Αλλαγές στις δηλώσεις φόρου μεταβίβασης για τα εκτός σχεδίου ακίνητα

Ένα ακόμα ψηφιακό βήμα στις μεταβιβάσεις ακινήτων σχεδιάζει η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ), προχωρώντας στην επέκταση της ηλεκτρονικής υποβολής των δηλώσεων φόρου μεταβίβασης, γονικών παροχών, δωρεών και κληρονομιών και στις περιοχές που βρίσκονται εκτός αντικειμενικού συστήματος προσδιορισμού αξιών των ακινήτων.

Με στόχο την περαιτέρω απλοποίηση των διαδικασιών και τη διευκόλυνση των ιδιοκτητών ακινήτων, η υποβολή των δηλώσεων μέσω της πλατφόρμας myPROPERTY για μεταβιβάσεις ακινήτων σε περιοχές που ακόμη δεν υπάρχουν αντικειμενικές αξίες αναμένεται να ενεργοποιηθεί εντός του 2027.

Σήμερα όλες οι διαδικασίες γίνονται στις Εφορίες, καθώς για ακίνητα εκτός αντικειμενικών αξιών απαιτούνται χειρόγραφες δηλώσεις, φυσική παρουσία και πολύμηνες καθυστερήσεις μέχρι την ολοκλήρωση των υποθέσεων.

Με τη νέα δυνατότητα, οι δηλώσεις θα μπορούν να υποβάλλονται ψηφιακά, ανεξάρτητα από το αν το ακίνητο βρίσκεται σε περιοχή με αντικειμενικές αξίες ή όχι, περιορίζοντας σημαντικά τη γραφειοκρατία και επιταχύνοντας τις μεταβιβάσεις ακινήτων, τις γονικές παροχές και τις αποδοχές κληρονομιάς.

Ειδικότερα ο σχεδιασμός της ΑΑΔΕ προβλέπει:

• Την ψηφιακή υποβολή δηλώσεων φόρων μεταβίβασης ακινήτου, κληρονομιάς, δωρεάς ή γονικής παροχής για ακίνητα που βρίσκονται σε περιοχές στις οποίες δεν εφαρμόζεται το σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού αξίας ακινήτων.
• Την αυτοματοποίηση της διαδικασίας έκδοσης και κοινοποίησης των πράξεων προσδιορισμού φόρου στις φορολογίες μεταβίβασης κεφαλαίου για όσες δηλώσεις δεν εκκαθαρίζονται αυτόματα από την εφαρμογή myPROPERTY.

Οι νέες ψηφιακές εφαρμογές αναμένεται να διευκολύνουν χιλιάδες φορολογούμενους καθώς σήμερα, εκτός αντικειμενικού συστήματος προσδιορισμού της αξίας των ακινήτων βρίσκονται πάνω από 2.100 περιοχές σε όλη τη χώρα με το υπουργείο Οικονομικών να σχεδιάζει τη σταδιακή ένταξη των περιοχών στο σύστημα των αντικειμενικών αξιών.

Η αναπροσαρμογή

Η επέκταση των ψηφιακών διαδικασιών στις μεταβιβάσεις ακινήτων θεωρείται επιβεβλημένη, καθώς η αγορά διάγει μια περίοδο έντονης κινητικότητας, με κατακόρυφη αύξηση των αγοραπωλησιών, γονικών παροχών και δωρεών, η οποία δεν είναι καθόλου άσχετη με την επικείμενη αναπροσαρμογή των αντικειμενικών αξιών των ακινήτων, η οποία αναμένεται να φέρει μεγάλες αυξήσεις, ειδικά σε περιοχές όπου οι αποκλίσεις μεταξύ αγοραίων (πραγματικών δηλαδή) και αντικειμενικών αξιών είναι μεγάλες.

Αξίζει να σημειωθεί ότι σήμερα, στις περιοχές εκτός αντικειμενικού συστήματος, ο υπολογισμός της φορολογητέα αξίας γίνεται μέσω εκτιμήσεων από τις Δ.Ο.Υ., διαδικασία που συχνά οδηγεί σε καθυστερήσεις μηνών.

Το νέο ψηφιακό μοντέλο αναμένεται να διευκολύνει ιδιαίτερα κατοίκους νησιωτικών και απομακρυσμένων περιοχών, όπου μεγάλο μέρος των ακινήτων παραμένει εκτός αντικειμενικού προσδιορισμού.

Οι διασταυρώσεις

Η πλήρης ψηφιοποίηση των διαδικασιών ακινήτων δεν θα περιορίσει μόνο τα λάθη που γίνονται αλλά θα διευκολύνει τα μέγιστα τους ελέγχους και τις διασταυρώσεις στοιχείων στις μεταβιβάσεις ακινήτων. Ήδη η ηλεκτρονική υποβολή δηλώσεων για ακίνητα εντός αντικειμενικού συστήματος έχει μειώσει δραστικά τους χρόνους ολοκλήρωσης των υποθέσεων, με τις περισσότερες πράξεις να ολοκληρώνονται πλέον χωρίς επίσκεψη στα Κέντρα Φορολογίας Κεφαλαίου (ΚΕΦΟΚ) ή στις Εφορίες.

Αύξηση εσόδων 11%

Όπως προκύπτει από τα στοιχεία της ΑΑΔΕ, το πρώτο δίμηνο του έτους, οι αυξημένες μεταβιβάσεις ακινήτων ενίσχυσαν κατά 11% τις εισπράξεις σε σχέση με πέρυσι. Ειδικά τον Φεβρουάριο η άνοδος ξεπέρασε το 30%.

Ο συνολικός φόρος μεταβίβασης ακινήτων που εισπράχθηκε από μεταβιβάσεις κτιρίων και οικοπέδων το πρώτο δίμηνο του 2026 ανήλθε σε 96,52 εκατ. ευρώ από 86,89 εκατ. ευρώ το 2025, παρουσιάζοντας αύξηση 11,1%.

Ο φόρος μεταβίβασης επί των οικοδομών που βεβαιώθηκε το πρώτο δίμηνο του έτους ανήλθε σε 81,25 εκατ. ευρώ έναντι 72,87 εκατ. ευρώ το πρώτο δίμηνο του 2025 καταγράφοντας αύξηση κατά 11,5%. Το ίδιο διάστημα, οι φόροι και τα τέλη επί δωρεών, γονικών και λοιπών παροχών που βεβαιώθηκαν ανήλθαν σε 38,36 εκατ. ευρώ, από 38,38 εκατ. ευρώ το πρώτο δίμηνο του 2025.