Στόχοι και μηνύματα της βαλκανικής περιοδείας Μητσοτάκη

Η επίσκεψη στη Σόφια αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα σε μια περίοδο αυξημένων γεωπολιτικών προκλήσεων για την Ευρώπη και τη νοτιοανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ. Η συνάντηση με τον νέο πρωθυπουργό της Βουλγαρίας, Ρούμεν Ράντεφ, σηματοδοτεί τη βούληση των δύο χωρών να διατηρήσουν στενό συντονισμό σε ζητήματα ασφάλειας, ενέργειας και περιφερειακής συνεργασίας.

Ελλάδα και Βουλγαρία, ως γειτονικές χώρες, εταίροι στην Ευρωπαϊκή Ένωση και σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ, σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, έχουν αναπτύξει τα τελευταία χρόνια μια ιδιαίτερα στενή συνεργασία, με αιχμή έργα στρατηγικής σημασίας που ενισχύουν τη διασυνδεσιμότητα της ευρύτερης περιοχής. Στο επίκεντρο βρίσκεται ο Κάθετος Διάδρομος φυσικού αερίου και LNG, ο οποίος αναβαθμίζει τον ρόλο των δύο χωρών ως ενεργειακών πυλών για την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη και συμβάλλει στη διαφοροποίηση των πηγών και οδεύσεων ενέργειας.

Παράλληλα, η συνεργασία στον τομέα της ασφάλειας αποκτά ολοένα και μεγαλύτερη σημασία. Η πρόσφατη ελληνική συνδρομή στην ενίσχυση της αεράμυνας της Βουλγαρίας, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, αναδεικνύει το βάθος της στρατηγικής σχέσης των δύο χωρών και τον αυξανόμενο ρόλο της Ελλάδας στη θωράκιση της περιφερειακής ασφάλειας.

Ιδιαίτερο συμβολισμό

Στο Μαυροβούνιο ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα συμμετάσχει στις επαφές μεταξύ ηγετών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των χωρών των Δυτικών Βαλκανίων, ενόψει της Συνόδου Κορυφής ΕΕ–Δυτικών Βαλκανίων. Η ελληνική παρουσία αποκτά ιδιαίτερο συμβολισμό, καθώς η Αθήνα επιδιώκει να διατηρήσει ζωντανή την ευρωπαϊκή προοπτική της περιοχής σε μια περίοδο κατά την οποία η διεύρυνση επανέρχεται στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής στρατηγικής συζήτησης.

Η ελληνική θέση παραμένει σταθερή: το μέλλον των Δυτικών Βαλκανίων βρίσκεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ωστόσο, η ένταξη δεν αντιμετωπίζεται ως μια αυτόματη πολιτική διαδικασία, αλλά ως μια πορεία που προϋποθέτει συγκεκριμένες μεταρρυθμίσεις, προσήλωση στο κράτος δικαίου, σεβασμό του Διεθνούς Δικαίου, προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων και τήρηση των σχέσεων καλής γειτονίας.

Η Αθήνα θεωρεί ότι η ευρωπαϊκή ενσωμάτωση των Δυτικών Βαλκανίων αποτελεί στρατηγική επένδυση για τη σταθερότητα, την ασφάλεια και την οικονομική ανάπτυξη της ευρύτερης περιοχής. Υπό αυτό το πρίσμα, η προώθηση της διεύρυνσης αναδεικνύεται σε μία από τις βασικές προτεραιότητες της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής ενόψει και της ελληνικής Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης το δεύτερο εξάμηνο του 2027.

Στην ίδια κατεύθυνση κινούνται και οι επικείμενες πρωτοβουλίες του υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη. Στις 10 Ιουνίου θα συμμετάσχει στη Σόφια στις εργασίες της Διαδικασίας Συνεργασίας Νοτιοανατολικής Ευρώπης (SEECP), όπου στο επίκεντρο θα βρεθούν η περιφερειακή διασυνδεσιμότητα, η ασφάλεια και η ευρωπαϊκή προοπτική των Δυτικών Βαλκανίων. Θα ακολουθήσουν επισκέψεις στη Σερβία στις 12 Ιουνίου και στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη και το Μαυροβούνιο στις 19 Ιουνίου, με στόχο την επαναβεβαίωση της ελληνικής στήριξης στην ευρωπαϊκή τους πορεία και την ενίσχυση της συνεργασίας σε τομείς μεταρρυθμίσεων και προσαρμογής στο κοινοτικό κεκτημένο.