Υπο διαφορετικές συνθήκες, θα έπρεπε να σχολιάσουμε σήμερα την χθεσινή, πρώτη εμφάνιση του Κέβιν Γουόρς ως προέδρου της Fed. Κι αυτό γιατί έστειλε μήνυμα στις αγορές μέσω του τόνου της τοποθέτησής του και όχι της ομόφωνης απόφασης της αρμόδιας επιτροπής να αφήσει το βασικό επιτόκιο παρέμβασης (Fed rate) αμετάβλητο στο 3,5%-3,75% ότι το αποκαλούμενο Fed put δεν είναι πλέον δεδομένο.
To Fed put αναφέρεται στη πεποίθηση της επενδυτικής κοινότητας ότι η ομοσπονδιακή τράπεζα των ΗΠΑ θα παρέμβει αν οι αγορές πέφτουν, μειώνοντας επιτόκια ή/και παρέχοντας ρευστότητα ώστε να την ανακόψουν.
Αν ο Γουόρς, ο οποίος παλαιότερα θεωρείτο γεράκι για την στάση του κατά του πληθωρισμού, κάνει πράξη αυτά που υπονόησε και δεν πιαστεί από το αφήγημα της ΑΙ για να μην προχωρήσει, η αβεβαιότητα στις αγορές θα αυξηθεί και αυτό δεν νομίζουμε ότι θα ευνοήσει κατ’ αρχάς την αμερικανική οικονομία και κατά δεύτερο την ευρωπαική και άλλες.
Υπενθυμίζεται ότι ο Γουόρς είχε ισχυρισθεί ότι η ΑΙ θα αυξήσει δραματικά την παραγωγικότητα και θα μειώσει τις τιμές, προσπαθώντας να εξηγήσει γιατί πίστευε ότι χρειάζονταν μειώσεις επιτοκίων και όχι αυξήσεις. ‘Ομως, όλα αυτά πριν εγκριθεί ο διορισμός του από το Κογκρέσο στην θέση του προέδρου της Fed.
‘Ολα αυτά έρχονται σε μια στιγμή που η ΕΚΤ ανεβάζει τα επιτόκια παρέμβασης του ευρώ για να αντιμετωπίσει την άνοδο του πληθωρισμού στην ΕΕ ο οποίος προκλήθηκε κυρίως από τον πόλεμο ΗΠΑ-Ιράν στη Μέση Ανατολή. ‘Ενα πόλεμο στον οποίο η ΕΕ δεν συμμετείχε αλλά στον οποίο αποδείχθηκε ότι ήταν πλήρως εκτεθειμένη.
Δεν είναι τυχαίο ότι ο ΟΟΣΑ αναθεώρησε πτωτικά τις προβλέψεις του για την ανάπτυξη στην ΕΕ στο 1,1%-1,3% το 2026 και στην ευρωζώνη στο 0,8% για φέτος λόγω του ενεργειακού σοκ που προκάλεσε ο πόλεμος στο Ιράν. Η μεγαλύτερη υποβάθμιση κατά 0,7 μονάδες έγινε στη Γερμανία καθώς εκτιμάται ότι θα αναπτυχθεί με ρυθμό 0,2%-0,4% και ανάλογη στη Γαλλία με αποτέλεσμα να πέσει στο 0,7%-0,9% και κατά 0,5 μονάδες της Ιταλίας, καταλήγοντας στο 0,6% της Ιταλίας, 1,6% της Ισπανίας και 1,3% της Πορτογαλίας.
Ο ΟΟΣΑ προβλέπει ανάπτυξη 1,9% για την Ελλάδα το 2026 από 2,1% προηγουμένως αλλά και άνοδο του πληθωρισμού στο 4,2%. Κι όλα αυτά υπό την προϋπόθεση μιας “χρονικά περιορισμένης διαταραχής”.
Η έκθεση της ΕΕ στον πόλεμο του Κόλπου ήταν μεγαλύτερη γιατί εισάγει πετρέλαιο και φυσικό αέριο. Επιπλέον, δεν έχει μεγάλο δημοσιονομικό χώρο για παρεμβάσεις, η καταναλωτική εμπιστοσύνη είναι πιο ευάλωτη και τα οικονομικά των ευρωπαϊκών νοικοκυριών δεν είναι τόσο εύρωστα αν και περισσότερο σε σχέση με των κινεζικών. Επιπλέον, δεν συμμετείχε στις διαπραγματεύσεις για το τέλος του πολέμου.
Η ΕΕ βρέθηκε εκτεθειμένη γιατί τα αυξημένα ενεργειακά κόστη δεν τροφοδότησαν μόνο τον πληθωρισμό. Ανάγκασαν επίσης αρκετές κυβερνήσεις να δαπανήσουν μεγάλα ποσά για επιδοτήσεις καυσίμων με περιορισμένα περιθώρια δημοσιονομικών ελιγμών.
Σ’ ένα πόλεμο στον οποίο το μεν Ιράν απέκτησε μοχλό πίεσης το Στενό του Ορμούζ και οι ΗΠΑ επωφελήθηκαν μέσω της εσωτερικής αγοράς ενέργειας, η ΕΕ βρέθηκε εκτεθειμένη χωρίς να έχει κανένα μοχλό πίεσης και με τον λογαριασμό στο χέρι.
Γι’ αυτό, η ΕΕ μπορεί να χαρακτηρισθεί η μεγάλη χαμένη του πολέμου στο Ιράν.