις. Αυτό θα επιτρέψει στα κράτη μέλη να παρέχουν οικονομικά κίνητρα στις ευρωπαϊκές νεοφυείς επιχειρήσεις και στις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις ώστε να προσελκύουν επενδύσεις όταν η αγορά δεν παράγει αποτελέσματα από μόνη της.»
Οι ενισχύσεις χρηματοδότησης επιχειρηματικού κινδύνου αποτελούν σημαντικό μέσο που μπορούν να χρησιμοποιήσουν τα κράτη μέλη για τη στήριξη, ιδίως, καινοτόμων και προσανατολισμένων στην ανάπτυξη νεοφυών επιχειρήσεων, ΜΜΕ και ορισμένων τύπων επιχειρήσεων μεσαίας κεφαλαιοποίησης στα αρχικά στάδια της ανάπτυξής τους. Οι εταιρείες αυτές ενδέχεται να αντιμετωπίσουν δυσκολίες όσον αφορά την απόκτηση πρόσβασης σε χρηματοδότηση, παρά τις επιχειρηματικές τους δυνατότητες.
Για την αντιμετώπιση αυτών των αδυναμιών της αγοράς, οι κατευθυντήριες γραμμές για τη χρηματοδότηση επιχειρηματικού κινδύνου επιτρέπουν στα κράτη μέλη, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, να καλύψουν αυτό το χρηματοδοτικό κενό προσελκύοντας, μέσω της παροχής κρατικών ενισχύσεων, πρόσθετες ιδιωτικές επενδύσεις σε επιλέξιμες νεοφυείς επιχειρήσεις, ΜΜΕ και επιχειρήσεις μεσαίας κεφαλαιοποίησης, μέσω καλά σχεδιασμένων χρηματοδοτικών μέσων και φορολογικών μέτρων.
Η Επιτροπή εξέδωσε τις αναθεωρημένες κατευθυντήριες γραμμές για τη χρηματοδότηση επιχειρηματικού κινδύνου μετά από αξιολόγηση των υφιστάμενων κανόνων, η οποία διενεργήθηκε το 2019 στο πλαίσιο του ελέγχου καταλληλότητας των κρατικών ενισχύσεων και κατόπιν εκτενούς διαβούλευσης με όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη σχετικά με το προτεινόμενο αναθεωρημένο κείμενο της ανακοίνωσης. Στη διαβούλευση συμμετείχαν κράτη μέλη, περιφερειακές και τοπικές αρχές, επιχειρηματικές ενώσεις και ομάδες συμφερόντων.
Η αξιολόγηση και η διαβούλευση επιβεβαίωσαν ότι οι κατευθυντήριες γραμμές για τη χρηματοδότηση επιχειρηματικού κινδύνου είναι κατάλληλες για τον επιδιωκόμενο σκοπό, αλλά αποκάλυψαν επίσης ότι ορισμένες στοχευμένες προσαρμογές, συμπεριλαμβανομένης της αποσαφήνισης ορισμένων εννοιών και του περαιτέρω εξορθολογισμού, ήταν αναγκαίες για την περαιτέρω απλούστευση των υφιστάμενων κανόνων και τη διασαφήνιση της εφαρμογής τους.
Κατά συνέπεια, οι αναθεωρημένες κατευθυντήριες γραμμές για τη χρηματοδότηση επιχειρηματικού κινδύνου προβλέπουν ιδίως:
- Περιορισμό της απαίτησης υποβολής ανάλυσης του χρηματοδοτικού κενού στα μεγαλύτερα καθεστώτα χρηματοδότησης επιχειρηματικού κινδύνου και αποσαφηνίζουν περαιτέρω τα αποδεικτικά στοιχεία που απαιτούνται για την αιτιολόγηση της ενίσχυσης. Εν προκειμένω, η αξιολόγηση έδειξε και η διαβούλευση επιβεβαίωσε ότι τα κράτη μέλη αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην ποσοτικοποίηση του χρηματοδοτικού κενού.Για την αντιμετώπιση αυτού του ζητήματος, οι αναθεωρημένες κατευθυντήριες γραμμές απαιτούν ανάλυση του χρηματοδοτικού κενού μόνο στα μεγαλύτερα μέτρα ενίσχυσης για τη χρηματοδότηση επιχειρηματικού κινδύνου, δηλαδή εκείνα που επιτρέπουν ποσά επενδύσεων άνω των 15 εκατ. EUR ανά μεμονωμένο δικαιούχο. Η προηγούμενη εμπειρία δείχνει ότι η απλοποίηση αυτή θα εφαρμοστεί στη μεγάλη πλειονότητα των νέων μέτρων. Επιπλέον, οι αναθεωρημένες κατευθυντήριες γραμμές διευκρινίζουν ποια αποδεικτικά στοιχεία απαιτούνται για να αποδειχθεί η ύπαρξη συγκεκριμένης ανεπάρκειας της αγοράς ή άλλων σχετικών εμποδίων στην πρόσβαση σε χρηματοδότηση, σύμφωνα με την υφιστάμενη πρακτική.
- Εισαγωγή απλουστευμένων απαιτήσεων για την αξιολόγηση καθεστώτων που απευθύνονται αποκλειστικά σε νεοφυείς επιχειρήσεις και ΜΜΕ που δεν έχουν ακόμη πραγματοποιήσει την πρώτη εμπορική τους πώληση. Αυτό θα αφορά ιδίως τον όγκο των αποδεικτικών στοιχείων που πρέπει να παρέχουν τα κράτη μέλη, στο πλαίσιο της εκ των προτέρων αξιολόγησης που πρέπει να υποβάλλουν για να αποδείξουν τους λόγους για τους οποίους η ενίσχυση είναι αναγκαία, κατάλληλη και αναλογική. Δεδομένων των σοβαρότερων αδυναμιών της αγοράς που αντιμετωπίζουν συνήθως οι εν λόγω επιχειρήσεις, η Επιτροπή μπορεί να θεωρήσει ότι ένας πιο περιορισμένος αριθμός αποδεικτικών στοιχείων επαρκεί για να αποδειχθεί η ύπαρξη ανεπαρκειών της αγοράς που δικαιολογούν τη χορήγηση ενίσχυσης στις εν λόγω επιχειρήσεις.
- Ευθυγράμμιση ορισμένων ορισμών που περιλαμβάνονται στις κατευθυντήριες γραμμές με τους ορισμούς που περιλαμβάνονται στον γενικό κανονισμό απαλλαγής κατά κατηγορία («ΓΚΑΚ») για να διασφαλιστεί η συνοχή. Ειδικότερα, ο ορισμός των «καινοτόμων επιχειρήσεων μεσαίας κεφαλαιοποίησης» σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές ευθυγραμμίζεται με τον ορισμό των «καινοτόμων επιχειρήσεων» βάσει του ΓΚΑΚ, ώστε να αρθούν οι υφιστάμενες ασυνέπειες σχετικά με το ποιες επιχειρήσεις θεωρούνται «καινοτόμες» βάσει των δύο συνόλων κανόνων. Επιπλέον, ο ορισμός διευρύνθηκε ώστε να συμπεριλάβει και εταιρείες μεσαίας κεφαλαιοποίησης που έχουν συμμετάσχει ή έχουν λάβει επένδυση από επιλεγμένες πρωτοβουλίες της ΕΕ, και συγκεκριμένα την πρωτοβουλία CASSINI για τη διαστημική επιχειρηματικότητα και το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Καινοτομίας και το Ταμείο του.