Νέο εθνικό πλαίσιο για την προστασία γεωγραφικής ένδειξης

Η Ελλάδα στήνει από την αρχή ένα εθνικό πλαίσιο προστασίας γεωγραφικών ενδείξεων για χειροτεχνικά και βιομηχανικά προϊόντα, ευθυγραμμίζοντας τη διαδικασία με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2023/2411.

Στην πράξη, το νέο σύστημα επιχειρεί να μεταφέρει τη λογική των «ΠΟΠ/ΠΓΕ» των τροφίμων στα μη αγροτικά προϊόντα. Με βάση το νομοσχέδιο του υπουργείου Ανάπτυξης που βρίσκεται σε διαβούλευση κεντρικό ρόλο στο εθνικό «μοντέλο» αποκτούν τρεις παίκτες.

Ο Οργανισμός Βιομηχανικής Ιδιοκτησίας (ΟΒΙ) αναλαμβάνει την εθνική φάση της καταχώρισης δέχεται και εξετάζει τις αιτήσεις, χειρίζεται τροποποιήσεις προδιαγραφών ή αιτήματα ακύρωσης στο εθνικό σκέλος και οργανώνει τη διαδικασία ενστάσεων.

Για τους ελέγχους συμμόρφωσης δηλαδή αν το προϊόν που κυκλοφορεί ανταποκρίνεται στις προδιαγραφές του φακέλου ορίζεται ως βασικός φορέας η ΕΒΕΤΑΜ Α.Ε., με δυνατότητα να προστεθούν και άλλοι φορείς πιστοποίησης όπου προβλέπεται.

Και πάνω από όλα, η γενική διεύθυνση βιομηχανικής πολιτικής και μεταρρυθμίσεων της Γενικής Γραμματείας Βιομηχανίας λειτουργεί ως «κεντρική αρχή» συντονίζει, παρακολουθεί, εισηγείται μέτρα και υποστηρίζει ομάδες παραγωγών, συνεργαζόμενη και με πολιτιστικούς και τοπικούς φορείς για την ανάδειξη της τοπικής διάστασης των προϊόντων.

Η διαδικασία εκκινεί από τους ίδιους τους παραγωγούς. Ο κανόνας είναι η αίτηση να κατατίθεται από ομάδα παραγωγών, με εξαίρεση την περίπτωση μεμονωμένου παραγωγού όταν πληρούνται ειδικές προϋποθέσεις. Η υποβολή γίνεται ηλεκτρονικά μέσω του GIportal (του ευρωπαϊκού ψηφιακού συστήματος), με έναν φάκελο που περιλαμβάνει τις προδιαγραφές προϊόντος, το ενιαίο έγγραφο και τα απαιτούμενα συνοδευτικά, μαζί με την απόδειξη πληρωμής του σχετικού τέλους.

Ο ΟΒΙ ελέγχει αν ο φάκελος είναι πλήρης, αν η ονομασία μπορεί πράγματι να προστατευθεί ως γεωγραφική ένδειξη και αν έχουν καταβληθεί τα τέλη.

Μετά την ολοκλήρωση της εθνικής φάσης, ο ΟΒΙ εκδίδει απόφαση: αν είναι θετική, διαβιβάζει την αίτηση στο γραφείο διανοητικής ιδιοκτησίας της Ε.Ε. (EUIPO) μέσω του GIportal και η υπόθεση περνά στην ενωσιακή φάση, όπου το EUIPO εξετάζει τεχνικά την αίτηση, ζητά τυχόν συμπληρώσεις και, εφόσον όλα είναι εντάξει, δημοσιεύει για ενωσιακή ένσταση και τελικά για καταχώριση στο ενωσιακό μητρώο.