Το σχέδιο του Καναδά για την κατασκευή νέου πετρελαιαγωγού δυναμικότητας 1 εκατ. βαρελιών ημερησίως προς τη δυτική ακτή της χώρας αποτελεί προϊόν δύσκολων συμβιβασμών μεταξύ κυβερνήσεων και πετρελαϊκών εταιρειών, σύμφωνα με τον υπουργό Ενέργειας Τιμ Χότζσον.
Σύμφωνα με το Bloomberg, οι συμφωνίες που ανακοίνωσε την Πέμπτη ο πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ σηματοδοτούν τη σημαντικότερη πρόοδο μέχρι σήμερα για την υλοποίηση ενός νέου αγωγού που θα μεταφέρει ασφαλτούχο πετρέλαιο από τις πετρελαιοφόρες άμμους της Αλμπέρτα προς τον Ειρηνικό Ωκεανό, αν και αρκετές κρίσιμες λεπτομέρειες παραμένουν ανοικτές.
Σύμφωνα με τις ανακοινώσεις, η κρατική Trans Mountain Corp. θα αναλάβει την κατασκευή του έργου με τη στήριξη των κυβερνήσεων του Καναδά και της Αλμπέρτα, ενώ εξετάζεται και συμμετοχή της Pembina Pipeline Corp. στο μετοχικό σχήμα.
Το «μεγάλο παζάρι» για τον αγωγό
Η επέκταση των πετρελαϊκών υποδομών εξελίχθηκε σε μια σύνθετη διαπραγμάτευση, καθώς η εξεύρεση χρηματοδότησης και η χάραξη της διαδρομής ήταν μόνο ένα μέρος αυτού που η πρωθυπουργός της Αλμπέρτα Ντανιέλ Σμιθ έχει χαρακτηρίσει «μεγάλη συμφωνία».
Ένα ακόμη βασικό σκέλος αφορούσε την ενίσχυση των φόρων άνθρακα και τη δέσμευση των πετρελαϊκών εταιρειών να προχωρήσουν στο έργο Pathways, το οποίο ο Τιμ Χότζσον περιέγραψε ως «τη μεγαλύτερη εγκατάσταση δέσμευσης, αξιοποίησης και αποθήκευσης άνθρακα στον κόσμο».
Το έργο προβλέπει τη συλλογή εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα από τις εγκαταστάσεις εξόρυξης πετρελαίου στην Αλμπέρτα και τη μεταφορά τους σε περιοχές του βορειοανατολικού τμήματος της επαρχίας, όπου θα αποθηκεύονται σε μεγάλα υπόγεια βάθη.
Παρότι μέρος της πετρελαϊκής βιομηχανίας διατηρεί επιφυλάξεις για την αποτελεσματικότητα του σχεδίου, ο υπουργός Ενέργειας υποστήριξε ότι αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα της συμφωνίας.
Ο Τιμ Χότζσον δήλωσε στο Bloomberg News ότι «το να δείξουμε στον κόσμο πως σε ένα μόνο έργο μπορούμε να αφαιρέσουμε εκπομπές ισοδύναμες με σχεδόν 5 εκατομμύρια αυτοκίνητα από τους δρόμους, να αποδείξουμε ότι ο Καναδάς είναι ηγέτης στην καθαρή τεχνολογία και ταυτόχρονα να αυξήσουμε την παραγωγή πετρελαίου στην Αλμπέρτα, ήταν μια πολύ σημαντική σύγκλιση μεταξύ ομοσπονδιακής κυβέρνησης, κυβέρνησης της Αλμπέρτα και ιδιωτικού τομέα».
Συμφωνία με τις πετρελαϊκές, αλλά όχι οριστική
Ο Μαρκ Κάρνεϊ ανέφερε ότι ο Καναδάς και η Αλμπέρτα έχουν συμφωνήσει στους βασικούς όρους του έργου Pathways με την Oil Sands Alliance, ομάδα πέντε ενεργειακών εταιρειών, ωστόσο δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί επίσημη συμφωνία.
Ο Τιμ Χότζσον, πρώην τραπεζίτης της Goldman Sachs, παραδέχθηκε ότι «υπήρχαν δύσκολες αποφάσεις που έπρεπε να ληφθούν», προσθέτοντας πως «συνήθως τα πιο δύσκολα ζητήματα μένουν για το τέλος και τότε διαπιστώνεις αν οι εταίροι θέλουν πραγματικά να συνεργαστούν».
Όπως εξήγησε, τα εμπλεκόμενα μέρη κατέληξαν σε γενική συμφωνία για τα δημοσιονομικά πλαίσια που αφορούν τις αγορές άνθρακα, τις πιστώσεις καθαρών καυσίμων και τα δικαιώματα εκμετάλλευσης, δημιουργώντας τις βάσεις για μακροπρόθεσμες επενδύσεις.
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος της Oil Sands Alliance, Κένταλ Ντίλινγκ, δήλωσε ότι «κανείς δεν πήρε ακριβώς ό,τι ήθελε, αλλά όλοι ήταν προσηλωμένοι σε αυτό που έπρεπε να γίνει και βρήκαμε μια μέση λύση».
Σύμφωνα με τον ίδιο, το έργο Pathways αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία γύρω στο 2032, ενώ η κατασκευή του θα μπορούσε να ξεκινήσει πριν από το τέλος της δεκαετίας.
Ο ρόλος της Βρετανικής Κολομβίας
Η συμφωνία περιλάμβανε επίσης συνεννόηση με τον πρωθυπουργό της Βρετανικής Κολομβίας, Ντέιβιντ Έμπι, ο οποίος στο παρελθόν είχε προσφύγει δικαστικά κατά του προηγούμενου αγωγού που συνέδεε την Αλμπέρτα με την επαρχία.
Η κυβέρνηση Κάρνεϊ εξασφάλισε τη στήριξή του υποσχόμενη ότι το πετρέλαιο δεν θα μεταφέρεται μέσω της βόρειας ακτογραμμής της επαρχίας, ενώ παράλληλα δεσμεύτηκε για ομοσπονδιακή στήριξη δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Ο Ντέιβιντ Έμπι δήλωσε την Παρασκευή ότι εξακολουθεί να διατηρεί περιβαλλοντικές ανησυχίες, ωστόσο αναγνώρισε ότι «πρέπει επίσης να λάβουμε υπόψη τον περιορισμένο κόσμο στον οποίο ζούμε όσον αφορά τις επαρχιακές αρμοδιότητες».
Διαδρομή 1.200 χιλιομέτρων προς τον Ειρηνικό
Ο προτεινόμενος αγωγός θα ακολουθεί σε μεγάλο βαθμό τη διαδρομή του υφιστάμενου δικτύου της Trans Mountain, καλύπτοντας περίπου 1.200 χιλιόμετρα μέχρι έναν νέο θαλάσσιο τερματικό σταθμό στο Roberts Bank, νότια του Βανκούβερ.
Η επιλογή της νοτιότερης διαδρομής θα επιτρέψει τη χρήση δεξαμενόπλοιων τύπου VLCC (Very Large Crude Carrier), τα οποία μπορούν να μεταφέρουν περίπου 2 εκατ. βαρέλια πετρελαίου ανά ταξίδι.
Το υφιστάμενο τερματικό της Βρετανικής Κολομβίας μπορεί να εξυπηρετήσει μόνο μικρότερα πλοία τύπου Aframax.
Διαβουλεύσεις με τις αυτόχθονες κοινότητες
Η χάραξη του αγωγού διέρχεται από εδάφη που συνδέονται με 90 έως 125 αυτόχθονες κοινότητες, οι οποίες διαθέτουν δικαιώματα διαβούλευσης βάσει της καναδικής νομοθεσίας.
Εκπρόσωποι των Tsawwassen First Nation και Musqueam Indian Band δήλωσαν στο Bloomberg ότι απαιτούνται εκτενείς διαβουλεύσεις πριν διαμορφώσουν οριστική θέση για το έργο.
Η εκτελεστική σύμβουλος των Tsawwassen First Nation, Βάλερι Κρος, ανέφερε ότι «πρέπει πρώτα να κατανοήσουμε τι ακριβώς σημαίνει αυτό το έργο πριν διαμορφώσουμε σταθερή θέση υπέρ ή κατά».
Από την πλευρά της, η Musqueam Indian Band δήλωσε ότι είναι έτοιμη να ξεκινήσει ουσιαστικές συζητήσεις με την κυβέρνηση σχετικά με τη συμβολή του έργου στη μακροπρόθεσμη οικονομική βιωσιμότητα της περιοχής και την προστασία των παραδοσιακών εδαφών της.
Τέλος, η Ντανιέλ Σμιθ σημείωσε ότι η τελική μετοχική σύνθεση του αγωγού θα αποτελέσει αντικείμενο διαπραγμάτευσης μεταξύ κυβερνήσεων, αυτόχθονων κοινοτήτων και της Pembina Pipeline Corp.
Παρότι η ίδια είχε υποστηρίξει δημόσια μια βορειότερη διαδρομή που θα επέτρεπε ταχύτερη πρόσβαση στις αγορές της Ασίας, τόνισε ότι η νοτιότερη επιλογή μπορεί να υλοποιηθεί δύο έως τρία χρόνια νωρίτερα, αξιοποιώντας τις υφιστάμενες υποδομές του αγωγού Trans Mountain, ο οποίος ολοκληρώθηκε το 2024.