Σχεδόν το σύνολο των αναγκών της σε προσωπικό καλύπτει κάθε χρόνο η Costa Navarino, σε μια περίοδο κατά την οποία η έλλειψη εργαζομένων εξακολουθεί να είναι μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις του ελληνικού ξενοδοχειακού κλάδου.
Με το ανθρώπινο δυναμικό του τουριστικού προορισμού στη Μεσσηνία να φτάνει τους 2.700 εργαζομένους κατά την περίοδο αιχμής, συμπεριλαμβανομένων εργαζομένων συνεργαζόμενων επιχειρήσεων, η Costa Navarino εμφανίζεται να διαφοροποιείται από τη γενικότερη εικόνα της αγοράς, καθώς, σύμφωνα με τη διοίκηση, δεν αντιμετωπίζει σημαντικές δυσκολίες στην προσέλκυση και κάλυψη των αναγκών της σε προσωπικό.
Το βάρος μετατοπίζεται κατά κύριο λόγο στην εξεύρεση στελεχών με εξειδικευμένες γνώσεις, καθώς και στη διατήρηση του προσωπικού από τη μία τουριστική περίοδο στην επόμενη. Στην κατεύθυνση αυτή, η Costa Navarino έχει αναπτύξει υποδομές στέγασης εργαζομένων, ενώ εφαρμόζει προγράμματα εκπαίδευσης και πρόσθετων παροχών.
«Δυσκολία εξεύρεσης δυναμικού δεν παρατηρείται στα ξενοδοχεία μας. Λαμβάνουμε μεγάλο όγκο βιογραφικών και έχουμε διατηρήσει καλό όνομα στην αγορά το οποίο μας διευκολύνει να προσελκύσουμε νέους συνεργάτες», επισημαίνει η Έλενα Γκίκα, διευθύντρια Ανθρώπινου Δυναμικού της Costa Navarino.
Όπως αναφέρει, η επιχείρηση καλύπτει σχεδόν το 100% των θέσεων εργασίας κάθε χρόνο, παρά τις πιέσεις που αντιμετωπίζει συνολικά η τουριστική αγορά εργασίας. «Χρειαζόμαστε και αναζητούμε νέα στελέχη με περισσότερη τεχνογνωσία και εξειδίκευση, που θα καλύψουν τις ολοένα αυξανόμενες ανάγκες του κλάδου», τονίζει.
Επενδύσεις για το προσωπικό
Η στελέχωση ενός τουριστικού συγκροτήματος τέτοιου μεγέθους συνδέεται και με την εξασφάλιση διαμονής για εργαζομένους που προέρχονται από άλλες περιοχές.
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, η Costa Navarino παρέχει στέγαση σε 1.471 εργαζομένους, εκ των οποίων 955 διαμένουν σε ειδικά διαμορφωμένα κτίρια προσωπικού και 516 σε κατοικίες που μισθώνει στην ευρύτερη περιοχή. Μάλιστα, το 2023 ολοκληρώθηκε στο Navarino Bay νέα υποδομή φιλοξενίας δυναμικότητας 360 ατόμων.
Οι υποδομές στέγασης εντάσσονται σε ένα ευρύτερο πρόγραμμα επενδύσεων για το ανθρώπινο δυναμικό, το συνολικό ύψος του οποίου υπερβαίνει τα 20 εκατ. ευρώ. Το ποσό αφορά το σύνολο των σχετικών επενδύσεων και όχι αποκλειστικά τους χώρους διαμονής των εργαζομένων.
Πέρα από τη στέγαση, η επιχείρηση καλύπτει κοινόχρηστες δαπάνες, παρέχει ιδιωτική ασφάλιση και διαθέτει υπηρεσίες ψυχολογικής υποστήριξης. Κατά τους καλοκαιρινούς μήνες λειτουργεί επίσης παιδικός σταθμός για τα παιδιά των εργαζομένων.
Σύμφωνα με την Έλενα Γκίκα, οι αμοιβές στην Costa Navarino κινούνται πάνω από τον μέσο όρο της αγοράς, με το μέσο μισθολογικό κόστος να διαμορφώνεται σε περίπου 2.800 ευρώ ανά εργαζόμενο. Πρόκειται για το κόστος απασχόλησης που επιβαρύνει την επιχείρηση και όχι για τις αποδοχές που λαμβάνει ο εργαζόμενος.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα ποσοστά διακράτησης προσωπικού, τα οποία, σύμφωνα με τη διοίκηση, φτάνουν το 75% για τους εποχικούς εργαζομένους, οι οποίοι απασχολούνται για περίπου δέκα μήνες τον χρόνο, έναντι μέσου όρου 40% στην αγορά, και το 95% για το μόνιμο προσωπικό.
Η μέση διάρκεια συνεργασίας διαμορφώνεται στα πέντε χρόνια, ενώ υπάρχουν εργαζόμενοι που απασχολούνται στον προορισμό από το 2010. Περίπου το 90% του προσωπικού είναι Έλληνες, με τους εργαζομένους άλλων εθνικοτήτων να υπολογίζονται σε περίπου 300. Ο μέσος όρος ηλικίας των εργαζομένων κυμαίνεται μεταξύ 35 και 40 ετών.
Η ανάγκη για εξειδικευμένα στελέχη
Για την κάλυψη των αναγκών σε εξειδικευμένο προσωπικό, στην Costa Navarino πραγματοποιούνται περισσότερες από 85.000 ώρες εκπαίδευσης ετησίως, ενώ πάνω από το 70% των θέσεων διοίκησης καλύπτεται εσωτερικά, σύμφωνα με τα στοιχεία της εταιρείας.
Παράλληλα, η επιχείρηση συνεργάζεται με ελληνικές και διεθνείς τουριστικές σχολές, ενώ περισσότεροι από 90 εργαζόμενοι σε διοικητικές θέσεις συμμετέχουν σε εξατομικευμένα προγράμματα επαγγελματικής ανάπτυξης.
Στο πεδίο της συμπερίληψης, σύμφωνα με τη διοίκηση, το 2026 απασχολήθηκαν 12 άτομα με αναπηρία ή στο φάσμα του αυτισμού, ενώ στο ανθρώπινο δυναμικό εντάχθηκαν και πέντε κωφοί εργαζόμενοι.
Η σπατάλη τροφίμων
Πέρα από τη στελέχωση και την εκπαίδευση του προσωπικού, η λειτουργία ενός μεγάλου τουριστικού συγκροτήματος απαιτεί αποτελεσματική διαχείριση των προμηθειών και της εστίασης, με τον περιορισμό της σπατάλης τροφίμων να αποτελεί μία ακόμη παράμετρο του λειτουργικού κόστους.
Σε αυτό το πεδίο, η Costa Navarino συνεργάζεται με το WWF Ελλάς και το Ίδρυμα Καπετάν Βασίλη και Κάρμεν Κωνσταντακόπουλου, παρουσιάζοντας πρόσφατα στην Καλαμάτα τον «Οδηγό Μείωσης Σπατάλης Τροφίμων», ο οποίος συγκεντρώνει πρακτικές που εφαρμόζονται στις κουζίνες του προορισμού.
Η πρωτοβουλία αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον με δεδομένες τις επιδόσεις της Ελλάδας στον συγκεκριμένο τομέα. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, η χώρα συγκαταλέγεται στις τρεις υψηλότερες θέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης ως προς τα απορρίμματα τροφίμων ανά κάτοικο, με τις συνολικές ποσότητες να φτάνουν περίπου τα 2,16 εκατ. τόνους. Από αυτές, σχεδόν 260.000 τόνοι προέρχονται από τις επιχειρήσεις εστίασης.
Στην εκδήλωση της Καλαμάτας, το WWF Ελλάς, με τη συμμετοχή του Κωνσταντίνου Τσουκαλά, παρουσίασε ευρήματα από το πρόγραμμα WWF Hotel Kitchen, σύμφωνα με τα οποία περίπου το 50% της σπατάλης στα ξενοδοχεία καταγράφεται κατά την προετοιμασία των γευμάτων, το 30% στα πιάτα των πελατών και το 18% στους μπουφέδες.
Το κόστος της σπατάλης, σύμφωνα με τα στοιχεία του προγράμματος, κυμαίνεται από 0,30 έως 1,10 ευρώ ανά κουβέρ. Σύμφωνα με το WWF, οι παρεμβάσεις που εφαρμόστηκαν στο πλαίσιο του προγράμματος οδήγησαν σε μείωση της σπατάλης τροφίμων κατά 10% έως 25% μέσα σε 12 εβδομάδες.
Στην Costa Navarino, η προσπάθεια περιορισμού της σπατάλης τροφίμων περιλαμβάνει συστήματα καταγραφής οργανικών απορριμμάτων, ενώ έχει ξεκινήσει πιλοτική χρήση τεχνητής νοημοσύνης σε ένα από τα εστιατόρια προσωπικού, με στόχο την καλύτερη παρακολούθηση των ποσοτήτων που απορρίπτονται.
«Η αντιμετώπιση της σπατάλης τροφίμων απαιτεί μια συστημική προσέγγιση, όπου όλοι οφείλουν να συμμετέχουν ενεργά», επεσήμανε σχετικά ο Βασίλης Καρακούσης, διευθυντής Βιώσιμης Ανάπτυξης της Costa Navarino, αναφερόμενος στις παρεμβάσεις που πραγματοποιούνται στον προορισμό.
Οι πρακτικές περιλαμβάνουν καλύτερο προγραμματισμό της παραγωγής βάσει κρατήσεων, προσαρμογή των μερίδων και αξιοποίηση πρώτων υλών που διαφορετικά θα μπορούσαν να απορριφθούν. Ενδεικτικά, πλεονάζοντα φρούτα χρησιμοποιούνται για την παρασκευή χυμών και μαρμελάδων, ενώ υλικά που περισσεύουν από την προετοιμασία γευμάτων αξιοποιούνται σε ζωμούς και σάλτσες.
Στο Navarino Dunes ξεκίνησε επίσης πιλοτικά το 2026 η πρωτοβουλία Bar Lab, η οποία αξιοποιεί πλεονάζοντα φρούτα, λαχανικά και άλλα υλικά για την παρασκευή σιροπιών, γαρνιρισμάτων και συστατικών για κοκτέιλ.
Ανακύκλωση και βιοποικιλότητα
Σε ό,τι αφορά τη διαχείριση αποβλήτων, η Costa Navarino έχει θέσει στόχο την ανακύκλωση του 70% των παραγόμενων απορριμμάτων έως το 2030. Σύμφωνα με τα στοιχεία της εταιρείας, το 2025 το ποσοστό ξεπέρασε το 40% στο Navarino Bay και το 45% στο Navarino Dunes, ενώ εφαρμόζεται διαχωρισμός σε 20 διαφορετικά ρεύματα αποβλήτων.
Παράλληλα, το 2025 ξεκίνησε πρόγραμμα παρακολούθησης της βιοποικιλότητας στις περιοχές Navarino Dunes, Navarino Bay και Navarino Hills, με την πρώτη καταγραφή να εντοπίζει 114 είδη πτηνών, οκτώ είδη θηλαστικών, 23 είδη ερπετών και αμφιβίων και 263 είδη φυτών.
Στην ίδια κατεύθυνση, συνεχίζεται η συνεργασία με τον ΑΡΧΕΛΩΝ για την προστασία της θαλάσσιας χελώνας Caretta Caretta. Το 2025 καταγράφηκαν 82 φωλιές και 2.572 νεοσσοί που εκκολάφθηκαν στην παραλία του Navarino Dunes.