Χειρόφρενο τραβούν σήμερα τα μέσα μαζικής μεταφοράς στην Αθήνα, καθώς οι εργαζόμενοι στις συγκοινωνίες αλλά και στον ΟΣΕ πραγματοποιούν 24ωρη απεργία αντιδρώντας στα κυβερνητικά σχέδια για τις εργασιακές τους σχέσεις αλλά και την οργανωτική δομή των δύο κλάδων.

Το σχέδιο της κυβέρνησης για τον ΟΑΣΑ θα ανακοινωθεί πριν από τα Χριστούγεννα και στις σημαντικότερες αλλαγές που θα φέρει περιλαμβάνονται σημαντικές αυξήσεις στην τιμή των εισιτηρίων, μετατάξεις πλεονάζοντος προσωπικού αλλά και νέες, επιπλέον, περικοπές στις αμοιβές των εργαζομένων.

Σε ιδιώτες ο έλεγχος των εισιτηρίων

Οι αποφάσεις για την τιμή των εισιτηρίων στις συγκοινωνίες της Αθήνας θα καθοριστούν με βάση αναλογιστική μελέτη την οποία διεξάγει ο ΟΑΣΑ, πάντως το 1,30 ευρώ θεωρείται η βάση για το ενιαίο εισιτήριο, με δεδομένη και τη μείωση της κρατικής επιδότηση της τιμής του ίσως και κάτω από το 50% έναντι του 75% όπου διαμορφώνεται σήμερα.

Αξίζει επίσης να τονιστεί ότι η τελική τιμή των εισιτηρίων θα εξαρτηθεί και από τα αποτελέσματα που θα έχει η προσπάθεια για τον έλεγχο της λαθρεπιβίβασης, η οποία, κατά μέσο όρο, υπολογίζεται περίπου σε ποσοστό 25%, ενώ για παράδειγμα στα λεωφορεία ξεπερνά ακόμη και το 40%, αφού το σύστημα ελέγχου έχει αποδειχτεί στην πράξη ανεπαρκέστατο. Μάλιστα, το αρμόδιο υπουργείο έχει αποφασίσει την εκχώρηση της αρμοδιότητας του ελέγχου των εισιτηρίων σε ιδιώτες.

Σύμφωνα με υπολογισμούς, η λαθραία επιβίβαση έχει αποτέλεσμα διαφυγόντα έσοδα 44 εκατομμυρίων ευρώ, αφού ένας στους τέσσερις επιβάτες υπολογίζεται ότι ακυρώνει εισιτήριο. Κατά κύριο λόγο οι απώλειες αυτές προέρχονται από τους επιβάτες που δεν ακυρώνουν εισιτήριο, όπως και ένα σημαντικό ποσό περίπου 12 εκατομμύριων ευρώ αφορά στη χρήση πλαστών εισιτηρίων, που αποτελούν σοβαρή «πληγή» για τις αστικές συγκοινωνίες.

Πάντως, θα πρέπει να αναφέρουμε στο σημείο αυτό ότι μια μεγάλη αύξηση στην τιμή των εισιτηρίων δεν είναι βέβαιο ότι θα οδηγήσει σε αύξηση των εσόδων, αφού είναι πολύ πιθανό, λόγω της οικονομικής κρίσης, να μειωθεί περαιτέρω η χρήση.

Μειώνονται οι πωλήσεις 

Επίσης, να σημειώσουμε ότι από τα στοιχεία που αφορούν στο οκτάμηνο του έτους καταγράφεται μείωση των εσόδων των φορέων αστικών συγκοινωνιών από πωλήσεις.
Ειδικότερα, μείωση εσόδων από πωλήσεις υπηρεσιών της τάξης του 21,48% καταγράφει ο ΗΣΑΠ, με τις πωλήσεις του να διαμορφώνονται στα 28,8 εκατομμύρια ευρώ στο οκτάμηνο έναντι 36,7 εκατομμυρίων ευρώ το αντίστοιχο διάστημα του 2009.

Πτώση 11,49% καταγράφεται και στις πωλήσεις του ΗΛΠΑΠ, ενώ μειωμένες σε ποσοστό 6,17% ήταν στο οκτάμηνο του 2010 οι πωλήσεις της ΕΘΕΛ. 

Τρία δισ. το χρέος - 700 εκατομμύρια τον χρόνο το έλλειμμα

Ο όμιλος ΟΑΣΑ εμφανίζει σήμερα χρέος που ξεπερνά τα 3 δισ. ευρώ, ενώ το ετήσιο έλλειμμα των αστικών συγκοινωνιών ανέρχεται σε 700 εκατομμύρια και ο στόχος προβλέπει τον μηδενισμό του μέσα στο 2011.

Το χρέος στο μεγαλύτερο μέρος του αποτελεί οφειλή του Δημοσίου. Σε κάθε περίπτωση, πάντως, η εξυπηρέτηση του τόσο υψηλού χρέους είναι πολύ δύσκολη, καθώς μόνο το 2009 ο ΟΑΣΑ χρειάστηκε να πληρώσει τόκους ύψους 117 εκατομμυρίων ευρώ, ενώ το σύνολο των τόκων που θα καταβληθεί ως τη λήξη των δανείων ξεπερνά το 1 δισ. ευρώ.

Μετατάξεις

Πέρα από τις οργανωτικές αλλαγές που αφορούν στις εταιρίες, αλλαγές -και μάλιστα επώδυνες- θα υπάρξουν και για τους εργαζομένους, αφού υπολογίζεται ότι περίπου 1.000 άτομα από το υφιστάμενο προσωπικό θα απομακρυνθούν από τις συγκοινωνίες με μετατάξεις οι οποίες θα γίνουν προκειμένου να μειωθεί ο συνολικός αριθμός των εργαζομένων, που σήμερα φτάνει τα 11.500 άτομα και σε ποσοστό περίπου 80% είναι παραγωγικό δυναμικό, δηλαδή εργάζονται σε θέσεις οδηγών ή τεχνικών. Το προσωπικό που θα μεταταχθεί αναμένεται ότι θα είναι κυρίως διοικητικό, το οποίο δεν θα έχει αντικείμενο εργασίας στη νέα δομή που θα δημιουργηθεί με τη συγχώνευση των συγκοινωνιακών φορέων.