ΕΚΤ: Ενθαρρύνει τις τράπεζες να στραφούν στον δανεισμό

Οι τράπεζες της ευρωζώνης θα πρέπει να προετοιμαστούν για μεγαλύτερη αξιοποίηση των τακτικών δανειακών εργαλείων της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ), καθώς η ποσοτική σύσφιξη περιορίζει τη ρευστότητα στο χρηματοπιστωτικό σύστημα.

Σύμφωνα με σημερινή (2.4.26) ανάρτηση της ΕΚΤ, που βασίζεται σε ετήσια έρευνα διαχειριστών διαθεσίμων, οι τράπεζες που αντιπροσωπεύουν περίπου το 25% των τραπεζικών περιουσιακών στοιχείων της ευρωζώνης βρίσκονται ήδη κοντά στο επιθυμητό επίπεδο αποθεματικών, έναντι 15% πριν από έναν χρόνο. Το ποσοστό αυτό εκτιμάται ότι θα φτάσει το 50% έως το τέλος του έτους.

Μείωση αποθεματικών και αλλαγή στρατηγικής

«Καθώς τα αποθεματικά συνεχίζουν να μειώνονται, θα είναι σημαντικό για τις τράπεζες να είναι έτοιμες να χρησιμοποιήσουν τις λειτουργίες του Ευρωσυστήματος ως εργαλεία ρουτίνας για τη διαχείριση της ρευστότητάς τους και για την υποστήριξη της δημιουργίας αγορών», έγραψαν οι οικονομολόγοι  της ΕΚΤ Vagia Iskaki, Tobias Linzert και Yannik Schneider, Marta Skrzypinska και Olivier Vergote.

Σύμφωνα με το Bloomberg, μετά από χρόνια μέτρων στήριξης, που περιλάμβαναν μακροπρόθεσμα δάνεια και μαζικές αγορές ομολόγων, η ΕΚΤ μεταβαίνει πλέον σε ένα καθεστώς όπου τα αποθεματικά καθορίζονται κυρίως από τις ανάγκες των τραπεζών. Η πλεονάζουσα ρευστότητα είχε κορυφωθεί στα 4,7 τρισ. ευρώ στα τέλη του 2022, αλλά έκτοτε έχει μειωθεί περίπου στο μισό, λόγω λήξης δανείων και περιορισμού των επανεπενδύσεων.

Παρότι η χρήση των εβδομαδιαίων και τρίμηνων πράξεων της ΕΚΤ παραμένει περιορισμένη, ο αριθμός των τραπεζών που συμμετέχουν αυξάνεται σταδιακά. Στελέχη της ΕΚΤ, μεταξύ των οποίων και η Isabel Schnabel, έχουν ενθαρρύνει τις τράπεζες να εντάξουν αυτές τις πράξεις στη συνήθη λειτουργία τους.

Ομαλή η ρευστότητα, το βλέμμα στα επιτόκια

Η ανάλυση δείχνει επίσης ότι η ρευστότητα κατανέμεται ομαλά μεταξύ τραπεζών και χωρών της ευρωζώνης, χωρίς ενδείξεις κατακερματισμού, ενώ οι τράπεζες που βρίσκονται πιο κοντά στα επιθυμητά επίπεδα αποθεματικών στρέφονται περισσότερο στις βραχυπρόθεσμες αγορές repo.

Τα βραχυπρόθεσμα επιτόκια παραμένουν κοντά στο επιτόκιο καταθέσεων της ΕΚΤ (2%), ωστόσο πιθανές αυξήσεις, ιδίως σε μεγαλύτερες διάρκειες, θα μπορούσαν να αποτελέσουν ένδειξη μεταβολής των αναγκών ρευστότητας στο σύστημα.

Επανεξέταση του λειτουργικού πλαισίου μέσα στο 2026

Αργότερα φέτος, η ΕΚΤ πρόκειται να επανεξετάσει το λειτουργικό πλαίσιο που αποφάσισε το 2024, ώστε να προσαρμοστεί στις αλλαγές στο χρηματοπιστωτικό σύστημα. Οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής προβλέπουν πράξεις αναχρηματοδότησης και ένα διαρθρωτικό χαρτοφυλάκιο περιουσιακών στοιχείων για να βοηθήσουν στην κάλυψη των μελλοντικών αναγκών ρευστότητας ορισμένων τραπεζών.