Σαρώνει η ελληνική ναυτιλία με τη ναυπήγηση 725 νέων πλοίων

Η ελληνική ναυτιλία επιβεβαιώνει τον ρόλο της ως η κορυφαία δύναμη στις παγκόσμιες θαλάσσιες μεταφορές, διατηρώντας παράλληλα πρωταγωνιστική θέση και στη συζήτηση για την απανθρακοποίηση του κλάδου.

Η νέα ετήσια έκθεση της Ένωσης Ελλήνων Εφοπλιστών σκιαγραφεί έναν στόλο με παγκόσμια εμβέλεια, ισχυρό αποτύπωμα στην οικονομία και αυξανόμενες επενδύσεις σε «πράσινες» τεχνολογίες, αλλά και σαφείς προειδοποιήσεις για τους κινδύνους από αποσπασματικές περιφερειακές πολιτικές.

Η Ελλάδα ελέγχει σήμερα το 19,1% του παγκόσμιου εμπορικού στόλου σε όρους χωρητικότητας (dwt), με τον ελληνόκτητο στόλο να αριθμεί περίπου 5.800 πλοία και να ξεπερνά τα 458 εκατ. dwt. Πρόκειται για μία κυριαρχία που διατηρείται επί δεκαετίες και αποτυπώνεται ιδιαίτερα στους στρατηγικούς τομείς των δεξαμενόπλοιων και των πλοίων μεταφοράς LNG, όπου η Ελλάδα κατέχει ηγετικά μερίδια διεθνώς.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης, οι Έλληνες εφοπλιστές ελέγχουν το 26% του παγκόσμιου στόλου δεξαμενόπλοιων πετρελαίου, το 23% των LNG carriers και το 22% των bulk carriers. Την ίδια στιγμή, ο ελληνόκτητος στόλος πραγματοποιεί περισσότερες από 175.000 προσεγγίσεις σε λιμάνια 171 χωρών, επιβεβαιώνοντας τον ρόλο του ως του μεγαλύτερου «cross-trader» στον κόσμο, καθώς πάνω από το 98% της χωρητικότητάς του εξυπηρετεί το εμπόριο τρίτων χωρών.

Η έκθεση δίνει ιδιαίτερη έμφαση και στη στρατηγική σημασία της ελληνικής ναυτιλίας για την Ευρώπη. Οι ελληνικές εταιρείες ελέγχουν το 61% της συνολικής χωρητικότητας του στόλου που βρίσκεται υπό ευρωπαϊκό έλεγχο, ενώ σε ορισμένες κατηγορίες πλοίων, όπως τα δεξαμενόπλοια και τα LNG carriers, τα ποσοστά φτάνουν στο 84% και 81% αντίστοιχα».

Παράλληλα, η ελληνική ναυτιλία επιχειρεί να τοποθετηθεί στην πρώτη γραμμή της ενεργειακής μετάβασης. Η ΕΕΕ υποστηρίζει ότι ο ελληνικός στόλος διαθέτει ήδη έναν από τους νεότερους στόλους διεθνώς και τον μεγαλύτερο αριθμό πλοίων με δυνατότητα χρήσης εναλλακτικών καυσίμων.

Οι επενδύσεις σε νέα πλοία καταγράφουν νέα άνοδο. Σήμερα βρίσκονται υπό ναυπήγηση 725 πλοία ελληνικών συμφερόντων, συνολικής χωρητικότητας 70 εκατ. dwt και αξίας 60 δισ. δολαρίων. Σε σύγκριση με το 2021, οι ελληνικές παραγγελίες είναι επταπλάσιες σε αριθμό πλοίων.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις τεχνολογίες εξοικονόμησης ενέργειας και στον περιβαλλοντικό εξοπλισμό. Η έκθεση αναφέρει ότι ο ελληνικός στόλος βρίσκεται πάνω από τον παγκόσμιο μέσο όρο σε όλες τις βασικές κατηγορίες «πράσινου» εξοπλισμού και διαθέτει τον μεγαλύτερο στόλο με τεχνολογίες εξοικονόμησης ενέργειας και SOx scrubbers.

Μάλιστα, ενώ στις αρχές του 2024 μόλις ένα στα τρία ελληνικά πλοία διέθετε τουλάχιστον μία τεχνολογία εξοικονόμησης ενέργειας, σήμερα το ποσοστό ξεπερνά το 50%.

Ωστόσο, η Ένωση Ελλήνων Εφοπλιστών υπογραμμίζει ότι η πορεία προς την απανθρακοποίηση δεν μπορεί να στηριχθεί σε «μονομερείς» ή αποσπασματικές ρυθμίσεις. Στην έκθεση προβάλλεται η ανάγκη για μια «ρεαλιστική και παγκόσμια λύση» υπό τον IMO, με έμφαση στη διαθεσιμότητα ασφαλών και οικονομικά προσιτών καυσίμων χαμηλών ή μηδενικών εκπομπών άνθρακα.

Η ελληνική ναυτιλιακή κοινότητα ζητεί:

• εφικτούς παγκόσμιους στόχους,
• ίσους όρους ανταγωνισμού,
• ενεργό συμμετοχή όλων των εμπλεκόμενων μερών,
• αξιοποίηση της τεχνογνωσίας του κλάδου,
• και απόλυτη προτεραιότητα στην ασφάλεια πλοίων και ναυτικών.

Παράλληλα, εκφράζονται σαφείς ενστάσεις απέναντι σε ευρωπαϊκά μέτρα όπως το EU ETS και το FuelEU Maritime, τα οποία – σύμφωνα με την έκθεση – επιβαρύνουν δυσανάλογα τη ναυτιλία χωρίς να προσφέρουν ουσιαστικό περιβαλλοντικό όφελος, ενώ υπονομεύουν την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας.

Το βασικό μήνυμα της έκθεσης είναι ότι η ναυτιλία βρίσκεται σε ένα κρίσιμο ενεργειακό σταυροδρόμι: η πράσινη μετάβαση θεωρείται αναγκαία, αλλά για να είναι βιώσιμη πρέπει να βασιστεί σε ρεαλιστικούς στόχους, τεχνολογική ωριμότητα και παγκόσμιο συντονισμό.

* Δείτε τη μελέτη στη στήλη Συνοδευτικό Υλικό.