Κρίσιμα Eurogroup-Ecofin με ελληνική και κυπριακή προεδρία

Είναι η πρώτη φορά στην ιστορία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά και της Ελλάδας και της Κύπρου, που τα σκήπτρα της οικονομικής προεδρίας τα κρατάνε Αθήνα και Λευκωσία.

Σήμερα, ο Έλληνας υπουργός οικονομικών και πλέον πρόεδρος του Eurogroup κ. Πιερρακάκης, θα προεδρεύσει για πρώτη και πολύ κρίσιμη φορά της συνεδρίασης της Ευρωομάδας. Αύριο ο Μ. Κεραυνός θα ηγηθεί της συνεδρίασης του Ecofin, όλων των υπουργών οικονομικών της ΕΕ δηλαδή, καθώς η Κύπρος κατέχει την προεδρία της Ένωσης για 6 μήνες, μέχρι τις 30 Ιουλίου.

Η συγκυρία κρίσιμη, και έγινε κρισιμότερη το Σάββατο, όταν ο Ντόναλντ Τραμπ απείλησε με δασμούς οκτώ χώρες της Ευρώπης για το θέμα της Γροιλανδίας. Η Ευρώπη καλείται να ζυγίσει την απάντησή της η οποία ήδη αποτελεί αντικείμενο διαπραγμάτευσης.  

Πρακτικά οι δύο υπουργοί μπήκαν στα... βαθιά με την πρώτη. Ο Αντόνιο Κώστα ανακοίνωσε έκτακτη Σύνοδο Κορυφής των ηγετών της ΕΕ λόγω Γροιλανδίας, ενώ Πιερρακάκης και Κεραυνός καλούνται να εργαστούν με την Κομισιόν για αντίμετρα ύψους 93 δισεκατομμυρίων ευρώ.

Πρώτα το έγραψαν οι FT, αλλά διέρρευσε πλέον ότι τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης εξετάζουν το ενδεχόμενο να επιβάλουν στις ΗΠΑ δασμούς ύψους 93 δισ. ευρώ ή να περιορίσουν την πρόσβαση αμερικανικών εταιρειών στην αγορά της Ένωσης, ως αντίδραση στις απειλές του Ντόναλντ Τραμπ προς τους συμμάχους του ΝΑΤΟ που αντιτίθενται στην εκστρατεία του για την κατάληψη της Γροιλανδίας.

Η κίνηση αυτή σηματοδοτεί την πιο σοβαρή κρίση στις διατλαντικές σχέσεις των τελευταίων δεκαετιών. Η λίστα δασμών είχε ετοιμαστεί πέρυσι αλλά είχε ανασταλεί μέχρι τις 6 Φεβρουαρίου για να αποφευχθεί ένας πλήρης εμπορικός πόλεμος. Η επανενεργοποίησή της συζητήθηκε το Σάββατο στην Κύπρο από το Κολλέγιο των Επιτρόπων όπου πραγματοποίησε 2ημερη συνεδρίαση στα πλαίσια της Κυπριακής προεδρίας.

Σήμερα το βράδυ, οι δυο υπουργοί, όπως λένε οι πληροφορίες, θα βρεθούν ώστε μαζί να προωθήσουν την ατζέντα για το Ecofin. Κυρίως την άτυπη, αυτή δηλαδή που συζητούν οι αξιωματούχοι και δεν βλέπει το φως της δημοσιότητας.  Επίσης, ως είθισται κατά τα πρώτα 30 λεπτά της συνεδρίασης του Ecofin ο πρόεδρος του Eurogroup ενημερώνει τους υπόλοιπους υπουργούς οικονομικών της ΕΕ για τα πεπραγμένα της ευρωομάδας. 

Η συνεργασία των δύο όμως κρίνεται κρίσιμη καθώς τώρα θα ξεδιπλωθούν οι Ελληνοκυπριακές επιδιώξεις, πέραν της τυπικής ατζέντας που ανακοινώνεται. Θα μπορέσουν επίσης να περάσουν μια ατζέντα που έχει ήδη καταρτιστεί και αφορά στις οικονομικές ανισορροπίες πολλών χωρών λόγω των γεωπολιτικών εξελίξεων οι οποίες θα μπορούν να αντιμετωπιστούν με μια σειρά πρωτοβουλιών μέσω πακέτων στήριξης.

Η αντιπροεδρία της ΕΚΤ

Οι προκλήσεις και για τους δύο προέδρους είναι μεγάλες. Ο μεν Κυριάκος Πιερρακάκης έχει στα χέρια του την διαχείριση και του φλέγοντος θέματος (κι ας παρουσιάζεται ως τελευταίο θέμα στην ατζέντα) της επιλογής του αντικαταστάτη του Ισπανού Λουΐς Ντε Γκίντος στη θέση του αντιπροέδρου της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) από τον Ιούνιο.

Για την αυξημένη εξουσία που έχει μια τέτοια θέση ερίζουν πολλές χώρες και γενικά η λογική είναι οι μεγάλες ευρωπαϊκές θέσεις να μοιράζονται εξίσου σε Βορρά και Νότο. Άσχετα εάν πάντα υπερίσχυε ο Βορράς.  Οι Βαλτικές χώρες όμως, επιμένουν και «απειλούν» ότι η θέση τους ανήκει.  

Την υποψηφιότητα του έθεσε ο Μάρτινς Καζάκς, διοικητής της κεντρικής τράπεζας της Λετονίας, ο Μάντις Μίλερ διοικητής της κεντρικής τράπεζας της Εσθονίας και ο Ρίμαντας Σαντζιούσις, πρώην υπουργός Οικονομικών της Λιθουανίας, ώστε οι πιθανότητες τους να πάρουν τη θέση του αντιπροέδρου της ΕΚΤ να είναι αυξημένες.

Υποψήφιος είναι και ο πρώην πρόεδρος του Eurogroup και υπουργός οικονομικών της Πορτογαλίας, Μάριο Σεντένο, που θεωρείται υποστηρικτής της χαλαρής δημοσιονομικής πολιτικής, ο πρώην Επίτροπος Οικονομικών Υποθέσεων κατά την χρηματοπιστωτική κρίση και τα Ελληνικά μνημόνια, Όλι Ρεν, που είναι τώρα διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας της Φιλανδίας και σκληροπυρηνικός και ο κεντρικός τραπεζίτης της Κροατίας, Μπόρις Βούιτσις, που θεωρείται το «outsider».

Πληροφορίες από το Ελληνικό υπουργείο οικονομικών, αναφέρουν ότι ο Κυριάκος Πιερρακάκης είναι σε συνεχείς διαβουλεύσεις με αρμόδιους αξιωματούχους ώστε να πάρει «κλίμα». Αναμένεται δε να κινηθεί όπως και σε προηγούμενες φορές, δηλαδή, στη διεξαγωγή μίας «πρώτης» ψηφοφορίας προκειμένου να φανούν τα φαβορί.

Πηγές από την Φρανκφούρτη ανέφεραν στο Euro2day.gr, ότι στην παρούσα οικονομική κατάσταση που συνδέεται άμεσα με τις γεωπολιτικές εξελίξεις, ο αντιπρόεδρος της ΕΚΤ πρέπει όχι μόνο να πληροί όλα τα προσόντα που απαιτούνται για την θέση, αλλά στο παρελθόν να μην έχει «χρωματιστεί» με πολιτικές θέσεις που θα επηρεάσουν ένα τέτοιο αξίωμα και θα του «χρεωθούν» στην πορεία. Πρέπει επίσης να μην έχει υποψία σκανδάλου στο παρελθόν του.  

Τυπικά, ο υποψήφιος που θα επιλεγεί, θα πρέπει να εξασφαλίσει τη στήριξη του 72% των κρατών-μελών της ευρωζώνης, δηλαδή 16  ψήφους και άνω από τις 21, που θα αντιπροσωπεύουν τουλάχιστον το 65% του πληθυσμού της ΕΕ.  

Ακολουθούν οι ακροάσεις του αξιωματούχου που θα επιλεχθεί ενώπιον της Επιτροπής Οικονομικής και Νομισματικής Πολιτικής του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, που μαζί με το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ θα «προσφέρουν» την γνώμη τους, όμως το ποιος θα πάρει την θέση το αποφασίσουν οι Ηγέτες της Ευρωζώνης, οι οποίοι ή θα επικυρώσουν ή θα απορρίψουν την τελική πρόταση των υπουργών οικονομικών του ευρωμπλόκ. Δηλαδή, η απόφαση θα είναι πολιτική.

Εάν δεν αρέσουν οι υποψηφιότητες στις χώρες του Βορρά, εάν η Γερμανία «νιώσει» ότι δεν έχει μεγάλη πρόσβαση και επιρροή στους υποψηφίους τότε δεν αποκλείεται, μέχρι τον Ιούνιο, να δούμε για ακόμα μια φορά το φαινόμενο του αλεξιπτωτιστή της τελευταίας στιγμής. Η ιστορία της ΕΕ έδειξε ότι πολλές φορές αυτή ήταν η τελική λύση.  

Επιπλέον, αξίζει να σημειωθεί ότι στα συμβούλια Eurogroup και Ecofin θα είναι και η πρώτη συμμετοχή της Βουλγαρίας.

Η Κύπρος, το Ecofin και το σκάνδαλο

Έχουμε γράψει για τους κλυδωνισμούς που δέχεται το πολιτικό σκηνικό στη Κύπρο. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, η Λευκωσία έδωσε στον Μ. Κεραυνό να προχωρήσει στην προεδρία του Ecofin και την κατάρτιση της 6μηνης ατζέντας με το σκεπτικό “business as usual”

Το «έργο» του κ. Κεραυνού, ξεκινάει από την Δευτέρα και τη συμμετοχή του στο Eurogroup όπου θα συζητηθούν οι διάφορες απόψεις επί των προτεραιοτήτων οικονομικής πολιτικής της Ευρωζώνης για το 2026, με βάσει τις συστάσεις που ανακοίνωσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τον Νοέμβριο.

Την Τρίτη στο Ecofin, η συνεδρίαση θα ξεκινήσει με παρουσίαση από τον προεδρεύοντα για το πρόγραμμα εργασιών της Κυπριακής Προεδρίας για οικονομικά και δημοσιονομικά θέματα, Στη συνέχεια, οι Υπουργοί Οικονομικών θα ανταλλάξουν απόψεις σε σχέση τον οικονομικό και δημοσιονομικό αντίκτυπο της Ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία.

Η ατζέντα γράφει ότι οι υπουργοί της ΕΕ θα υιοθετήσουν τα αναθεωρημένα Σχέδια Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας της Ισπανίας, της Σουηδίας, της Γερμανίας, της Ιρλανδίας, της Ολλανδίας και της Φινλανδίας.  

Επίσης, στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου 2026 για τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών εντός της ΕΕ, το Ecofin θα υιοθετήσει συμπεράσματα σε σχέση με την Έκθεση Μηχανισμού Επαγρύπνησης 2026, μια έκθεση που θα βάλει τα θεμέλια για τα επόμενα χρόνια και την οποία ο κ. Κεραυνός καλείται να συν-γράψει με τις Βρυξέλλες και να την παρουσιάσει.

Στην ατζέντα αναγράφεται ότι το τελευταίο θέμα θα είναι η υιοθέτηση απόφασης για έναρξη της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος κατά της Φινλανδίας.

Επί της ουσίας όμως, ο κ. Κεραυνός καλείται να «πιάσει κλίμα» και να σφυγμομετρήσει εάν οι συνάδελφοι του έχουν «απορίες» για το πολιτικό σκάνδαλο, εάν έχουν επηρεαστεί ή και εάν έχουν σκοπό να υποβαθμίσουν το έργο του κατά την διάρκεια της Κυπριακής Προεδρίας.