Για να είμαστε δίκαιοι, θα πρέπει να επισημάνουμε ότι το χρέος των αμερικανικών νοικοκυριών έχει μειωθεί αρκετά την ίδια περίοδο με αποτέλεσμα το συνολικό χρέος (ιδιωτικό και δημόσιο) να μην μεταβληθεί αισθητά ως προς το ΑΕΠ.
Όπως συμβαίνει σε τέτοιες περιπτώσεις, η συνταγή είναι γνωστή. Δημοσιονομική λιτότητα με αυξήσεις φόρων/περικοπές δαπανών, πληθωρισμός ή χρηματοπιστωτική καταπίεση (financial repression), δηλ. συμπίεση των επιτοκίων σε επίπεδα κάτω από τον πληθωρισμό.
Οι ΗΠΑ εφάρμοσαν την πολιτική της χρηματοπιστωτικής καταπίεσης κατά την διάρκεια του 2ου Παγκοσμίου Πολέμου, βάζοντας οροφή στα επιτόκια το 2,25%. Αρκετές δεκαετίες αργότερα, η ίδια πολιτική εφαρμόσθηκε στην Ιαπωνία της οποίας το δημόσιο χρέος ξεπερνούσε το 200% του ΑΕΠ. Ο Dalio εκτιμά ότι αργά ή γρήγορα οι ΗΠΑ θα εφαρμόσουν την ίδια πολιτική για να «ξεφουσκώσουν» το δημόσιο χρέος τους.
Με την βοήθεια της κεντρικής της τράπεζας, η οποία αγόραζε τα ομόλογα όταν δεν υπήρχε επαρκής ζήτηση ενώ αργότερα έβαλε ανώτατο όριο στο επιτόκιο του 10ετούς ομολόγου, η Ιαπωνία απέφυγε την κατάρρευση στην οποία πόνταραν αρκετοί διαχειριστές μεγάλων θεσμικών κεφαλαίων παγκοσμίως, καταγράφοντας ζημιές. Αυτό δεν σημαίνει ότι τα ιαπωνικά ομόλογα δεν έχασαν σε αξία. Υπολογίζεται ότι έχασαν πάνω από το 70% της αξίας τους σε χρυσό από το 2013 μέχρι σήμερα καθώς το γιεν υποτιμήθηκε. Μαζί με το νόμισμα, έχασαν κι οι μισθοί των Ιαπώνων σε δολάρια.
Ιαπωνικό κραχ στα ομόλογα με την πραγματική έννοια του όρου δεν υπήρξε όπως περίμεναν οι fund managers. Όμως, το τίμημα ήταν η διάβρωση του νομίσματος και η μείωση της αγοραστικής δύναμης του ιαπωνικού πληθυσμού σε δολάρια, ευρώ ή χρυσό που συνόδευσαν το ξεφούσκωμα του χρέους.
Στην περίπτωση των ΗΠΑ, το υπουργείο Οικονομικών θέλει να περιορίσει την άνοδο του επιτοκίου στο 30ετές ομόλογο στο 5%, όπως φαίνεται, και έχει ανακοινώσει επαναγορές με χρηματοδότηση από το βραχυπρόθεσμο τμήμα της καμπύλης, δηλ. με βραχυπρόθεσμα ομόλογα. Ουσιαστικά, το μακροπρόθεσμο χρέος αντικαθίσταται από βραχυπρόθεσμο. Η Fed δεν εμπλέκεται μέχρι στιγμής σε αντίθεση με την κεντρική τράπεζα της Ιαπωνίας.
Όμως, υπάρχει μια ακόμη ειδοποιός διαφορά. Αγοραστές βραχυπρόθεσμου αμερικανικού χρέους είναι εταιρείες που εκδίδουν stablecoins. Οι τελευταίες υποχρεούνται από τον νόμο να επενδύουν σε ομόλογα κάθε ένα δολάριο που εισπράττουν. Τι έχουμε λοιπόν; Ένα βρόχο ή μια θηλιά αν θέλετε.
Ο κ. Μπέσεντ προσπαθεί να συμπιέσει τις αποδόσεις των μακροχρόνιων ομολόγων, γεγονός που ευνοεί, αν τα καταφέρει, τις κινητές αξίας υψηλού ρίσκου όπως τις μετοχές και τα κρυπτονομίσματα. Η άνοδος των τελευταίων ευνοεί τις εισροές περισσότερων κεφαλαίων σε stablecoins και επομένως τις αγορές βραχυπρόθεσμων ομολόγων που χρηματοδοτούν τις αγορές των μακροπρόθεσμων από το υπουργείο Οικονομικών.
Οι ΗΠΑ μπορεί να παίξουν μπάλα και στις δυο άκρες του τραπεζιού του χρέους. Επομένως, η εύνοια προς το bitcoin και γενικότερα τα crypto αποκτά στρατηγικό χαρακτήρα στη μάχη για την απομείωση του αμερικανικού χρέους μέσω χρηματοπιστωτικής απομείωσης.