Πρώτον, στέλεχος ιδιωτικής εταιρείας νοίκιαζε μια θέση πάρκινγκ στο κέντρο της Αθήνας, κοντά στο πρώην Χίλτον, αντί 130 ευρώ τον μήνα όπου τα πάρκινγκ είναι δυσεύρετα όπως μας ανέφερε χθες το βράδυ. Μάλιστα, πήγαινε εκεί 3 συγκεκριμένες μέρες την εβδομάδα και ο ιδιοκτήτης το ήξερε και μπορούσε να νοικιάσει τη θέση σε άλλον, βγάζοντας περισσότερα λεφτά.
Κάπου στα μέσα Μαρτίου με τον πόλεμο στο Ιράν να μαίνεται, ο ιδιοκτήτης του πάρκινγκ του ζήτησε αύξηση 50 ευρώ στα 180 το μήνα λόγω της ανατίμησης του πετρελαίου και των άλλων αγαθών, όπως του είπε. Μετά από συζητήσεις, το στέλεχος κατάφερε να περιορίσει την αύξηση στα 160 ευρώ τον μήνα. Όλα συνηγορούν υπέρ της άποψης ότι πρόκειται για φαινόμενο απληστίας λόγω περιορισμένου ανταγωνισμού.
Δεύτερον, ιδιοκτήτης μιας μικρής εταιρείας η οποία αγόραζε 8 κιλά πλαστικό για τις ανάγκες της άκουσε τον προμηθευτή του πλαστικού να ζητά αύξηση 70-100 ευρώ τον Απρίλιο. Ο τελευταίος επικαλέστηκε την αύξηση της τιμής του πλαστικού κατά 35% ανα τόνο.
Όταν ο ιδιοκτήτης του εξήγησε ότι η αύξηση αντιστοιχούσε σε λιγότερο από 5 ευρώ στα 8 κιλά πλαστικό που αγόραζε με βάση την αύξηση της τιμής του τόνου, ο προμηθευτής έμεινε εμβρόντητος. Αν πιστέψουμε τον μικροιδιοκτήτη, ο προμηθευτής ζήτησε την μεγάλη αύξηση από άγνοια και όχι από πρόθεση. «Πιστεύω ότι υπάρχουν πολλοί σαν κι αυτόν (προμηθευτή) στην αγορά,» συμπλήρωσε. «Δεν ξέρουν να υπολογίσουν σωστά την αύξηση που πρέπει να ζητήσουν από τους πελάτες τους.»
Και στις δυο περιπτώσεις, το αποτέλεσμα είναι το ίδιο. Αύξηση του πληθωρισμού και της ακρίβειας. Όμως, τα κίνητρα των εμπλεκομένων επιχειρηματιών είναι διαφορετικά.
Πριν από μερικές μέρες, η Eurostat ανακοίνωσε ότι ο εναρμονισμένος πληθωρισμός στην Ελλάδα εκτινάχθηκε στο 4,6% σε ετήσια βάση τον Απρίλιο έναντι 3% στην ευρωζώνη κατά μέσο όρο. Μάλιστα, πληθαίνουν οι ενδείξεις ότι ο εθνικός πληθωρισμός (ΕΛΣΤΑΤ) θα ανέβει ακόμη ψηλότερα, ακουμπώντας το 5% τον Απρίλιο.
Ακόμη μια φορά, η αύξηση του δείκτη τιμών ενέργειας στη χώρα μας ήταν πολύ υψηλότερη, σχεδόν διπλάσια, από τον μέσο όρο στην ευρωζώνη, δίνοντας το πάτημα σε άλλους κλάδους να αυξήσουν τις τιμές τους. Είτε λειτουργώντας προληπτικά, είτε παθητικά για να προστατεύσουν τα περιθώρια κέρδους τους ή να τα αυξήσουν.
Επειδή η διαφορά στην αύξηση του δείκτη ενέργειας στην Ελλάδα σε σχέση με την αντίστοιχη μέση αύξηση στην ευρωζώνη είναι μεγάλη. Με δεδομένο ότι η χώρα απελευθέρωσε 2 εκατ. βαρέλια από τα στρατηγικά αποθέματα και επιδοτεί τις τιμές ντίζελ, οι αρμόδιες αρχές οφείλουν να το διερευνήσουν.
Δυστυχώς, η Ελλάδα παραμένει μια από τις πιο εξαρτημένες χώρες της ευρωζώνης από τα ορυκτά καύσιμα (πετρέλαιο, φυσικό αέριο) σύμφωνα με την εταιρεία αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας Scope. Το 80% περίπου των ενεργειακών αναγκών της καλύπτεται από το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο. Το ίδιο ισχύει για τις Κύπρο, Μάλτα, Ιρλανδία και Ολλανδία.
Επομένως, η λογική υπαγορεύει μείωση της εξάρτησης από τα εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα ως μέσο ελέγχου των πληθωριστικών πιέσεων, της εξασφάλισης της ενεργειακής ασφάλειας, της βελτίωσης του εξωτερικού ισοζυγίου και του ρυθμού ανάπτυξης της οικονομίας.
Επειδή οι έρευνες για εγχώρια κοιτάσματα υδρογονανθράκων έχουν καθυστερήσει και κρατάνε χρόνια με αβέβαιο αποτέλεσμα, οι εναλλακτικές είναι συγκεκριμένες. Πρώτον, η εξοικονόμηση μέσω της βελτίωσης της ενεργειακής αποδοτικότητας και δεύτερον, η ισορροπημένη ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (ΑΠΕ) μεταξύ ηλιακής και αιολικής και κυρίως δραματική αύξηση της αποθήκευσης που κι αυτή έχει καθυστερήσει.
Εκ του αποτελέσματος προκύπτει ότι η μάχη εναντίον του πληθωρισμού και της ακρίβειας θα πρέπει να ξεκινήσει από τον κλάδο της ενέργειας. Κι αυτό γιατί υπάρχει αφενός η άμεση επίπτωση από το κόστος των καυσίμων και αφετέρου το έμμεσο κόστος λόγω μεταφοράς που λειτουργεί ως καταλύτης για αυξήσεις σε πολλά καταναλωτικά είδη.
Ο πλημμελής ανταγωνισμός σε άλλους κλάδους θα έπρεπε επίσης αντιμετωπισθεί αλλά δεν φαίνεται να υπάρχουν ούτε η βούληση, ούτε οι απαραίτητοι πόροι για να γίνει.
Μέχρι τότε, θα βιώνουμε τις συνέπειες των ενεργειακών κρίσεων στη τσέπη μας πιο έντονα από άλλες χώρες της ΕΕ. Δυστυχώς.