Φίλτατοι, καλή σας ημέρα!
Έξι χρόνια για να επιστρέψουμε περίπου εκεί από όπου ξεκινήσαμε.
Τον Αύγουστο του 2020 η Ελλάδα υπέγραφε με την Αίγυπτο τη συμφωνία μερικής οριοθέτησης ΑΟΖ. Ήταν η ουσιαστικότερη ελληνική απάντηση στο τουρκολιβυκό μνημόνιο του 2019 και, ταυτόχρονα, ένα καλό πρώτο βήμα. Όχι το τελευταίο.
Η ίδια η συμφωνία προέβλεπε τη συνέχιση των διαπραγματεύσεων και ο Κυριάκος Μητσοτάκης δήλωνε τότε στη Βουλή ότι τα δύο μέρη δεσμεύονταν ρητά να συνεχίσουν. Μάλιστα, τόνιζε ότι η Αίγυπτος είχε μετακινηθεί από την αρχική θέση της για περιορισμό της συμφωνίας μεταξύ 26ου και 28ου μεσημβρινού και είχε δεχθεί η διαπραγμάτευση να συνεχιστεί με ευρύτερο αντικείμενο.
Το 2021 φάνηκε και πόσο σημαντικό ήταν αυτό. Αιγυπτιακό ενεργειακό οικόπεδο ανατολικά του 28ου μεσημβρινού εμφανίστηκε με όριο που συνέπιπτε με την τουρκική αντίληψη περί υφαλοκρηπίδας. Ο τότε υπουργός Εξωτερικών Νίκος Δένδιας πήγε στο Κάιρο. Η αιγυπτιακή πλευρά αναπροσάρμοσε τον χάρτη ώστε το οικόπεδο να μη συνεχίζεται πέραν του 28ου και το πρόβλημα αντιμετωπίστηκε.
Όχι όμως και η αιτία του: η οριοθέτηση παρέμενε ανολοκλήρωτη.
Και παρέμενε έτσι ακόμη το 2025. Τον Ιούλιο εκείνης της χρονιάς, η Αίγυπτος επέδωσε ρηματική διακοίνωση για τον ελληνικό Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό. Το ίδιο το ελληνικό ΥΠΕΞ εξήγησε ότι επρόκειτο για «αναμενόμενη αντίδραση» γειτονικού κράτους «με το οποίο εκκρεμεί οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών». Η εκκρεμότητα, λοιπόν, ήταν γνωστή. Κι όμως.
Στις 6 Αυγούστου 2025, πέντε χρόνια ακριβώς μετά την υπογραφή της συμφωνίας, ο Γιώργος Γεραπετρίτης υποδεχόταν στην Αθήνα τον Αιγύπτιο ομόλογό του Badr Abdelatty.
Ο Γιώργος Γεραπετρίτης χαρακτήριζε «υποδειγματική» τη συμφωνία του 2020, αναγνώριζε ότι η Ελλάδα είχε προχωρήσει μόνο σε μερική οριοθέτηση με την Αίγυπτο και μιλούσε για τις «εναπομείνασες οριοθετήσεις».
Ποια διαπραγμάτευση ανακοίνωνε, όμως, ότι θα ξεκινούσε; Όχι την ολοκλήρωση της οριοθέτησης με την Αίγυπτο. Τις τεχνικές συνομιλίες με τη Λιβύη.
Και δεν επρόκειτο για μια αποστροφή της στιγμής. Στις αρχές Σεπτεμβρίου, το ίδιο το ΥΠΕΞ δήλωνε ότι «προς το παρόν δεν διαφαίνεται» κάτι στις συζητήσεις για οριοθέτηση με την Αίγυπτο.
Η επιλογή εξελίχθηκε σε πολιτική προτεραιότητα. Τον περασμένο Ιούνιο, μετά τον δεύτερο γύρο των τεχνικών συνομιλιών Αθήνας-Τρίπολης, το ελληνικό ΥΠΕΞ ανακοίνωνε ότι «προτεραιότητα της Ελλάδας παραμένει η οριοθέτηση Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης με τη Λιβύη».
Τέσσερις μήνες αργότερα, η Βουλή των Αντιπροσώπων της ανατολικής Λιβύης ενέκρινε το τουρκολιβυκό μνημόνιο που επί χρόνια απέρριπτε.
Και τώρα ξαναγυρίζουμε στο Κάιρο.
Μόλις προχθές ο κ. Γεραπετρίτης έλεγε ότι η επέκταση της συμφωνίας με την Αίγυπτο θα συζητηθεί «εν ευθέτω χρόνω». Χθες, μετά τη νέα επικοινωνία του με τον κ. Abdelatty, οι δύο υπουργοί συμφώνησαν να συνεχίσουν τις διαβουλεύσεις με στόχο την επέκταση του γεωγραφικού πεδίου εφαρμογής της συμφωνίας του 2020.
Κάλλιο αργά παρά... ποτέ.
Ασφαλώς, η πλήρης οριοθέτηση με την Αίγυπτο ούτε ήταν, ούτε είναι εύκολη υπόθεση. Το Κάιρο έχει δικά του συμφέροντα και επιφυλάξεις και ουδείς μπορεί να γνωρίζει εάν μία συνολική συμφωνία ήταν εφικτή όλα αυτά τα χρόνια.
Το ερώτημα, όμως, παραμένει.
Αφού γνωρίζαμε ότι η οριοθέτηση του 2020 ήταν μερική, καθώς από το 2021 είχαμε δει στην πράξη τα προβλήματα που δημιουργούσε η εκκρεμότητα και αφού το 2025 η ίδια η Αίγυπτος μας υπενθύμισε ότι το ζήτημα παρέμενε ανοικτό, γιατί η ελληνική διπλωματική προτεραιότητα ήταν η οριοθέτηση με τη Λιβύη;
Το 2020, απέναντι στο τουρκολιβυκό, στραφήκαμε στην Αίγυπτο. Το 2025 στραφήκαμε στη Λιβύη και το 2026 την είχαμε πλέον ανακηρύξει σε προτεραιότητα. Το 2026 η Λιβύη κύρωσε το τουρκολιβυκό και εμείς ξαναστρεφόμαστε στην Αίγυπτο.
Έξι χρόνια αργότερα, κυνηγάμε ακόμη την ουρά μας.