Αντίστροφη μέτρηση για τα εκκαθαριστικά ΕΝΦΙΑ, τι πρέπει να ξέρετε

Τα εκκαθαριστικά του ΕΝΦΙΑ 2026 θα λάβουν εντός της εβδομάδας περισσότεροι από 7 εκατομμύρια ιδιοκτήτες ακινήτων, οι οποίοι καλούνται να πληρώσουν συνολικά 2,3 δισ. ευρώ, σε 12 δόσεις από το τέλος Μαρτίου έως και τον Φεβρουάριο του 2027.

Η συντριπτική πλειονότητα των υπόχρεων θα πληρώσει τον ίδιο λογαριασμό με πέρυσι, καθώς δεν υπήρξαν αλλαγές στις αντικειμενικές αξίες, στους συντελεστές αλλά και στην κλίμακα του ΕΝΦΙΑ.

Ιδιοκτήτες ακινήτων με χαμηλά εισοδήματα, πολύτεκνοι, ανάπηροι με ποσοστό αναπηρίας άνω του 80%, όσοι έχουν την κύρια κατοικία τους σε οικισμούς έως 1.500 κατοίκους, και όσοι έχουν ασφαλίσει τα ακίνητά τους για φυσικές καταστροφές, θα δουν σημαντικές εκπτώσεις στο λογαριασμό του φόρου οι οποίες ξεκινούν από 10% (για τα ασφαλισμένα ακίνητα) και φθάνουν το 100% (για τους πολύτεκνους).

Βαρύτερο θα είναι το εκκαθαριστικό για όσους απέκτησαν ακίνητα με αγορά, γονική παροχή, δωρεά ή κληρονομιά ή τακτοποίησαν αυθαίρετους χώρους το προηγούμενο έτος.

Ειδικότερα, ανάλογα με τις μεταβολές που δηλώθηκαν στο Ε9, την ασφάλιση των ακινήτων, το είδος και τα χαρακτηριστικά τους, την περιοχή όπου βρίσκονται, καθώς και την οικογενειακή, εισοδηματική και περιουσιακή κατάσταση των φορολογουμένων, το τελικό ποσό που προκύπτει για κάθε ιδιοκτήτη διαμορφώνεται ως εξής:

• Έκπτωση 10% θα έχουν οι φορολογούμενοι με ασφαλισμένες έναντι φυσικών καταστροφών για ολόκληρο το 2025 κατοικίες που η αντικειμενική τους αξία ξεπερνά τις 500.000 ευρώ.
• Έκπτωση 20% θα έχουν όσοι ασφάλισαν τη κατοικία τους αντικειμενικής αξίας έως 500.000 ευρώ για σεισμό, πυρκαγιά και πλημμύρα ολόκληρο το 2025. Σε περίπτωση που η διάρκεια ασφάλισης είναι μικρότερη των 12 μηνών η μείωση θα είναι χαμηλότερη και ανάλογη του χρονικού διαστήματος. Για ασφάλιση 6 μηνών η έκπτωση ανέρχεται σε 10% ενώ καμία μείωση δεν παρέχεται για κατοικίες με ασφάλιση έως 3 μήνες.
• Μειωμένος κατά 50% θα είναι ο φόρος για όσους έχουν την κύρια κατοικία τους σε οικισμούς έως 1.500 κατοίκους εξαιρουμένων των οικισμών που βρίσκονται στην Περιφέρεια Αττικής πλην της Περιφερειακής Ενότητας Νήσων. Για ορισμένες παραμεθόριες περιοχές, όπως η Δυτική Μακεδονία, ο Έβρος, δήμοι της Κεντρικής και Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης και της Ηπείρου το όριο πληθυσμού για την έκπτωση αυξάνεται σε 1.700 κατοίκους. Η μείωση παρέχεται για πλήρη κυριότητα, ψιλή κυριότητα και επικαρπία επί της κύριας κατοικίας και όχι για δευτερεύουσα ή εξοχική κατοικία, οικόπεδα και αγροτεμάχια εφόσον η συνολική αντικειμενική αξία του 100% της πλήρους κυριότητας της κατοικίας δεν ξεπερνά τις 400.000 ευρώ.

Το μέτρο καλύπτει 12.720 οικισμούς με συνολικό πληθυσμό 2.156.631 κατοίκους σε σύνολο 13.586 οικισμών που υπάρχουν στη χώρα μας. Μάλιστα πολλοί από αυτούς με ασφαλισμένες για σεισμό, πυρκαγιά και πλημμύρα κατοικίες θα έχουν και την έξτρα μείωση που φθάνει έως 20% με αποτέλεσμα η συνολική έκπτωση να ανεβαίνει στο 70%

• Μειωμένο λογαριασμό κατά 50% θα έχουν οι ιδιοκτήτες ακινήτων που πληρούν σωρευτικά τα εξής κριτήρια:
• Το συνολικό φορολογητέο οικογενειακό εισόδημα του τελευταίου φορολογικού έτους δεν υπερβαίνει τις 9.000 ευρώ, προσαυξημένο κατά 1.000 ευρώ για τον ή τη σύζυγο ή συμβιούντα και κάθε εξαρτώμενο μέλος.
• Το σύνολο της επιφάνειας των κτισμάτων στα οποία κατέχουν δικαιώματά της ο υπόχρεος δήλωσης φορολογίας εισοδήματος, ο ή η σύζυγος ή συμβιών και τα εξαρτώμενα τέκνα της οικογένειάς του, λαμβανομένων υπόψη του ποσοστού συνιδιοκτησίας και του είδους του δικαιώματος, δεν υπερβαίνει τα 150 τ.μ. και η συνολική αξία της ακίνητης περιουσίας δεν υπερβαίνει το ποσό των 85.000 ευρώ για τον άγαμο, των 150.000 ευρώ για τον έγγαμο και τον ή τη σύζυγό του ή συμβιούντα ή τη μονογονεϊκή οικογένεια με ένα εξαρτώμενο τέκνο και των 200.000 ευρώ για τον έγγαμο, τον ή την σύζυγό του ή συμβιούντα και τα εξαρτώμενα τέκνα τους ή τη μονογονεϊκή οικογένεια με δύο εξαρτώμενα τέκνα.
• Μηδενικό θα είναι το εκκαθαριστικό για τα νοικοκυριά με τρία εξαρτώμενα τέκνα και άνω καθώς και όσοι έχουν ποσοστό αναπηρίας άνω του 80% εφόσον:
• Το συνολικό φορολογητέο οικογενειακό εισόδημα του τελευταίου φορολογικού έτους δεν υπερβαίνει τις 12.000 ευρώ, προσαυξημένο κατά 1.000 ευρώ για τον ή τη σύζυγο ή συμβιούντα και κάθε εξαρτώμενο μέλος.
• Το σύνολο της επιφάνειας των κτισμάτων στα οποία κατέχουν δικαιώματα ο υπόχρεος δήλωσης φορολογίας εισοδήματος, ο ή η σύζυγος και τα εξαρτώμενα τέκνα της οικογένειάς του, λαμβανομένου υπόψη του ποσοστού.

Κερδισμένοι από τις προαναφερθείσες εκπτώσεις και απαλλαγές θα είναι 900.000 φορολογούμενοι.

• Πλήρη απαλλαγή από το φόρο θα έχουν και οι ιδιοκτήτες ακινήτων που βρίσκονται σε περιοχές πληγείσες από φυσικά φαινόμενα και καταστροφές, σε περιοχές υπό αναγκαστική απαλλοτρίωση, πολεοδομικά ανενεργές, μεταφερόμενους οικισμούς και κοινότητες καθώς και για δικαιώματα επί ιστορικά διατηρητέα μνημεία ή έργα τέχνης και διατηρητέα κτίσματα.
• Λιγότερο φόρο θα κληθούν να πληρώσουν οι φορολογούμενοι οι οποίοι μέσα στο 2025 πούλησαν ή μεταβίβασαν ακίνητα με γονική παροχή, δωρεά και κληρονομιά καθώς μειώθηκε η φορολογητέα αξία της περιουσίας τους.

Επιβαρύνσεις

Βαρύτερος θα είναι ο λογαριασμός για όσους το 2025:

• Απέκτησαν ακίνητα µε αγορά, γονική παροχή, δωρεά ή κληρονομιά.
• Κατέστησαν δικαιούχοι εμπράγματων δικαιωμάτων σε ακίνητα (πλήρη ή ψιλή κυριότητα, επικαρπία).
• Τακτοποίησαν αυθαίρετους χώρους. Ο ΕΝΦΙΑ θα υπολογιστεί στη μεγαλύτερη επιφάνεια των ακινήτων, όπως αυτή θα δηλωθεί από τους ιδιοκτήτες ακινήτων στο Ε9.
• Ακόμα μεγαλύτερες επιβαρύνσεις θα διαπιστώσουν όσοι απέκτησαν ακίνητο αξίας άνω των 400.000 ευρώ και κατέχουν αστική ακίνητη περιουσία (κτίσματα και εδαφικές εκτάσεις εντός σχεδίου πόλης ή οικισμού) συνολικής αντικειμενικής αξίας άνω των 300.000 ευρώ. Κι’ αυτό διότι µε βάση τη νομοθεσία, επιβάλλεται επιπλέον φόρος, µε τη μορφή προσαύξησης του κύριου φόρου, ξεχωριστά επί της αξίας κάθε ακινήτου, εφόσον αυτή είναι μεγαλύτερη των 400.000 ευρώ.
• «Παγωμένος» στα περυσινά επίπεδα θα είναι ο φόρος για όσους δεν αγόρασαν ή δεν μεταβίβασαν ακίνητα το 2025.

Η συνολική αξία

Αξίζει να σημειωθεί ότι η συνολική αξία της ακίνητης περιουσίας των Ελλήνων το 2025 ανήλθε στα 778 δισ. ευρώ, αυξημένη κατά 5,9 δισ. ευρώ σε σχέση με το 2024. Η μεγαλύτερη αξία καταγράφεται στην Αττική, με φορολογητέα περιουσία άνω των 410 δισ. ευρώ και ακολουθούν η Κεντρική Μακεδονία με 101,9 δισ. ευρώ και η Κρήτη με 42,1 δισ. ευρώ.