Το πετρέλαιο δεν είναι σαν τον διακόπτη του φωτός

Το ίδιο συνέβη χθες, μετά τις δηλώσεις του Τραμπ ότι θα μπορούσαν οι αμερικανικές δυνάμεις να αποχωρήσουν εντός των επόμενων 2 ή 3 εβδομάδων. 

Η τιμή του μπρεντ για άμεση παράδοση υποχώρησε κοντά στα 100 δολάρια το βαρέλι και η τιμή του συμβολαίου μελλοντικής εκπλήρωσης (futures) για παράδοση τον Σεπτέμβριο στα 84 ευρώ. Ο ΕΙΑ προβλέπει πως θα κλείσει τη χρονιά κοντά στα 70 δολάρια. 

Με άλλα λόγια, το γνωστό backwardation, όπου οι κοντινές τιμές είναι πολύ υψηλότερες από τις πιο μακρινές, επιμένει καθώς εκτιμάται ότι η προσφορά πετρελαίου δεν θα είναι άνετη το επόμενο διάστημα. 

Όταν γράφονταν αυτές οι γραμμές, δεν ήταν γνωστό το διάγγελμα του Ντόναλντ Τραμπ προς τον αμερικανικό λαό για το Ιράν.

Θα αναφέρουμε λοιπόν τι έχει κατανοήσει η στήλη από τις τελευταίες επαφές με Αμερικανούς αξιωματούχους σχετικά με την εξέλιξη της αμερικανικής εμπλοκής στη Μέση Ανατολή. Κι αυτό γιατί δεν έχουν πέσει έξω μέχρι στιγμής, αν κάποιος ανατρέξει στις δύο προηγούμενες αναφορές μας.

Πρώτον, οι ΗΠΑ διαπραγματεύονται όντως με Ιρανούς αξιωματούχους τους οποίους  χαρακτηρίζουν ρεαλιστές. Αυτοί δεν είναι οι Φρουροί της Επανάστασης που έχουν αναλάβει τα ηνία και εξηγεί τις επίσημες διαψεύσεις. Τα υψηλόβαθμα στελέχη του καθεστώτος  διαφωνούν μεταξύ τους. Η αμερικανική πλευρά εκτιμά ότι η οικονομική κατάσταση του Ιράν είναι τόσο κακή μετά τα πλήγματα τα οποία έχει δεχθεί η χώρα, που δεν θα είναι διαχειρίσιμη όταν  υπάρξει εκεχειρία. Ως εκ τούτου, εκτιμούν ότι η εξουσία θα περάσει στα χέρια των πιο μετριοπαθών, όταν φανεί το αδιέξοδο.

Δεύτερον, ο πόλεμος θα ολοκληρωθεί πριν από το τέλος Απριλίου και ενδεχομένως πριν από τα μέσα του μήνα. Η καταστροφή των ενεργειακών εγκαταστάσεων στο Ιράν είναι το έσχατο όπλο. Οι ΗΠΑ θα παραμείνουν στη περιοχή με τις βάσεις που έχουν μετά το τέλος του πολέμου και θα χτυπούν επιλεκτικούς στόχους στο Ιράν, αν δεν υπάρχει ντιλ και απαιτηθεί.  

Τρίτον, δεν θα εμπλακούν με το άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ, εκτός κι αν οι ευρωπαϊκές και άλλες χώρες αποφασίσουν να ασχοληθούν, στέλνοντας πλοία. Η αποστολή χερσαίων στρατευμάτων στην περιοχή αποσκοπεί στην ενίσχυση της διαπραγματευτικής τους δύναμης και συμμετοχής σε χερσαίες επιχειρήσεις μικρής κλίμακας, αν κριθεί σκόπιμο.

Χωρίς όμως το άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ, η κατάσταση στη φυσική αγορά πετρελαίου περιπλέκεται. Κι αυτό γιατί η παγκόσμια προσφορά πετρελαίου μπορεί να μειωθεί ακόμη περισσότερο εντός του  Απριλίου. Αφενός, αν δεν ανανεωθούν οι άδειες για την πώληση ιρανικού και ρωσικού πετρελαίου και αφετέρου, γιατί θα αρχίσουν να στενεύουν τα περιθώρια που πρόσφεραν τα στρατηγικά πετρελαϊκά αποθέματα τα οποία απελευθερώθηκαν στις αγορές τον Μάρτιο.   

Επιπρόσθετα, τυχόν εκεχειρία δεν σημαίνει ότι η παραγωγή πετρελαίου θα ανακάμψει άμεσα. Η επαναλειτουργία πετρελαιοπηγών που έκλεισαν θα χρειαστεί  εβδομάδες και  ενίοτε μήνες, επισημαίνουν οι ειδικοί. Μάλιστα, υπάρχει το ενδεχόμενο οι πηγές που έκλεισαν να παράγουν χιλιάδες βαρέλια λιγότερο πετρέλαιο από πριν, όταν ενεργοποιηθούν.  

Ακόμη, το Στενό του Ορμούζ θα πρέπει να καθαρίσει από τις νάρκες που έχουν τοποθετηθεί για να ξεκινήσει η διέλευση των εμπορικών πλοίων και αυτό απαιτεί χρόνο ενώ η ασφάλιση των πλοίων απαιτεί επίσης εβδομάδες.

Σε γενικές γραμμές, ακόμη κι αν σταματήσουν οι εχθροπραξίες αύριο, ίσως χρειαστούν μερικά τρίμηνα για να ανακάμψει η φυσική παραγωγή πετρελαίου. Δεν είναι σαν να γυρίζεις τον διακόπτη και να ανάβει το φως.