Πώς το Ισραήλ προμηθεύεται πετρέλαιο μέσω... Τουρκίας

Ελληνικά πλοία μεταφέρουν στο Ισραήλ αργό πετρέλαιο του Αζερμπαϊτζάν από ένα τουρκικό λιμάνι, παραβιάζοντας έτσι το εμπάργκο που υποτίθεται ότι έχει επιβάλει η Άγκυρα στις εμπορικές συναλλαγές με το Ισραήλ. Με τη γνώση των τουρκικών αρχών, αν πιστέψουμε ρεπορτάζ της El País.

Το σύστημα εν συντομία δουλεύει ως εξής: Τα ελληνικά -κυρίως- πλοία παραλαμβάνουν το αργό του Αζερμπαϊτζάν από το τουρκικό μεσογειακό λιμάνι Τσεϊχάν (Ceyhan) όπου βρίσκεται ο τερματικός του αγωγού BTC που μεταφέρει πετρέλαιο από την Κασπία.

Δηλώνουν ως λιμάνι προορισμού του φορτίου κάποιο μη ισραηλινό -συνήθως αιγυπτιακό- λιμάνι. Στην πορεία κλείνουν το Σύστημα Αυτόματης Ταυτοποίησης (AIS) που επιτρέπει τον εντοπισμό του πλοίου. Αντί όμως να ξεφορτώσουν σε κάποιο αιγυπτιακό λιμάνι, ξεφορτώνουν συνήθως στο Ασκελόν του Ισραήλ που διαθέτει 24 δεξαμενές αποθήκευσης αργού. Αυτές οι δεξαμενές συνδέονται μέσω αγωγών με τα διυλιστήρια του Ασντότ, του Εϊλάτ και της Χάιφα.

Όλα αυτά συμβαίνουν εν μέσω ενός υποτιθέμενου ολικού εμπάργκο στις εμπορικές συναλλαγές με το Ισραήλ που κήρυξε τον Μάιο του 2024 η κυβέρνηση Ερντογάν κάτω από λαϊκή πίεση.

Οι εισαγωγές αργού πετρελαίου από το Αζερμπαϊτζάν αντιπροσωπεύουν το 46% των συνολικών εισαγωγών αργού από το Ισραήλ. Στη δεύτερη θέση βρίσκεται η Ρωσία με 28%. Υπολογίζεται ότι από τότε που κηρύχθηκε το τουρκικό εμπάργκο μέχρι τον περασμένο Μάρτιο στάλθηκαν 58 εκατ. βαρέλια αργού από τον τερματικό του Τσεϊχάν στο Ισραήλ.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα της El País ηγετικό ρόλο σε αυτή τη μεταφορά του αργού από την Τουρκία στο Ισραήλ παίζουν οι ελληνικές εφοπλιστικές εταιρείες Μinerva, Thenamaris και Κυκλάδες. Η Thenamaris ανήκει στην οικογένεια Μαρτίνου που σήμερα έχει τον μεγαλύτερο εμπορικό στόλο στην Ελλάδα. Η εταιρεία Κυκλάδες ανήκει στην οικογένεια Αλαφούζου που «ελέγχει έναν σημαντικό όμιλο μίντια που βρίσκεται κοντά στην ελληνική συντηρητική κυβέρνηση», γράφει η εφημερίδα. Αυτές οι δύο εταιρείες είναι υπεύθυνες για το 85% των μεταφορών αργού του Αζερμπαϊτζάν από την Τουρκία στο Ισραήλ από τότε που επιβλήθηκε το τουρκικό εμπάργκο μέχρι σήμερα.

Τόσο οι ελληνικές εφοπλιστικές εταιρείες όσο και οι τουρκικές αρχές αρνούνται ότι διαπράττουν κάποια παρανομία. Όταν ρωτήθηκαν από την ισπανική εφημερίδα οι εταιρείες είπαν ότι δεν σχολιάζουν «εμπορικές επιχειρήσεις» οι οποίες εναρμονίζονται απόλυτα με το διεθνές δίκαιο και τις υφιστάμενες κυρώσεις.

Από την πλευρά τους οι τουρκικές αρχές υποστηρίζουν ότι οι καταγγελίες σχετικά με την ύπαρξη ενός διαδρόμου προμήθειας πετρελαίου στο Ισραήλ από την Τουρκία είναι «απόλυτα ψευδείς».

Όμως όπως δηλώνει μια Παλαιστίνια ακτιβίστρια στην ισπανική εφημερίδα: «Ενώ το Ισραήλ εντείνει τις επιθέσεις του σε όλη την περιοχή, διαπράττοντας σφαγές στη Γάζα, στον Λίβανο και στο Ιράν, οι μεταφορές αργού που τρέφουν αυτά τα εγκλήματα πολέμου συνεχίζουν να πραγματοποιούνται από την Τουρκία στο Ισραήλ».