Οι προεδρικές εκλογές στην Πορτογαλία θα κριθούν σε δεύτερο γύρο, κάτι σπάνιο στη χώρα, στον οποίο θα συμμετάσχουν υποψήφιος της κεντροαριστεράς και ο ηγέτης της άκρας δεξιάς, η οποία κατέγραψε χθες νέο ορόσημο, περνώντας στην αποφασιστική ψηφοφορία που προβλέπεται να διεξαχθεί στις 8 Φεβρουαρίου.
Σύμφωνα με τα σχεδόν τελικά, πάντως ακόμη προκαταρκτικά αποτελέσματα, ο 63χρονος Αντόνιο Ζουζέ Σεγκούρου αναδείχθηκε πρώτος στον χθεσινό πρώτο γύρο, εξασφαλίζοντας το 31% των ψήφων, έναντι 23,5% των ψήφων που έλαβε ο 43χρονος ακροδεξιός Αντρέ Βεντούρα.
«Καλώ όλους τους δημοκράτες, τους προοδευτικούς και τους ουμανιστές να ενωθούν μαζί μας, ώστε όλοι μαζί να νικήσουμε τον εξτρεμισμό κι αυτούς που σπέρνουν το μίσος και τη διχόνοια στους Πορτογάλους», ανέφερε ο Σεγκούρου μετά τη νίκη του.
Ενώ οι προεδρικές εκλογές στην Πορτογαλία δεν είχε χρειαστεί να διεξαχθούν σε δύο γύρους μετά το 1986, το σενάριο που εκτυλίχθηκε πιστοποιεί τις ανατροπές που έχει φέρει τα τελευταία χρόνια η άνοδος της άκρας δεξιάς στη χώρα της Ιβηρικής.
«Η δεξιά είναι πιο κατακερματισμένη παρά ποτέ, όμως οι Πορτογάλοι μάς ανέθεσαν την ηγεσία», έκρινε από την πλευρά του ο Βεντούρα, καλώντας τους ψηφοφόρους να μη «φοβούνται την αλλαγή».
Αντίθετα με όσα προέβλεπαν δημοσκοπήσεις που δημοσιεύτηκαν πριν από τη χθεσινή ψηφοφορία, ο υποψήφιος της άκρας δεξιάς δεν κέρδισε τον πρώτο γύρο. Όμως συνέχισε την εκλογική άνοδο που ήδη έκανε την παράταξή του, το κόμμα Σέγκα («Αρκετά»), αξιωματική αντιπολίτευση στην κυβέρνηση της δεξιάς.
Ο πρωθυπουργός Λουίς Μοντενέγκρου, που επανεξελέγη τον Μάιο του 2025 επικεφαλής νέας κυβέρνησης μειοψηφίας, θα βρεθεί σε κάθε περίπτωση αναγκασμένος να συγκατοικήσει με αρχηγό κράτους ο οποίος δεν θα ανήκει στην παράταξή του, αντίθετα με τον απερχόμενο πρόεδρο Μαρσέλου Χεμπέλου ντε Σόουζα.
Ουδέτερος δηλώνει ο πρωθυπουργός Μοντενέγκρου
«Ενώ ακόμη δεν έχει συμπληρωθεί ένας χρόνος από τη νίκη της δεξιάς του Μοντενέγκρου, όλα δείχνουν ότι ο επόμενος πρόεδρος θα είναι σοσιαλιστής», σχολίασε μιλώντας στο Γαλλικό Πρακτορείο η πολιτολόγος Πάουλα Εσπίριτου Σάντου, επισημαίνοντας δημοσκοπήσεις των τελευταίων ημερών που υπέδειξαν ότι ο Σεγκούρου θα κέρδιζε πιθανή μονομαχία με τον Βεντούρα.
«Πρόκειται για ήττα της ίδιας της κυβέρνησης», πρόσθεσε η αναλύτρια του ανώτερου ινστιτούτου κοινωνικών και πολιτικών επιστημών του πανεπιστημίου της Λισαβόνας (ISCSP).
Αφού έγινε σαφές το αποτέλεσμα των χθεσινών εκλογών, ο Μοντενέγκρου αρνήθηκε να επιλέξει ανάμεσα στους Σεγκούρου και Βεντούρα. «Ο πολιτικός χώρος μας δεν θα αντιπροσωπευθεί στον δεύτερο γύρο (...) και δεν θα δώσουμε καμιά οδηγία ψήφου», είπε ο επικεφαλής της πορτογαλικής κυβέρνησης -ο οποίος πάντως έχει στηριχτεί στο κοινοβούλιο περισσότερο από την ακροδεξιά, παρά από τους σοσιαλιστές.
Έπειτα από προεκλογική εκστρατεία με μεγάλο σασπένς και αριθμό υποψηφίων ρεκόρ (11), ο εκλεκτός της κυβερνητικής παράταξης Λουίς Μαρκς Μεντς κατέλαβε την πέμπτη θέση, με ποσοστό κάτω από 12%.
Σήμα συναγερμού
Ο πρόεδρος της Πορτογαλίας, που εκλέγεται με καθολική ψηφοφορία, τυπικά δεν έχει εκτελεστικές εξουσίες. Όμως μπορεί να διαδραματίσει ρόλο διαιτητή σε περιπτώσεις κρίσεων και διαθέτει τη δυνατότητα να διαλύει το κοινοβούλιο και να προκηρύσσει εκλογές.
Πάντα σύμφωνα με τα ακόμη προκαταρκτικά αποτελέσματα, ο φιλελεύθερος ευρωβουλευτής Ζουάου Κοτρίμ Φιγκερέντου κατέλαβε την τρίτη θέση με σχεδόν 16% των ψήφων.
Ο Ενρίκε Γκουβάια ι Μέλου, ναύαρχος ε.α. που παρουσιάστηκε ως ανεξάρτητος, αφού ηγήθηκε με επιτυχία της εκστρατείας εμβολιασμού κατά της Covid-19, κατέλαβε την τέταρτη θέση, λαμβάνοντας κάτι παραπάνω από το 12%.
Η αυξανόμενη δημοτικότητα του Αντρέ Βεντούρα θα έπρεπε να αποτελέσει «σήμα συναγερμού» για την Πορτογαλία, καθώς «απελπισμένος κόσμος θέλει να δει αλλαγή», σημείωσε η Ιρίνα Φερεστρεοάρου, 33χρονη ψηφοφόρος με καταγωγή από τη Ρουμανία.
Προτού ψηφίσει την κεντροαριστερά, ο Αλεσάντρ Λαϊτάου, 50χρονος βιολόγος, είπε πως του προκαλεί «μεγάλη ανησυχία» η «εκτροπή προς την ακροδεξιά», την οποία θεωρεί «πολύ αρνητική» εξέλιξη.
ΠΗΓΗ: ΑΠΕ