Η Σαουδική Αραβία αποχώρησε από ένα πρόγραμμα ψηφιακού νομίσματος υπό την ηγεσία του Πεκίνου, το οποίο αποτελεί μέρος των προσπαθειών της Κίνας να αναπτύξει ένα εναλλακτικό σύστημα διασυνοριακών πληρωμών έναντι του δολαρίου.
Οπως μεταδίδουν οι Financial Times, η πλατφόρμα mBridge έχει προκαλέσει αντιδράσεις στις ΗΠΑ, εν μέσω ανησυχιών ότι οι συμμετέχοντες θα μπορούσαν να τη χρησιμοποιήσουν για να παρακάμψουν τα συμβατικά συστήματα πληρωμών που κυριαρχούνται από το δολάριο, όπως το Swift.
Η νέα πλατφόρμα, η οποία σύντομα πρόκειται να τεθεί σε εμπορική λειτουργία, χρησιμοποιεί τεχνολογία blockchain για την πραγματοποίηση απευθείας συναλλαγών μεταξύ κεντρικών τραπεζών, με τη χρήση των δικών τους ψηφιακών νομισμάτων.
Με τον τρόπο αυτό μειώνει τον χρόνο και το κόστος των συναλλαγών συναλλάγματος, περιορίζοντας παράλληλα τον ρόλο του δολαρίου ως ενδιάμεσου νομίσματος.
Η Σαουδική Αραβία, επί μακρόν σύμμαχος των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή, έγινε ενεργό μέλος της πλατφόρμας το 2024, μαζί με την Κίνα, το Χονγκ Κονγκ, την Ταϊλάνδη, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και την Τράπεζα Διεθνών Διακανονισμών (BIS).
Το Ριάντ επιβεβαίωσε στους Financial Times ότι αποχώρησε πέρυσι, υποστηρίζοντας ότι η απόφαση αποτελούσε μέρος του αρχικού της «σχεδίου».
Όταν ρωτήθηκε εάν η Κεντρική Τράπεζα της Σαουδικής Αραβίας, γνωστή και ως SAMA, είχε δεχθεί αμερικανικές πιέσεις για να αποχωρήσει, πρόσωπο που γνωρίζει την υπόθεση δήλωσε ότι θα ήταν «ανακριβές να εξαχθεί οποιοδήποτε ευρύτερο συμπέρασμα» από την απόφαση, δεδομένου ότι η συμμετοχή της χώρας ήταν εξαρχής περιορισμένη.
Η αποχώρηση της BIS και η αμερικανική πίεση
Η Τράπεζα Διεθνών Διακανονισμών αποχώρησε από την πλατφόρμα τον Οκτώβριο του 2024. Οι Financial Times έχουν μεταδώσει ότι η Ουάσιγκτον άσκησε πιέσεις στην BIS προκειμένου να αποχωρήσει.
Ο Agustín Carstens, γενικός διευθυντής της BIS εκείνη την περίοδο, δήλωσε αργότερα ότι ο οργανισμός «ολοκλήρωσε την συμμετοχή του» στο έργο, αφήνοντάς το στα χέρια των κεντρικών τραπεζών που συμμετείχαν, «όχι επειδή ήταν αποτυχία και όχι εξαιτίας πολιτικών considerations».
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έχει απειλήσει τις χώρες των BRICS με δασμούς 100% εάν προωθήσουν εναλλακτικές λύσεις έναντι του δολαρίου.
Στις αρχές του περασμένου έτους, ο Daleep Singh, τότε αναπληρωτής σύμβουλος εθνικής ασφάλειας του Λευκού Οίκου για διεθνή οικονομικά επί κυβέρνησης Τζο Μπάιντεν, δήλωσε ότι η Κίνα θα μπορούσε να «ασκήσει τεράστια επιρροή» στον καθορισμό των προτύπων της πλατφόρμας, όσον αφορά την ιδιωτικότητα, την ασφάλεια, τη διαλειτουργικότητα και την εφαρμογή των αμερικανικών κυρώσεων.
Οι ανησυχίες για τον ρόλο του δολαρίου
Ο Eswar Prasad, καθηγητής στο Cornell University και ανώτερος συνεργάτης στο Brookings, δήλωσε ότι πολλοί σύμμαχοι των ΗΠΑ θεωρούν πρωτοβουλίες όπως το mBridge ωφέλιμες για τις οικονομίες τους, καθώς τους επιτρέπουν να περιορίσουν την υπερβολική εξάρτησή τους από το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα που κυριαρχείται από το δολάριο.
«Όμως είναι επίσης ιδιαίτερα ευαίσθητοι στην αμερικανική αντίδραση απέναντι σε πρωτοβουλίες που θεωρείται ότι ενδέχεται να μειώσουν τη σημασία του δολαρίου και, ακόμη χειρότερα, να ενισχύσουν τον ρόλο του κινεζικού ρενμίνμπι στη διεθνή χρηματοοικονομική δραστηριότητα», δήλωσε ο Prasad.