Η Ουκρανία ζητά από τους δυτικούς συμμάχους να χρηματοδοτήσουν στρατό 800.000 ανδρών για τουλάχιστον 10 χρόνια μετά τη λήξη του πολέμου με τη Ρωσία.
Το αίτημα τέθηκε κατά τη διάρκεια συζητήσεων για τις εγγυήσεις ασφαλείας, στο πλαίσιο των τριμερών συνομιλιών μεταξύ Ουκρανίας, Ρωσίας και ΗΠΑ, που πραγματοποιήθηκαν την Τρίτη στο Άμπου Ντάμπι, σύμφωνα με ανώτερο Ουκρανό αξιωματούχο που μίλησε στο AFP.
Η ατζέντα των συνομιλιών, των πρώτων μεταξύ των τριών χωρών εδώ και σχεδόν εννέα μήνες, περιελάμβανε και τη μελλοντική αρχιτεκτονική ασφαλείας της Ευρώπης.
Η ουκρανική πρόταση για δύναμη 800.000 στρατιωτών έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τις πάγιες απαιτήσεις της Μόσχας για δραστικό περιορισμό των στρατιωτικών δυνατοτήτων της Ουκρανίας.
Κατά τις αρχικές ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις στην Κωνσταντινούπολη το 2022, η Ρωσία απαίτησε από την Ουκρανία να περιορίσει τις ένοπλες δυνάμεις της σε μόλις 85.000 στρατιωτικούς. Το Κίεβο πρότεινε ανώτατο όριο 250.000 στρατιωτών.
Η ρωσική πρόταση επιδίωκε επίσης να περιορίσει το οπλοστάσιο της Ουκρανίας σε 342 άρματα μάχης και 519 συστήματα πυροβολικού, ενώ προέβλεπε τον περιορισμό της εμβέλειας των ουκρανικών πυραύλων μόλις στα 40 χιλιόμετρα.
Από την πλευρά της, η Ουκρανία πρότεινε τη διατήρηση 800 αρμάτων μάχης και πυραύλων με εμβέλεια έως και 280 χιλιόμετρα.
Η Μόσχα επανέφερε τη μαξιμαλιστική προσέγγισή της κατά τις διαπραγματεύσεις του Ιουνίου 2025 στην Τουρκία, όταν παρουσίασε μνημόνιο με το οποίο απαιτούσε περιορισμούς στο μέγεθος των ουκρανικών ενόπλων δυνάμεων, καθώς και στην ποσότητα και τα είδη των όπλων που θα μπορούσε να διαθέτει η χώρα.
Το έγγραφο απαιτούσε επίσης από την Ουκρανία να υιοθετήσει καθεστώς ουδετερότητας, να απαγορεύσει τη συμμετοχή της σε στρατιωτικές συμμαχίες και να αποσύρει τις δυνάμεις της από το σύνολο των περιφερειών Ντονέτσκ, Λουχάνσκ, Ζαπορίζια και Χερσώνα, συμπεριλαμβανομένων εδαφών που δεν βρίσκονται υπό ρωσικό έλεγχο.
Έκτοτε, ο Ζελένσκι έχει καταστήσει σαφές ότι το Κίεβο δεν πρόκειται να αποδεχθεί περιορισμούς στις ένοπλες δυνάμεις του.
Σε συνέντευξή του τον Οκτώβριο του 2026, δήλωσε ότι η Ουκρανία επιθυμεί να διατηρήσει στρατό 800.000 ανδρών, εφόσον εξασφαλιστεί επαρκής χρηματοδότηση, προσθέτοντας ότι το μέγεθος των ενόπλων δυνάμεων της χώρας δεν αποτελεί αντικείμενο διαπραγμάτευσης με τη Μόσχα.
Αναδιαμόρφωση του συστήματος ασφαλείας
Πηγή της ρωσικής αντιπροσωπείας δήλωσε στο AFP ότι ο τερματισμός του πολέμου αποτελεί «μόνο ένα από τα θέματα της ατζέντας», προσθέτοντας ότι ο ευρύτερος στόχος είναι η αναδιαμόρφωση του συστήματος ασφαλείας σε ολόκληρη την ευρωπαϊκή ήπειρο.
Η Μόσχα επιμένει ότι οποιοδήποτε νέο πλαίσιο ασφαλείας θα πρέπει να παρέχει εγγυήσεις τόσο στη Ρωσία όσο και στην Ουκρανία, ένα αίτημα που συζητήθηκε επίσης κατά τη διάρκεια ξεχωριστών διαβουλεύσεων στο Άμπου Ντάμπι.
Ο ειδικός απεσταλμένος του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ, ο οποίος συμμετέχει στις διαπραγματεύσεις, δήλωσε ότι η Ουάσιγκτον ελπίζει να «δημιουργήσει μια νέα δομή» για την ασφάλεια μεταξύ Ουκρανίας, Ρωσίας και Ευρώπης, η οποία θα μπορούσε να διασφαλίσει «δεκαετίες, αν όχι αιώνες, ειρήνης».
Ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι χαρακτήρισε την πρώτη ημέρα των συνομιλιών «εποικοδομητική και ιδιαίτερα ουσιαστική», χωρίς να αποκαλύψει περισσότερες λεπτομέρειες.
Όπως ανέφερε, οι αντιπροσωπείες συζήτησαν ανθρωπιστικά ζητήματα, εγγυήσεις ασφαλείας και μέτρα για την αποτροπή μιας νέας σύγκρουσης, επισημαίνοντας ότι η απελευθέρωση των αιχμαλώτων αποτελεί προτεραιότητα.
Ο Κούσνερ δήλωσε επίσης ότι η Ουάσιγκτον κατάφερε να «περιορίσει το χάσμα» μεταξύ των εμπόλεμων πλευρών, αν και καμία από τις δύο πλευρές δεν ανακοίνωσε συγκεκριμένη πρόοδο.
Πριν την έναρξη των διαπραγματεύσεων είχαν προηγηθεί προκαταρκτικές διαβουλεύσεις μεταξύ Ουκρανίας, ΗΠΑ και Ευρωπαίων εταίρων, καθώς το Κίεβο επιδίωκε να συντονίσει τη θέση του με τους Ευρωπαίους συμμάχους του πριν από τη συνάντηση με τη ρωσική αντιπροσωπεία.
Εγγυήσεις ασφαλείας τύπου ΝΑΤΟ στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων
Σύμφωνα με πηγές του Bloomberg που έχουν γνώση των συζητήσεων, Αμερικανοί εκπρόσωποι ζήτησαν από τη Μόσχα, πριν από τις διαπραγματεύσεις στο Άμπου Ντάμπι, να εγκρίνει εγγυήσεις ασφαλείας για την Ουκρανία μετά τον πόλεμο, βασισμένες στα Άρθρα 4 και 5 της Συνθήκης του ΝΑΤΟ.
Το Άρθρο 4 προβλέπει διαβουλεύσεις μεταξύ των συμμάχων όταν απειλείται η ασφάλεια ενός κράτους-μέλους, ενώ το Άρθρο 5 θεσπίζει την αρχή της συλλογικής άμυνας σε περίπτωση ένοπλης επίθεσης.
Ο Ζελένσκι έχει παρουσιάσει στο παρελθόν διάφορες πιθανές ρυθμίσεις ασφαλείας, μεταξύ των οποίων η ένταξη στο ΝΑΤΟ, οι διμερείς εγγυήσεις ασφαλείας από την Ουάσιγκτον ή η δημιουργία ενός ευρωπαϊκού συνασπισμού με την υποστήριξη των ΗΠΑ.
Έχει επιμείνει ότι οποιαδήποτε συμφωνία θα πρέπει να περιλαμβάνει συγκεκριμένες στρατιωτικές δεσμεύσεις και όχι να βασίζεται απλώς σε πολιτικές υποσχέσεις.
Στη συνέντευξή του τον Οκτώβριο, ο Ζελένσκι ζήτησε επίσης οι εγγυήσεις ασφαλείας των ΗΠΑ να εγκριθούν από το Κογκρέσο, υποστηρίζοντας ότι θα πρέπει να παραμείνουν δεσμευτικές ανεξάρτητα από ενδεχόμενες αλλαγές στην πολιτική ηγεσία της χώρας.
Οι Ουκρανοί εκπρόσωποι υπογράμμισαν κατά τη διάρκεια των συνομιλιών στο Άμπου Ντάμπι ότι τέτοιου είδους εγγυήσεις είναι απαραίτητες για την επίτευξη ενός διαρκούς τερματισμού του πολέμου. Παραμένει, ωστόσο, ασαφές εάν η Μόσχα είναι διατεθειμένη να αποδεχθεί την πρόταση.
Επικεφαλής της ρωσικής αντιπροσωπείας στο Άμπου Ντάμπι είναι ο Βλαντίμιρ Μεντίνσκι, σύμβουλος του Ρώσου προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν και ένας από τους πλέον προβεβλημένους υποστηρικτές της σκληρής γραμμής του Κρεμλίνου.
Μετά τις διαπραγματεύσεις με Ουκρανούς εκπροσώπους στην Τουρκία τον Ιούνιο του 2025, ο Μεντίνσκι επέμεινε ότι το Κίεβο θα έπρεπε να αποδεχθεί τους όρους της Μόσχας, να εγκαταλείψει την πορεία ενσωμάτωσής του στη Δύση και να προετοιμαστεί για μια παρατεταμένη σύγκρουση. Ισχυρίστηκε επίσης ότι η Ρωσία ήταν έτοιμη να πολεμά «για όσο διάστημα χρειαστεί».