Η Ευρωπαϊκή Ένωση διερευνά δυνατότητες για νέα χρηματοδότηση στον τομέα της άμυνας, αφού ένα αρχικό πρόγραμμα δανείων ύψους 150 δισ. ευρώ υπερκαλύφθηκε, σύμφωνα με πρόσωπα που έχουν γνώση των συνομιλιών.
Οι συζητήσεις βρίσκονται σε πρώιμο στάδιο γράφει το Bloomberg, δεδομένου ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή — το εκτελεστικό όργανο της ΕΕ — εξακολουθεί να εκταμιεύει κεφάλαια από το υφιστάμενο πρόγραμμα δανείων, πρόσθεσαν οι ίδιες πηγές, μιλώντας ανώνυμα προκειμένου να συζητήσουν τον ιδιωτικό σχεδιασμό. Οι αξιωματούχοι αναμένουν επίσης ότι θα απομείνουν αρκετά δισεκατομμύρια ευρώ αδιάθετα από το ταμείο, λόγω αποκλίσεων μεταξύ των αιτημάτων των κρατών και των τελικών συμβάσεων.
Ωστόσο, μόλις τα διαθέσιμα κεφάλαια εξαντληθούν την άνοιξη, η Επιτροπή θα αξιολογήσει τη διαδικασία και θα εξετάσει τη σκοπιμότητα ενός νέου γύρου χρηματοδότησης, ο οποίος ενδέχεται να περιλαμβάνει και ένα δεύτερο πρόγραμμα δανείων, ανέφεραν οι πηγές.
Οι συνομιλίες αντικατοπτρίζουν την επιθυμία της ΕΕ να κλιμακώσει ταχύτατα την εγχώρια αμυντική παραγωγή, προκειμένου να προστατευθεί από την επιθετικότητα της Ρωσίας, καθώς και τη βούληση του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ να περιορίσει τις αμερικανικές δεσμεύσεις ασφαλείας στην Ευρώπη.
Πέρυσι, η ΕΕ δημιούργησε το πρόγραμμα δανείων για να ενθαρρύνει τις κοινές προμήθειες στον τομέα της άμυνας και να απλοποιήσει τις διαδικασίες μετακίνησης στρατιωτικού εξοπλισμού σε ολόκληρη την ήπειρο. Το πρόγραμμα ονομάστηκε «SAFE».
Το σχέδιο προέβλεπε ότι η Επιτροπή θα αντλούσε κεφάλαια από τις κεφαλαιαγορές και θα τα διέθετε με τη μορφή δανείων, ώστε τα κράτη να αγοράσουν συγκεκριμένα προϊόντα που λείπουν από την ήπειρο, όπως πύραυλοι, χερσαίος εξοπλισμός και συστήματα αντιπυραυλικής άμυνας.
Η προσφορά αποδείχθηκε ιδιαίτερα δημοφιλής: οι ευρωπαϊκές πρωτεύουσες υπέβαλαν αρχικά αιτήματα ύψους 190 δισ. ευρώ. Στη συνέχεια, η Επιτροπή ενέκρινε περίπου 150 δισ. ευρώ και ζήτησε από τα κράτη να καταρτίσουν σχέδια δαπανών. Το εκτελεστικό όργανο της ΕΕ επεξεργάζεται πλέον αυτά τα σχέδια και εκταμιεύει τα κεφάλαια υπό τη μορφή μακροπρόθεσμων δανείων χαμηλού κόστους.
Τις τελευταίες ημέρες, η Επιτροπή ενέκρινε σχέδια για 19 χώρες, ενώ απομένουν ακόμη ορισμένες. «Η Επιτροπή αξιολογεί επί του παρόντος τα εθνικά σχέδια SAFE των τριών εναπομεινάντων κρατών-μελών», δήλωσε σε ανακοίνωσή του ο εκπρόσωπος της Επιτροπής Τόμας Ρενιέ. «Δεν θα προβούμε σε εικασίες σχετικά με ένα πιθανό δεύτερο ταμείο SAFE σε αυτό το στάδιο».
Επειδή ορισμένα από τα σχέδια δαπανών απαιτούν στην πράξη λιγότερα κεφάλαια από όσα είχαν αρχικά εγκριθεί, είναι πιθανό να υπάρξουν αδιάθετα κονδύλια που η Επιτροπή θα μπορεί να ανακατανείμει, ανέφεραν οι πηγές. Οι αξιωματούχοι εργάζονται ήδη πάνω σε αυτή τη διαδικασία.
Στη συνέχεια, η Επιτροπή θα εξετάσει τις επιλογές της για την παροχή πρόσθετων πόρων, με ένα νέο πρόγραμμα δανείων να αποτελεί μία από τις πιθανότητες, πρόσθεσαν οι ίδιες πηγές.