Σε σαφή αναθεώρηση της επενδυτικής της στρατηγικής προχώρησε η Morgan Stanley, υποβαθμίζοντας τις παγκόσμιες μετοχές και ενισχύοντας τη σύσταση για τοποθετήσεις σε μετρητά και αμερικανικά κρατικά ομόλογα, καθώς ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή αυξάνει δραστικά την αβεβαιότητα στις αγορές.
Η επενδυτική τράπεζα μείωσε τη στάθμιση των global equities σε «equal weight» από «overweight», ενώ αναβάθμισε τα U.S. Treasuries και τα μετρητά σε «overweight», σηματοδοτώντας σαφή στροφή προς πιο αμυντικές επιλογές.
Όπως σημειώνουν οι στρατηγικοί αναλυτές του οίκου: «Η αβεβαιότητα γύρω από το μέγεθος και τη διάρκεια των διαταραχών στην προσφορά πετρελαίου σημαίνει ότι τα αποτελέσματα για το ενεργητικό με ρίσκο γίνονται ολοένα πιο ασύμμετρα» -δηλαδή ο καθοδικός κίνδυνος υπερβαίνει σαφώς το ανοδικό περιθώριο.
Πετρέλαιο: Η μεγαλύτερη μηνιαία εκτίναξη στην ιστορία
Καθοριστικός παράγοντας για τη μεταβολή της στρατηγικής είναι η εκτίναξη των τιμών του πετρελαίου. Το Brent κατέγραψε άνοδο 59% τον τρέχοντα μήνα -η μεγαλύτερη μηνιαία αύξηση που έχει καταγραφεί, ξεπερνώντας ακόμα και τα κέρδη κατά τον Πόλεμο του Κόλπου το 1990. Τα futures ξεπέρασαν τα 116 δολάρια ανά βαρέλι τη Δευτέρα.
Ωστόσο, αξίζει να σημειωθεί ότι σε σταθερούς (inflation-adjusted) όρους, ακόμα και οι ακραίες τιμές που εξετάζει η Morgan Stanley (150-180 δολάρια) βρίσκονται εντός ιστορικών ορίων -παρόμοια επίπεδα καταγράφηκαν κατά το ενεργειακό σοκ του 2008 και την περίοδο 2011-2014.
Τρία σενάρια: Πετρέλαιο, φυσικό αέριο και ενέργεια
Η Morgan Stanley παρουσιάζει τρία σενάρια κλιμάκωσης, που αφορούν όχι μόνο το πετρέλαιο αλλά και το φυσικό αέριο (LNG) και τις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρώπη -στοιχεία κρίσιμα για τις ευρωπαϊκές οικονομίες.
Σενάριο αποκλιμάκωσης (De-escalation)
Η ομαλοποίηση των θαλάσσιων διαδρόμων μεταφοράς επανέρχεται εντός ενός μήνα.
- Brent: 80-90 $/βαρέλι το 2026, υποχώρηση προς τα $75 στη συνέχεια.
- LNG (JKM/TTF): 23-27 $/mmbtu το 2026, πτώση στα $10-12 το 2027.
- Ηλεκτρική ενέργεια (Ευρώπη): 65-80 EUR/MWh, υποχώρηση στα 30-35 EUR/MWh.
2. Σενάριο παρατεταμένων περιορισμών (Ongoing constraints)
Το 80% της δυναμικότητας μεταφοράς δεξαμενόπλοιων αποκαθίσταται εντός ενός μήνα, αλλά η πλήρης κανονικοποίηση απαιτεί έως και ένα τρίμηνο. Το Ιράν διατηρεί επιρροή στην περιοχή.
- Brent: 100-110 $/βαρέλι το 2026, υποχώρηση προς τα $80.
- LNG: 27-32 $/mmbtu το 2026, πτώση στα $15 το 2027.
- Ηλεκτρική ενέργεια (Ευρώπη):** 80-95 EUR/MWh, υποχώρηση στα 45 EUR/MWh.
3. Σενάριο σοβαρής κρίσης - Κλείσιμο Στενών του Ορμούζ (Effective closure)
Παρατεταμένο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ για μήνες. Η αποκατάσταση της ισορροπίας στην αγορά απαιτεί σημαντική καταστροφή ζήτησης (demand destruction). Το Ιράν διατηρεί τον έλεγχο των Στενών.
- Brent: 150-180 $/βαρέλι, με τελική επιστροφή στα $80 καθώς η αγορά εξισορροπεί.
- LNG: 32-40 $/mmbtu το 2026, πτώση στα $15-20 το 2027.
- Ηλεκτρική ενέργεια (Ευρώπη): 95-120 EUR/MWh, υποχώρηση στα 45-60 EUR/MWh.
Αξιο λόγου ότι ακόμα και στο χειρότερο σενάριο, η Morgan Stanley προβλέπει τελική επιστροφή του Brent στα 80 $/βαρέλι, αναγνωρίζοντας ότι τα ακραία επίπεδα τιμών πυροδοτούν μηχανισμούς αυτοδιόρθωσης της αγοράς (καταστροφή ζήτησης, εναλλακτικές πηγές, αποδέσμευση στρατηγικών αποθεμάτων).
Πιέσεις έως και 25% στις μετοχές -στο δυσμενέστερο σενάριο
Η τράπεζα προειδοποιεί ότι εάν οι τιμές πετρελαίου παραμείνουν στα 150-180 δολάρια, οι αποτιμήσεις των παγκόσμιων μετοχών θα μπορούσαν να υποχωρήσουν κατά 25%.
ΗΠΑ και Ιαπωνία: Υποβάθμιση με διαφορετική λογική
Η Morgan Stanley μειώνει τη στάθμιση τόσο στις αμερικανικές όσο και στις ιαπωνικές μετοχές σε «equal weight» από «overweight», αλλά η λογική διαφέρει:
Η υποβάθμιση της Ιαπωνίας αντικατοπτρίζει συγκεκριμένα tail risks, που ενεργοποιούνται κυρίως στο σενάριο παρατεταμένου κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ. Όπως σημειώνουν οι αναλυτές: «Αναμένουμε η Ιαπωνία να δεχθεί πιέσεις από τις εφοδιαστικές αλυσίδες και τις υφεσιακές επιπτώσεις σε σενάριο παρατεταμένου κλεισίματος των Στενών». Η υποβάθμιση, δηλαδή, είναι δεμένη με το ακραίο σενάριο -δεν αποτελεί γενική αρνητική αξιολόγηση.
Οι ΗΠΑ υποβαθμίζονται στο πλαίσιο της συνολικής μείωσης έκθεσης σε μετοχές, αλλά η Morgan Stanley διατηρεί σχετική προτίμηση στις αμερικανικές μετοχές έναντι άλλων αγορών, λόγω ισχυρότερης αύξησης κερδών ανά μετοχή (EPS).
Η στροφή αυτή αντιστρέφει μια τάση ολόκληρου σχεδόν του προηγούμενου έτους, κατά τη διάρκεια του οποίου οι επενδυτές απομακρύνονταν από τα αμερικανικά assets λόγω εμπορικών εντάσεων (δασμοί) και μετέφεραν κεφάλαια σε ευρωπαϊκές, ιαπωνικές και αναδυόμενες αγορές.
Σύμφωνα με τη Morgan Stanley, από την έναρξη της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή τον προηγούμενο μήνα, οι ροές κεφαλαίων προς αμερικανικές μετοχές και ομόλογα έχουν ξεπεράσει τις αντίστοιχες ροές προς τον υπόλοιπο κόσμο. Οι επενδυτές αντιμετωπίζουν πλέον τα αμερικανικά assets «ως μια πιο αμυντική αγορά».