Η Federal Reserve αύξησε τα επιτόκια κατά ένα τέταρτο της ποσοστιαίας μονάδας και προανήγγειλε μία ακόμη αύξηση αργότερα φέτος, κινήσεις με στόχο τον περιορισμό του πληθωρισμού που θα δοκιμάσουν τη σχέση του προέδρου της, Κέβιν Γουορς, με τον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ.
«Αφαιρέσαμε μια δόση χαλαρότητας, ώστε οι χρηματοπιστωτικές συνθήκες και οι πιστωτικές συνθήκες να είναι πιο συνεπείς με τους τελικούς μας στόχους», δήλωσε ο Γουορς κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου μετά την απόφαση. «Η ενέργεια αρχίζει να δείχνει ότι παίρνουμε σοβαρά το θέμα και θα εκπληρώσουμε τον στόχο της σταθερότητας των τιμών».
Η Federal Open Market Committee ψήφισε ομόφωνα την Τετάρτη υπέρ της αύξησης του βασικού επιτοκίου των federal funds σε εύρος 3,75% έως 4%. Ήταν η πρώτη αύξηση επιτοκίων από την αμερικανική κεντρική τράπεζα από τον Ιούλιο του 2023, θυμίζει το Bloomberg.
Ο Τραμπ δήλωσε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μετά την κίνηση ότι τα αμερικανικά επιτόκια θα πρέπει να βρίσκονται στο 1% ή χαμηλότερα, χωρίς ωστόσο να στραφεί ευθέως κατά του Γουορς.
«“Κουβαλάμε” σχεδόν κάθε χώρα στον κόσμο και αυτό δεν μπορεί να συνεχιστεί άλλο», δήλωσε ο Τραμπ. «ΜΕΙΩΣΤΕ ΤΑ ΕΠΙΤΟΚΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΗΝΩΜΕΝΕΣ ΠΟΛΙΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΑΜΕΡΙΚΗΣ, ΚΑΙ ΓΡΗΓΟΡΑ!»
Μιλώντας αργότερα την Τετάρτη σε δημοσιογράφους, ο Τραμπ δήλωσε ότι μίλησε με τον Γουορς και ότι εξακολουθεί να έχει εμπιστοσύνη στον πρόεδρο της Fed. «Θα μπορούσες κάλλιστα να ψηφίζεις μαζί με το συμβούλιο, γιατί δεν πρόκειται να έχει σημασία», δήλωσε ο Τραμπ. «Το συμβούλιο είναι πολύ εχθρικό, πολύ πολιτικοποιημένο».
Στις δηλώσεις του προς τους δημοσιογράφους, ο Γουορς επανέλαβε τις ανησυχίες του για τον πληθωρισμό, λέγοντας ότι πάρα πολλές κατηγορίες προϊόντων και υπηρεσιών καταγράφουν ετησιοποιημένες αυξήσεις τιμών άνω του 3% σε ορίζοντα 6 και 12 μηνών. «Οι μετρήσεις του πληθωρισμού αυτό το καλοκαίρι δεν μου δείχνουν ότι οι υποκείμενες τάσεις έχουν βελτιωθεί ουσιαστικά», δήλωσε.
Το σχόλιό του σχετικά με την αφαίρεση μιας «δόσης χαλαρότητας» προσέλκυσε επίσης την προσοχή των παρατηρητών της Fed. «Αυτό είναι hawkish. Αν ο πρόεδρος θεωρεί ότι η πολιτική είναι χαλαρή, τότε υπάρχει περισσότερη δουλειά που πρέπει να γίνει», δήλωσε ο Μάικλ Γκέιπεν, επικεφαλής οικονομολόγος για τις ΗΠΑ στη Morgan Stanley.
Οι αποδόσεις των 2ετών Treasuries — οι οποίες είναι οι πλέον ευαίσθητες στην πολιτική της Fed — διέγραψαν την προηγούμενη πτώση τους και διαμορφώθηκαν στο 4,73%, περισσότερο από 12 μονάδες βάσης υψηλότερα από ό,τι βρίσκονταν πριν από την ανακοίνωση. Οι αποδόσεις του 10ετούς ομολόγου αυξήθηκαν κατά τη διάρκεια της συνέντευξης Τύπου του Γουορς, αντιστρέφοντας επίσης την προηγούμενη πτώση τους, και τελικά κινήθηκαν πάνω από το 5%.
«Είναι σαφές ότι η Fed ανησυχεί περισσότερο για τον πληθωρισμό αυτή τη στιγμή», δήλωσε ο Όσκαρ Μουνιόθ, επικεφαλής μακροοικονομικός στρατηγικός αναλυτής της TD Securities. «Γι’ αυτό αύξησαν τα επιτόκια σήμερα και φαίνεται ότι υπάρχουν περισσότερες αυξήσεις στο pipeline».
Προβλέψεις επιτοκίων
Σε ένα νέο σύνολο προβλέψεων για τα επιτόκια που δημοσιοποιήθηκε την Τετάρτη, η διάμεση πρόβλεψη των αξιωματούχων της Fed για τα επιτόκια στο τέλος του 2026 αυξήθηκε στο 4,1% από 3,8%, σηματοδοτώντας αυξανόμενη στήριξη για μια σειρά αυξήσεων επιτοκίων.
Δεκαέξι αξιωματούχοι προέβλεψαν τουλάχιστον μία ακόμη αύξηση φέτος, έναντι έξι τον Ιούνιο που έβλεπαν τουλάχιστον δύο συνολικές αυξήσεις το 2026. Η διάμεση πρόβλεψη για το 2027 δεν προέβλεπε πρόσθετες αυξήσεις επιτοκίων την επόμενη χρονιά. Ωστόσο, οκτώ αξιωματούχοι τάχθηκαν υπέρ μιας επιπλέον αύξησης κατά ένα τέταρτο της ποσοστιαίας μονάδας έως το τέλος του 2027, σε σχέση με το σημερινό επίπεδο των επιτοκίων.
Όπως και τον Ιούνιο, όταν ο Γουορς αρνήθηκε να υποβάλει τις δικές του προβλέψεις, μόνο 18 από τους 19 αξιωματούχους παρείχαν προβλέψεις για τα επιτόκια για το 2026 και το 2027.
Η αύξηση των επιτοκίων έρχεται μετά την ανακοίνωση της Bureau of Labor Statistics την περασμένη εβδομάδα ότι ο δομικός πληθωρισμός αυξήθηκε τον Αύγουστο με ρυθμό υψηλότερο του αναμενομένου. Αυτό ενίσχυσε τις αυξανόμενες ανησυχίες ότι οι πληθωριστικές πιέσεις ενδέχεται να διευρύνονται πέρα από την προσωρινή επίδραση των δασμών και τον αντίκτυπο του πολέμου στο Ιράν στις τιμές της ενέργειας.
Με την απόφασή τους να αυξήσουν τα επιτόκια, οι αξιωματούχοι αψήφησαν επίσης τον Τραμπ, ο οποίος πρόσφατα απείλησε να κλιμακώσει τους εμπορικούς του πολέμους εάν η Fed δεν μειώσει τα επιτόκια.
Όταν ένας δημοσιογράφος ρώτησε τον Γουορς την Τετάρτη ποιο ήταν το μήνυμά του προς τον Τραμπ, απάντησε: «Δεν έχω τίποτα να σας πω σχετικά με συζήτηση με τον πρόεδρο».
Ο Γουορς τόνισε, ωστόσο, τις ισχυρές επιδόσεις της αμερικανικής οικονομίας και επανέλαβε ότι οι αξιωματούχοι δεν θεωρούν πως οι ευρύτερες χρηματοπιστωτικές συνθήκες περιορίζουν την ανάπτυξη.
«Η αμερικανική οικονομία φαίνεται να ενισχύεται», δήλωσε. «Δεδομένης αυτής της ανθεκτικότητας και της δυνατότητας για ακόμη καλύτερες επιδόσεις, μια στάση αισιοδοξίας είναι ακριβώς αυτό που άκουσα στους κόλπους της FOMC αυτές τις δύο τελευταίες ημέρες».
Προειδοποίηση Γουορς
Ο Γουορς προειδοποίησε τον περασμένο μήνα ότι ο πληθωρισμός δεν επιβραδυνόταν ουσιαστικά, ανοίγοντας τον δρόμο για αυστηροποίηση της νομισματικής πολιτικής. Η έκθεση για τον πληθωρισμό της Παρασκευής οδήγησε τους επενδυτές να θεωρήσουν την αύξηση επιτοκίων σχεδόν βέβαιη.
Στην ανακοίνωση της επιτροπής μετά τη συνεδρίαση την Τετάρτη, οι αξιωματούχοι χαρακτήρισαν εκ νέου τον πληθωρισμό αυξημένο, αλλά παράλληλα περιέγραψαν την οικονομία με θετικούς όρους.
«Η αύξηση της παραγωγικότητας είναι ισχυρή και οι κεφαλαιακές επενδύσεις είναι δυναμικές», δήλωσαν οι αξιωματούχοι. «Η αύξηση των θέσεων εργασίας έχει συμβαδίσει με το εργατικό δυναμικό και το ποσοστό ανεργίας έχει μεταβληθεί ελάχιστα».
Οι αξιωματούχοι επανέλαβαν τη δέσμευση για επίτευξη σταθερότητας των τιμών. Ωστόσο, ακόμη και με την αύξηση των επιτοκίων, μετέθεσαν κατά ένα έτος την εκτίμησή τους για το πότε ο πληθωρισμός θα επιστρέψει στο 2%. Η διάμεση πρόβλεψη πλέον τοποθετεί την επίτευξη αυτού του επιπέδου το 2029.
Η στήριξη για υψηλότερα επιτόκια ενισχύεται σταδιακά στο εσωτερικό της Fed καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Στη συνεδρίασή τους τον Ιούλιο, οι αξιωματούχοι διατήρησαν αμετάβλητα τα επιτόκια, αλλά τρεις πρόεδροι περιφερειακών τραπεζών της Fed — η Λόρι Λόγκαν του Ντάλας, η Μπεθ Χάμακ του Κλίβελαντ και ο Νιλ Κασκάρι της Μινεάπολης — διαφώνησαν και τάχθηκαν υπέρ μιας αύξησης επιτοκίων.
Τα πρακτικά εκείνης της συνεδρίασης έδειξαν ότι πολλοί αξιωματούχοι ανέφεραν πως θα ήταν αναγκαία η αυστηροποίηση της νομισματικής πολιτικής εάν ο πληθωρισμός δεν υποχωρούσε.