Είναι δύσκολο, σε αυτό το περιβάλλον, να επιλέξεις τις κινήσεις της αγοράς που έχουν πραγματικά σημασία. Οι άγριες διακυμάνσεις της περασμένης εβδομάδας στα βρετανικά κρατικά ομόλογα, νομίζω, όμως, πως είναι μια από αυτές.
Είναι ένα πρώιμο προειδοποιητικό σημάδι του πώς ένα σοκ στα εμπορεύματα, στο πετρέλαιο και στο αέριο, μπορεί να μεταμορφωθεί σε σοκ για τα ομόλογα που βλάπτει τα κρατικά οικονομικά σε όλα τα μήκη και πλάτη και αυξάνει τα κόστη δανεισμού για όλους μας.
Τα βρετανικά και ευρωπαϊκά κρατικά ομόλογα ήταν εξ αρχής τα μάλλον άτυχα θύματα στις χρηματαγορές των βομβαρδισμών του Ιράν. Πολλά παρόμοια στοιχήματα, στα οποία έχουν τοποθετηθεί πολλοί παίκτες μεταξύ των hedge funds, και που όλα περίμεναν περαιτέρω μειώσεις επιτοκίων, έπεσαν σε τοίχο καθώς η απότομη άνοδος στις τιμές του πετρελαίου ξύπνησε τον πληθωρισμό από αυτό που φαινόταν να είναι ένας ωραίος υπνάκος.
Η ρευστοποίηση μετέτρεψε μια μέτρια πτώση στις τιμές των ομολόγων σε μια αρκετά μεγάλη πτώση στις τιμές των ομολόγων και άφησε την «ταξιαρχία των γιλέκων» (gilet brigade) εκτεθειμένη.
Όμως, οι σκηνές της περασμένης εβδομάδας στα βρετανικά κρατικά ομόλογα, ήταν άλλης κλίμακας. Ήρθαν μετά τη μάλλον ανιαρή και προβλέψιμη απόφαση της Τράπεζας της Αγγλίας να διατηρήσει αμετάβλητα τα επιτόκια.
Δεν υπήρξε κάποια έκπληξη εκεί. Aλλά οι traders περίμεναν τουλάχιστον έναν από τους εννέα υπεύθυνους ορισμού των επιτοκίων να προτιμήσει και πάλι μια μείωση επιτοκίων. Αντιθέτως, η απόφαση ήταν ομόφωνη. Επιπλέον, η κεντρική τράπεζα διέγραψε το προηγούμενο guidance της πως η επόμενη κίνηση στα επιτόκια πιθανόν θα είναι καθοδική.
Η Τράπεζα της Αγγλίας διατήρησε ανοιχτές τις επιλογές της και τόνισε πως δεν είναι αποφασισμένη να προβεί σε αύξηση των επιτοκίων. Ωστόσο, η προαναγγελία οδήγησε σε σφυροκόπημα των gilts, ιδιαίτερα των τίτλων με διετή ωρίμανση –το μέρος της αγοράς που είναι πιο ευαίσθητο στην πιθανή πορεία των επιτοκίων.
Οι τιμές έκαναν βουτιά καθώς οι επενδυτές προετοιμάζονταν για πολλαπλές αυξήσεις επιτοκίων, στέλνοντας τις αποδόσεις περίπου 0,3 ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερα και ακόμα υψηλότερα την Παρασκευή. Αυτό μπορεί να μην ακούγεται πολύ, αλλά για να το βάλουμε σε ένα πλαίσιο, πρέπει να πάμε πίσω στον διάσημα καταστροφικό «μίνι» προϋπολογισμό στα τέλη του 2022 για να βρούμε κάτι αντίστοιχης κλίμακας.
Περίεργη υπεραντίδραση; Ίσως. Και όπως πάντα, το πλαίσιο έχει σημασία. Αυτή η κίνηση, αν και επώδυνη, άφησε τα διετή ομόλογα στο υψηλότερο σημείο σε λιγότερο από έναν χρόνο, στο περίπου 4,6%.
Στην πραγματικότητα όμως υπογραμμίζει τον φόβο πως ο πόλεμος θα «ξεκάνει» τα χρόνια της υπομονετικής δουλειάς των υπεύθυνων χάραξης πολιτικής να τιθασεύσουν τον πληθωρισμό και να προσπαθήσουν, τουλάχιστον, να βάλουν μπρος την οικονομική ανάπτυξη. Το φάσμα του στασιμοπληθωρισμού παραμονεύει.
Επιπλέον, ρίχνει ένα πολύ άβολο φως στο γεγονός πως, με τα λόγια των Jeff Currie και James Gutman της επενδυτικής εταιρείας Carlyle «δεν μπορείς να τυπώσεις μόρια».
Οι κεντρικές τράπεζες δεν μπορούν να πλημμυρίσουν το σύστημα με πετρέλαιο με τον ίδιο τρόπο που μπορούν να πλημμυρίσουν το σύστημα με χρήμα, προκειμένου να κάνουν αυτό το πρόβλημα να φύγει. Τα στρατηγικά αποθέματα πετρελαίου και αερίου μπορούν να σε πάνε μόνο μέχρι ενός σημείου.
Αυτό το ζοφερό επεισόδιο είναι (μια ακόμα) κλήση αφύπνισης για τις κυβερνήσεις παντού πως είναι ανόητο να στηρίζεσαι τόσο πολύ στη Μέση Ανατολή για ενέργεια. Πρέπει απλά να ξοδέψουν πολλά χρήματα, από φορολογούμενους και τις αγορές ομολόγων, για να χτίσουν εγχώρια ανθεκτικότητα.
«Μια ενεργειακά ασφαλής Ευρώπη χρειάζεται τους δικούς της πόρους για να κατέχει το μέλλον της» έγραψαν οι δυο της Carlyle σε σημείωμά τους την περασμένη εβδομάδα. «Αυτό απαιτεί τοπικοποίηση, διαφοροποίηση και εφεδρείες. Οι επενδύσεις σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, σε πυρηνική ενέργεια και στο δίκτυο θα χρειαστεί να επεκταθούν επιθετικά για να μεγιστοποιηθούν οι πόροι που η Ευρώπη έχει σε αφθονία –την αιολική και ηλιακή ενέργεια, τους μηχανικούς και την τεχνολογία…
Το βάρος της αύξησης των τιμών ενέργειας δεν θα είναι ισοκατανεμημένο… Οι χώρες με δημοσιονομική ικανότητα και πρόσβαση σε πιστώσεις θα υπερθεματίσουν έναντι εκείνων που δεν τα διαθέτουν, ενώ και οι δυο πλευρές θα επιδιώξουν να αναδιαμορφώσουν τις σχέσεις τους».
Δημοσιονομική ικανότητα και πρόσβαση σε πιστώσεις. Οι περιορισμοί εκεί φαίνεται να είναι αυτό που «στοχοποιούν» τώρα οι αγορές. Δεν είναι μυστικό ότι το Ηνωμένο Βασίλειο είναι περιορισμένο και στα δυο μέτωπα.
Έχετε υπ’ όψιν ότι η διεθνής απόδοση που εκτινάχθηκε την περασμένη εβδομάδα είναι ιδιαίτερα συναφής εδώ. Το Ηνωμένο Βασίλειο για χρόνια ήταν η αναπτυγμένη χώρα με το πιο μακροπρόθεσμο προφίλ χρέους –απολάμβανε προστασία από το γεγονός πως δανείζονταν με πολύ πιο μακρές λήξεις από άλλες αντίστοιχες χώρες.
Τώρα είναι μεταξύ των πολλών αναπτυγμένων χωρών, συμπεριλαμβανομένης της Ιαπωνίας και των ΗΠΑ, που έχουν υποκύψει σε διαρθρωτικούς και οικονομικούς παράγοντες και στράφηκαν προς την έκδοση πιο βραχυπρόθεσμων ομολόγων.
Ήδη οι πλούσιες χώρες εξακολουθούν να δανείζονται ποσά από τις αγορές ομολόγων που παραπέμπουν σε περιόδους ύφεσης, σε ένα (για την ώρα) μη υφεσιακό περιβάλλον, όπως τόνισε στην πρόσφατη έκθεσή του για το παγκόσμιο χρέος ο ΟΟΣΑ.
Όπως σημείωνε επίσης, το Ηνωμένο Βασίλειο, ενώ εξακολουθεί να παραμένει ένας σχετικά long δανειστής, έχει μεθοδεύσει προσεκτικά μια από τις πιο απότομες πτώσεις στις μέσες διάρκειες έκδοσης μεταξύ των κρατών της G7. Αυτό έχει λογική για μια σειρά από λόγους, αλλά εισάγει επιπλέον κίνδυνο αναχρηματοδότησης –μια σχεδόν συνεχή ανάγκη να βγαίνει κανείς στην αγορά ομολόγων με επιτόκια που τώρα φαίνονται πιο ασταθή.
Μια σειρά πλούσιων εθνών έχουν στραφεί σε πιο βραχυπρόθεσμο δανεισμό, ακριβώς τη στιγμή που τα κόστη του πιο βραχυπρόθεσμου δανεισμού κινδυνεύουν να εκτιναχθούν και ακριβώς τη στιγμή που ο «γκρίζος κύκνος» της ενεργειακής κρίσης απειλεί να αυξήσει πολύ περισσότερο την ανάγκη για δανεισμό.
Αυτή δεν είναι μια ευχάριστη θέση για τις κυβερνήσεις.