Νέες κυρώσεις κατά του Ιράν επέβαλαν χθες Παρασκευή οι ΗΠΑ, στοχοποιώντας βασικό χρηματοδότη του νέου ανώτατου ηγέτη της χώρας, Αγιατολάχ Μοτζταμπά Χαμενεΐ, καθώς και ακόμη 13 φυσικά και νομικά πρόσωπα, μετά την επανέναρξη των επιθέσεων της Τεχεράνης εναντίον πετρελαιοφόρων στα Στενά του Ορμούζ, ανακοίνωσε το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών.
Σύμφωνα με το Reuters, στο επίκεντρο των κυρώσεων βρίσκεται ο Αλί Ανσαρί, Ιρανός τραπεζίτης και επιχειρηματίας με έδρα το Ντουμπάι, ο οποίος είχε ήδη τεθεί υπό κυρώσεις από το Ηνωμένο Βασίλειο για τον οικονομικό ρόλο του στη στήριξη των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης και άλλων ιρανικών φορέων.
Σύμφωνα με το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών, ο Ανσαρί διοχέτευσε δημόσιους πόρους σε ένα εκτεταμένο χαρτοφυλάκιο ακινήτων και εμπορικών συμμετοχών στο εξωτερικό, με στόχο τον προσωπικό του πλουτισμό, αλλά και την οικονομική ενίσχυση της ιρανικής ελίτ και των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης.
Το Γραφείο Ελέγχου Ξένων Περιουσιακών Στοιχείων (OFAC) επέβαλε επίσης κυρώσεις σε τρία ιρανικά ανταλλακτήρια συναλλάγματος και σε εταιρείες-βιτρίνες του εξωτερικού, τις οποίες κατηγορεί ότι διακινούσαν δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως για λογαριασμό ιρανικών τραπεζών που τελούν υπό κυρώσεις, χρησιμοποιώντας πολύπλοκα δίκτυα εταιρειών-κελυφών για την απόκρυψη των συναλλαγών.
«Οι ΗΠΑ λαμβάνουν αποφασιστικά μέτρα για να διακόψουν τις οικονομικές αρτηρίες που στηρίζουν την ιρανική ηγεσία. Στοχοποιώντας αυτά τα δίκτυα, περιορίζουμε άμεσα τη δυνατότητα του καθεστώτος να αποκτά ξένο συνάλλαγμα και να πραγματοποιεί διεθνείς χρηματοοικονομικές συναλλαγές», δήλωσε ο εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ Τόμι Πίγκοτ.
Οι κυρώσεις ανακοινώθηκαν σε μια ημέρα σχετικής ηρεμίας, έπειτα από μία εβδομάδα νέας κλιμάκωσης, κατά την οποία τρία εμπορικά δεξαμενόπλοια από το Κατάρ και τη Σαουδική Αραβία δέχθηκαν πυρά από το Ιράν, γεγονός που προκάλεσε αμερικανικά πλήγματα σε ιρανικούς στόχους και αντίποινα της Τεχεράνης εναντίον αμερικανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων στις χώρες του Κόλπου.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε χθες Παρασκευή ότι η εκεχειρία με το Ιράν έχει λήξει, προσθέτοντας ωστόσο ότι η Ουάσιγκτον συμφώνησε να συνεχίσει τις συνομιλίες έπειτα από σχετικό αίτημα της Τεχεράνης.
Ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ Σκοτ Μπέσεντ ανέφερε ότι το υπουργείο θα συνεχίσει να χρησιμοποιεί «κάθε διαθέσιμο μέσο» για να απομονώσει τον Χαμενεΐ και άλλους κορυφαίους Ιρανούς αξιωματούχους από το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα.
Από την πλευρά του, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν Αμπάς Αραγτσί υποστήριξε ότι ο Μπέσεντ παραβίασε το άρθρο 9 του μνημονίου κατανόησης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, κάνοντας λόγο για ακόμη μία αμερικανική παραβίαση της συμφωνίας.
«Η πραγματικότητα είναι ότι συμμόρφωση μπορεί να υπάρξει μόνο εφόσον είναι αμοιβαία», έγραψε ο Αραγτσί στην πλατφόρμα Χ, υποστηρίζοντας ότι το Ιράν «έχει μέχρι στιγμής τηρήσει τις δεσμεύσεις του».
Η Τεχεράνη έχει προειδοποιήσει ότι είναι έτοιμη για «ολοκληρωτική άμυνα» σε περίπτωση που οι ΗΠΑ παραβιάσουν το μνημόνιο κατανόησης που υπεγράφη τον προηγούμενο μήνα. Ο επικεφαλής διαπραγματευτής του Ιράν Μοχαμάντ Μπαγέρ Καλιμπάφ διαμήνυσε μέσω Telegram ότι ο πόλεμος δεν πρόκειται να τερματιστεί με την παράδοση της χώρας.
Ο Μπρετ Έρικσον, διευθύνων σύμβουλος της Obsidian Risk Advisors, εκτίμησε ότι οι νέες κυρώσεις στέλνουν σαφές μήνυμα στην Τεχεράνη. «Η Ουάσιγκτον δεν προσπαθεί πλέον να διασώσει το υφιστάμενο πλαίσιο. Προετοιμάζεται να το αντικαταστήσει πλήρως», δήλωσε.
Βάσει του άρθρου 9 της συμφωνίας ΗΠΑ-Ιράν, η Ουάσιγκτον είχε δεσμευθεί ότι δεν θα επιβάλει νέες κυρώσεις ούτε θα αναπτύξει πρόσθετες στρατιωτικές δυνάμεις στην περιοχή.
Το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών ανέφερε ακόμη ότι ο Ανσαρί ήταν πρώην ιδιοκτήτης και διευθυντής της υπό αμερικανικές κυρώσεις και πλέον χρεοκοπημένης Ayandeh Bank, η οποία τέθηκε σε εκκαθάριση με εντολή των ιρανικών αρχών τον Οκτώβριο του 2025.
Σύμφωνα με την ίδια ανακοίνωση, ο Ανσαρί χρησιμοποίησε δεκάδες εταιρείες-κελύφη και τραπεζικούς λογαριασμούς σε διάφορες χώρες, ώστε να αποκτήσει περιουσιακά στοιχεία εκατομμυρίων δολαρίων μέσω της εταιρείας συμμετοχών Smart Global Limited, με έδρα τον Άγιο Χριστόφορο και Νέβις, η οποία επένδυσε σε ακίνητα και εμπορικά περιουσιακά στοιχεία στην Ευρώπη, τον Κόλπο και άλλες περιοχές.
«Παρότι οι συμμετοχές εμφανίζονται στο όνομα του Ανσαρί, στην πραγματικότητα εξυπηρετούν τα οικονομικά συμφέροντα του Μοτζταμπά Χαμενεΐ, της οικογένειάς του και άλλων στελεχών του καθεστώτος και των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης, οι οποίοι τον προστάτευσαν από οποιαδήποτε τιμωρία, παρά τη διαφθορά του και τη σοβαρή ζημιά που προκάλεσε στην ιρανική οικονομία και τον λαό», αναφέρει η ανακοίνωση του υπουργείου Οικονομικών.
Το OFAC επέβαλε επίσης κυρώσεις σε Ιρανούς υπηκόους που συνδέονται με τα τρία ανταλλακτήρια συναλλάγματος, καθώς και στην εταιρεία CDM Trading Limited με έδρα το Χονγκ Κονγκ και στην Naba Alzaki Raw Materials Trading LLC με έδρα τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τις οποίες κατηγορεί ότι διεκπεραίωναν χρηματοοικονομικές συναλλαγές για λογαριασμό των συγκεκριμένων δικτύων.