Η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) εργάζεται για την επίλυση του ζητήματος της μονομερούς χρήσης του ευρώ από το Μαυροβούνιο, το οποίο αποτελεί βασικό εμπόδιο στην πορεία ένταξης της χώρας, σύμφωνα με τον υπουργό Οικονομικών Νόβιτσα Βούκοβιτς.
Όπως δήλωσε στο Bloomberg, η Κομισιόν εμφανίζεται έτοιμη να αντιμετωπίσει το θέμα «με πραγματιστικό τρόπο», ενώ η σχετική πρόταση αναμένεται έως το τέλος Μαΐου.
Το «αγκάθι» του ευρώ
Το Μαυροβούνιο χρησιμοποιεί το ευρώ από το 2002, χωρίς να είναι μέλος της Ευρωζώνης, επιδιώκοντας σταθερότητα για την οικονομία του. Ωστόσο, η ιδιότυπη αυτή κατάσταση δεν έχει προηγούμενο για υποψήφια προς ένταξη χώρα και δημιουργεί θεσμικά εμπόδια στη διαδικασία.
Η προτεινόμενη λύση εκτιμάται ότι θα επιτρέψει στη χώρα να συνεχίσει να χρησιμοποιεί το κοινό νόμισμα, χωρίς να απαιτηθεί ριζική αλλαγή του υφιστάμενου καθεστώτος χωρίς να αποκαλύπτεται από τον ίδιο τον Βούκοβιτς.
Το Μαυροβούνιο επιδιώκει να ενταχθεί στην ΕΕ έως το 2028 και έχει προχωρήσει ταχύτερα από άλλες χώρες των Δυτικών Βαλκανίων στις διαπραγματεύσεις. Η τελευταία διεύρυνση της ΕΕ έγινε το 2013, όταν εντάχθηκε η Κροατία .
Παράλληλα, η κυβέρνηση σχεδιάζει να καλύψει χρηματοδοτικές ανάγκες ύψους 2,1 δισ. ευρώ για το 2026 και το 2027, με κεφάλαια από διεθνείς οργανισμούς και δανεισμό.
Χρηματοδότηση και χρέος
Σύμφωνα με τον Βούκοβιτς, το Μαυροβούνιο στοχεύει να αντλήσει περίπου 500 εκατ. ευρώ από εμπορικές τράπεζες με τη στήριξη της Παγκόσμιας Τράπεζας, ενώ επιπλέον χρηματοδότηση αναμένεται από τη Γαλλική Αναπτυξιακή Τράπεζα και το OPEC Fund.
Η κυβέρνηση επιδιώκει να μειώσει τις ανάγκες δανεισμού από το 2027 και να δημιουργήσει δημοσιονομικό «μαξιλάρι» για τα επόμενα χρόνια, αν και το δημόσιο χρέος αναμένεται να αυξηθεί προσωρινά.
Οι οίκοι αξιολόγησης Moody’s και Standard & Poor’s έχουν ήδη βελτιώσει τις προοπτικές της οικονομίας της χώρας σε «θετικές», ενισχύοντας την εικόνα της στις αγορές, παρά το γεγονός ότι το χρέος της παραμένει σε κατηγορία «junk» (σσ: δηλαδή χαμηλής πιστοληπτικής αξιολόγησης, με αυξημένο επενδυτικό ρίσκο).