Φίλτατοι, καλή σας ημέρα!
Υπάρχουν ιδέες που στην Ελλάδα ταξιδεύουν για χρόνια από συνέδριο σε συνέδριο, από ημερίδα σε ημερίδα και από εξαγγελία σε εξαγγελία, χωρίς να φτάνουν ποτέ στον προορισμό τους.
Μία από αυτές είναι η σύνδεση της πανεπιστημιακής γνώσης με την παραγωγή.
Εδώ και δεκαετίες, η επιχειρηματική κοινότητα, η βιομηχανία και οι εργοδοτικοί φορείς ζητούν ακριβώς αυτό: να δημιουργηθούν σταθερές γέφυρες ανάμεσα στα πανεπιστήμια και στην πραγματική οικονομία. Να μη μένει η έρευνα κλεισμένη στα αμφιθέατρα και στα επιστημονικά περιοδικά, αλλά να μετατρέπεται σε προϊόν, υπηρεσία, τεχνολογία, ανταγωνιστικό πλεονέκτημα και τελικά σε ανάπτυξη.
Η συζήτηση είναι παλιά. Τόσο παλιά που κινδυνεύει να θεωρηθεί αυτονόητη.
Ο ΣΕΒ την επαναλαμβάνει εδώ και χρόνια. Επιμελητήρια, επιχειρήσεις και φορείς καινοτομίας την αναδεικνύουν συστηματικά. Η ανάγκη είναι προφανής. Η ελληνική οικονομία δεν έχει την πολυτέλεια να αφήνει τη γνώση αναξιοποίητη. Κι όμως, παρά τις διακηρύξεις, οι εξαιρέσεις εξακολουθούν να είναι περισσότερες από τον κανόνα.
Γι' αυτό και η είδηση που ήρθε χθες από τη Σχολή Ναυτικών Δοκίμων έχει ενδιαφέρον πολύ ευρύτερο από τα στενά όρια της άμυνας. Το πρόγραμμα «MIT TRITON Summer School: Marine Robotics & Autonomous Systems Training Program», που υλοποιείται με πρωτοβουλία του υπουργείου Εθνικής Άμυνας και του Ελληνικού Κέντρου Αμυντικής Καινοτομίας (ΕΛΚΑΚ), φέρνει στο ίδιο τραπέζι καθηγητές του MIT, στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων, το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο και ιδιωτικούς φορείς του οικοσυστήματος θαλάσσιας τεχνολογίας.
Με άλλα λόγια, παντρεύει την ακαδημαϊκή γνώση, την επιχειρησιακή ανάγκη και την παραγωγική δραστηριότητα. Όχι θεωρητικά. Στην πράξη.
Οι συμμετέχοντες δεν παρακολουθούν απλώς διαλέξεις. Σχεδιάζουν, δοκιμάζουν και αξιοποιούν τεχνολογίες αιχμής. Εκπαιδεύονται σε αυτόνομα θαλάσσια συστήματα, στη ρομποτική, στην ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών και στη μετατροπή της γνώσης σε επιχειρησιακή δυνατότητα.
Αυτό ακριβώς είναι το ζητούμενο κάθε σύγχρονης οικονομίας. Η καινοτομία δεν είναι μια ωραία λέξη σε μια παρουσίαση PowerPoint. Δεν είναι ένας δείκτης σε κάποια έκθεση ανταγωνιστικότητας. Δεν είναι μια φωτογραφία σε κάποιο συνέδριο. Είναι η διαδικασία μέσω της οποίας η γνώση λύνει ένα πραγματικό πρόβλημα. Και όταν αυτό συμβαίνει, δημιουργείται αξία.
Η αξία αυτή μπορεί να είναι η αμυντική ισχύς. Μπορεί να είναι όμως και ένα νέο προϊόν ή μία νέα μέθοδος παραγωγής ή διάθεσής του. Μπορεί να είναι μια εξαγώγιμη τεχνολογία. Μπορεί να είναι μια νεοφυής επιχείρηση. Μπορεί να είναι μια βιομηχανική εφαρμογή.
Η αφετηρία, όμως, είναι πάντα η ίδια: η συνάντηση της γνώσης με την ανάγκη.
Ίσως λοιπόν το πιο ενδιαφέρον στοιχείο της συγκεκριμένης πρωτοβουλίας να μην είναι τα μη επανδρωμένα σκάφη, η τεχνητή νοημοσύνη ή η θαλάσσια ρομποτική. Ίσως να είναι ότι αποδεικνύει πως όταν υπάρχει σαφής στόχος, η συνεργασία πανεπιστημίων, κράτους και ιδιωτικού τομέα όχι μόνο είναι εφικτή, αλλά μπορεί να παράγει άμεσα αποτελέσματα.
Κάπως έτσι, η άμυνα φαίνεται να πετυχαίνει κάτι που η υπόλοιπη οικονομία εξακολουθεί να αναζητά. Να μετατρέπει τη γνώση σε αποτέλεσμα. Να κάνει πράξη αυτό που συζητάμε εδώ και χρόνια. Το περίφημο «από το χωράφι στο ράφι».
Μόνο που στην προκειμένη περίπτωση, το χωράφι είναι το εργαστήριο και το ράφι η επιχειρησιακή αξιοποίηση της γνώσης.