Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ εξέφρασε δυσαρέσκεια για την τρέχουσα κατάσταση των διαπραγματεύσεων με το Ιράν, αποδίδοντας την ευθύνη σε ασυντόνιστη ηγεσία στην Τεχεράνη, η οποία, όπως υποστήριξε, εμποδίζει την επίτευξη συμφωνίας για τον τερματισμό της σύγκρουσης διάρκειας εννέα εβδομάδων που έχει προκαλέσει παγκόσμια ενεργειακή κρίση.
«Θέλουν να κάνουν συμφωνία, αλλά δεν είμαι ικανοποιημένος με αυτή», δήλωσε ο Τραμπ σε δημοσιογράφους στον Λευκό Οίκο. «Μόλις είχαμε μια συνομιλία με το Ιράν. Ας δούμε τι θα συμβεί. Αλλά θα έλεγα ότι δεν είμαι ευχαριστημένος».
Ο Τραμπ δεν διευκρίνισε ποιοι Ιρανοί συμμετείχαν στις τελευταίες συνομιλίες ούτε πότε αυτές πραγματοποιήθηκαν. Πρόσθεσε ότι «έχουν σημειώσει πρόοδο, αλλά δεν είμαι βέβαιος αν θα φτάσουν ποτέ εκεί».
Το Ιράν υπέβαλε νέα πρόταση προς τις ΗΠΑ και ο Τραμπ δεσμεύθηκε να διατηρήσει ναυτικό αποκλεισμό, καθώς οι δύο πλευρές επιδίδονται σε παρασκηνιακή διπλωματία με στόχο να μετατρέψουν μια εύθραυστη κατάπαυση του πυρός σε διαρκή ειρήνη. Δεν ήταν άμεσα σαφές αν οι δηλώσεις του Τραμπ αναφέρονταν στη συγκεκριμένη πρόταση, σημειώνει το Bloomberg.
Η Τεχεράνη διαβίβασε την τελευταία της θέση στην Ουάσιγκτον μέσω του Πακιστάν, το οποίο είχε μεσολαβήσει σε έναν πρώτο γύρο απευθείας διαπραγματεύσεων τον περασμένο μήνα, μετέδωσε την Παρασκευή το κρατικό πρακτορείο Islamic Republic News Agency.
Ο Τραμπ εξήρε αυτό που χαρακτήρισε «απίστευτο» αποκλεισμό των Στενών του Ορμούζ και δήλωσε ότι οι ΗΠΑ δεν είναι έτοιμες να τερματίσουν τον πόλεμο. «Τα Στενά είναι πλήρως κλειστά, είναι άψογο. Είναι 100% κλειστά».
Οι τιμές του πετρελαίου υποχώρησαν μετά την επίτευξη νέων υψηλών επιπέδων εν μέσω πολέμου την Παρασκευή. Το Brent διαπραγματευόταν κοντά στα 108 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό αργό υποχωρούσε περίπου 3% κοντά στα 101 δολάρια.
Η τύχη των Στενών του Ορμούζ — μέσω των οποίων διέρχονταν περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου και του υγροποιημένου φυσικού αερίου πριν από τον πόλεμο — βρίσκεται στο επίκεντρο του τρέχοντος αδιεξόδου. Τόσο το Ιράν όσο και οι ΗΠΑ έχουν υποδηλώσει ότι αναμένουν την πρώτη κίνηση από την άλλη πλευρά προτού συμφωνήσουν σε χαλάρωση των περιορισμών στην κυκλοφορία.
Το IRNA δεν διευκρίνισε τι περιλαμβάνει η ιρανική πρόταση σε βασικά ζητήματα όπως τα Στενά του Ορμούζ ή οι πυρηνικές δραστηριότητες του Ιράν.
Ο Τραμπ έχει δηλώσει ότι ο αποκλεισμός των ιρανικών λιμένων στερεί από την Ισλαμική Δημοκρατία αναγκαία έσοδα από το πετρέλαιο, υποστηρίζοντας ότι η πίεση θα αναγκάσει την Τεχεράνη να επιστρέψει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.
«Καλή τύχη στο να αποκλείσετε μια χώρα με αυτά τα σύνορα», δήλωσε στο X ο Πρόεδρος του ιρανικού Κοινοβουλίου Μοχάμεντ Μπαγέρ Γκαλίμπαφ, αναφερόμενος στο μεγάλο μέγεθος της χώρας του. Ο ίδιος και άλλοι Ιρανοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι ο αποκλεισμός, ο οποίος, όπως επιμένουν, πρέπει να αρθεί ώστε να επανεκκινήσουν οι συνομιλίες και να ανοίξουν εκ νέου τα Στενά, θα ωθήσει περαιτέρω προς τα πάνω τις τιμές του πετρελαίου.
Την Πέμπτη, ο νέος ανώτατος ηγέτης του Ιράν, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, εξέφρασε αμφιβολίες για την πιθανότητα επίτευξης συμφωνίας. Σε σπάνια δήλωσή του, δεσμεύθηκε να μην εγκαταλείψει τις πυρηνικές ή πυραυλικές τεχνολογίες της χώρας. Υποδήλωσε επίσης ότι η Τεχεράνη θα διατηρήσει τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ.
«Αντιμετωπίζουν τεράστιο πρόβλημα στο να συνεννοηθούν μεταξύ τους», δήλωσε ο Τραμπ την Παρασκευή. Υπάρχουν «δύο έως τρεις ομάδες, ίσως τέσσερις, και πρόκειται για μια ιδιαίτερα ασυντόνιστη ηγεσία».