Εντείνονται οι φόβοι για παγκόσμιο πληθωριστικό σοκ από το πετρέλαιο

Η παρατεταμένη σύγκρουση στο Ιράν αρχίζει να αφήνει ολοένα βαθύτερο αποτύπωμα στην παγκόσμια οικονομία, πυροδοτώντας νέο κύμα πληθωριστικών πιέσεων, επιβαρύνοντας νοικοκυριά και επιχειρήσεις και αυξάνοντας τους φόβους για επιβράδυνση της ανάπτυξης σε μεγάλες οικονομίες, τονίζει σε δημοσίευμά του το Bloomberg.

Στις Ηνωμένες Πολιτείες, τα τελευταία στοιχεία για τον πληθωρισμό έδειξαν τη μεγαλύτερη επιτάχυνση των τιμών καταναλωτή από το 2023, με βασικούς μοχλούς την εκτίναξη των τιμών στα καύσιμα, τα τρόφιμα και τα αεροπορικά εισιτήρια. Η άνοδος του κόστους ζωής άρχισε πλέον να διαβρώνει και τα πραγματικά εισοδήματα των Αμερικανών, καθώς οι μισθοί υποχώρησαν σε πραγματικούς όρους για πρώτη φορά εδώ και τρία χρόνια.

Το οικονομικό κλίμα επιβαρύνεται ακόμη περισσότερο από την αυξανόμενη ανησυχία των νοικοκυριών. Σύμφωνα με έρευνα της Federal Reserve, η μεγάλη πλειονότητα των Αμερικανών εξακολουθεί να θεωρεί τον πληθωρισμό τη μεγαλύτερη οικονομική απειλή, ενώ αυξάνεται παράλληλα και η ανασφάλεια για την αγορά εργασίας.

Στην Ευρώπη, οι αγορές προεξοφλούν πλέον ότι η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα θα προχωρήσει σε δύο νέες αυξήσεις επιτοκίων μέσα στο 2026, καθώς η ενεργειακή κρίση επαναφέρει τις πληθωριστικές πιέσεις. Οι οικονομολόγοι εκτιμούν ότι η ΕΚΤ θα αυξήσει τα επιτόκια τον Ιούνιο και τον Σεπτέμβριο, σε μια προσπάθεια να συγκρατήσει το νέο κύμα ακρίβειας.

Την ίδια ώρα, η ευρωπαϊκή οικονομία εμφανίζει ήδη σημάδια κόπωσης. Στη Γαλλία, η ανεργία εκτινάχθηκε στο υψηλότερο επίπεδο της τελευταίας πενταετίας, εντείνοντας τις ανησυχίες για την πορεία της δεύτερης μεγαλύτερης οικονομίας της Ευρωζώνης. Στη Βρετανία, οι αποδόσεις των μακροπρόθεσμων κρατικών ομολόγων σημείωσαν ισχυρή άνοδο, καθώς οι επενδυτές φοβούνται πολιτική αστάθεια και πιο επεκτατική δημοσιονομική πολιτική.

Παρά το ισχυρό ξεκίνημα της βρετανικής οικονομίας στις αρχές του έτους, οι αναλυτές προειδοποιούν ότι η παρατεταμένη κρίση στη Μέση Ανατολή απειλεί να πλήξει την ανάπτυξη και να αυξήσει περαιτέρω τις πιέσεις στις αγορές ενέργειας.

Στην Ασία, οι επιπτώσεις γίνονται επίσης ολοένα πιο ορατές. Στην Ιαπωνία, η άνοδος των τιμών του πετρελαίου ασκεί πιέσεις στις αποδόσεις των κρατικών ομολόγων, εντείνοντας τους φόβους για νέα επιτάχυνση του πληθωρισμού. Στην Κίνα, οι τιμές παραγωγού αυξάνονται με τον ταχύτερο ρυθμό από την περίοδο της πανδημίας, καθώς το ενεργειακό κόστος πιέζει τη βιομηχανία και τα περιθώρια κέρδους.

Την ίδια στιγμή, η χρηματιστηριακή ευφορία στη Νότια Κορέα λαμβάνει ολοένα πιο ακραία χαρακτηριστικά, με τους επενδυτές να δανείζονται ποσά-ρεκόρ για να ενισχύσουν τις τοποθετήσεις τους σε μετοχές μετά το ράλι των τελευταίων μηνών.

Η ενεργειακή κρίση επηρεάζει έντονα και τις αναδυόμενες οικονομίες. Η Ινδία αύξησε τους δασμούς στις εισαγωγές χρυσού και αργύρου για να προστατεύσει το νόμισμά της και τα συναλλαγματικά της αποθέματα, ενώ η Κούβα βρίσκεται αντιμέτωπη με σοβαρές ελλείψεις τροφίμων και καυσίμων, σε μια από τις δυσκολότερες περιόδους για το καθεστώς μετά την εποχή του Φιντέλ Κάστρο.

Παράλληλα, η Ρωσία κατέγραψε συρρίκνωση του ΑΕΠ για πρώτη φορά από τις αρχές του 2023, γεγονός που αποτελεί πλήγμα για τον πρόεδρο Βλάντιμιρ Πούτιν, ο οποίος επιχειρεί να διατηρήσει την οικονομική σταθερότητα εν μέσω του πολέμου στην Ουκρανία.

Σε παγκόσμιο επίπεδο, οι δείκτες πίεσης στις εφοδιαστικές αλυσίδες κινούνται ξανά ανοδικά, θυμίζοντας τις συνθήκες που επικράτησαν κατά την πανδημία. Οι κεντρικές τράπεζες παρακολουθούν πλέον με αυξημένη ανησυχία το ενδεχόμενο επιστροφής ενός περιβάλλοντος υψηλού πληθωρισμού και χαμηλής ανάπτυξης, σε μια περίοδο όπου οι γεωπολιτικές εντάσεις μετατρέπονται ξανά σε βασικό παράγοντα οικονομικής αστάθειας.